The Latest
-
Worldજંગ બાદ ઈરાનને મળ્યો 300 અબજ ડોલરનો ‘જેકપોટ’? જાણો શું છે આ વિશાળ ફંડની ઇનસાઇડ સ્ટોરી
-
Dabhoiજુવાર ખરીદી વિવાદનો સુખદ અંત, ડભોઈના ખેડૂતોનું આંદોલન સમેટાયું
-
Vadodaraવડોદરા મહાનગરપાલિકાને બોમ્બથી ઉડાવવાની ધમકી, તંત્રમાં ખળભળાટ
-
Businessકાતોલ પાસે બે બાઇક વચ્ચે ભીષણ ટક્કર, નિવૃત્ત કર્મચારીનું ઘટનાસ્થળે જ મોત
-
Vadodaraસ્કૂલ વાન પર RTOનો સકંજો : પરમિટ વિના વિદ્યાર્થીઓને લઈ જનાર 201 વાહનો સામે કાર્યવાહી
-
Indiaમસ્જિદ, મદરસા અને મઝાર પર કાર્યવાહીથી ઉત્તર પ્રદેશમાં ચર્ચા તેજ! વારાણસી,ગાઝિયાબાદ અને આગ્રામાં પ્રશાસનના પગલાં, ક્યાં શું થયું?
-
Educationમોક રાઉન્ડમાં 32 હજારથી વધુ વિદ્યાર્થીઓને કોલેજ ફાળવણી, ACPCની મહત્વની સૂચના
-
IndiaNEETમાં નિષ્ફળતા બાદ 23 વર્ષીય યુવતીનું સુસાઇડ , પરિવાર માટે લખ્યો ભાવુક સંદેશ; વિદ્યાર્થીઓના માનસિક દબાણ પર ફરી ઉઠ્યા સવાલ
-
Top Newsઈરાનનું ‘ચેક’ કાશ્મીરમાં કેશ કરાવવા આતુર પાકિસ્તાની સેના પ્રમુખ આસિમ મુનીર? મધ્યપૂર્વની કૂટનીતિને કાશ્મીર મુદ્દા સાથે જોડવાના પ્રયાસોની ચર્ચા તેજ
-
EducationRTEમાં હવે અંતિમ તક,ત્રણ રાઉન્ડ બાદ પણ 6,085 બેઠકો ખાલી, 18 જૂનથી ચોથો અને છેલ્લો રાઉન્ડ શરૂ
-
Sports38 વર્ષની ઉંમરે પણ મેસીનો જાદૂ યથાવત! 16મો વર્લ્ડ કપ ગોલ,પ્રથમ વર્લ્ડ કપ હેટ્રિક અનેક રેકોર્ડ સાથે આર્જેન્ટિનાની ધમાકેદાર શરૂઆત
-
Educationરાજ્યભરમાં TAT-HSનું પરિણામ જાહેર, 52 હજાર ઉમેદવારોને મેઈન્સનો માર્ગ ખુલ્યો
-
Columnsઅયોધ્યાના રામ મંદિરના ભંડારમાંથી ૨૦૦ કરોડ રૂપિયા લૂંટવામાં આવ્યા હતા?
-
Charchapatra
દક્ષિણ ગુજરાતની જીવાદોરી ‘ઉકાઈ ડેમ’
-
Indiaપહેલા ‘15 કરોડની ઓફર’નો આરોપ, હવે નંબર ગેમ પર સવાલ! શું ઉદ્ધવ ઠાકરેના ચાણક્ય સંજય રાઉતે પલટી દીધી આખી રમત?
-
Charchapatra
શું રોજ દસ હજાર પગલા ચાલવા જોઈએ?
-
Entertainmentગાયક સોનુ નિગમ ગંભીર આરોગ્ય સમસ્યાથી પીડાઈ રહ્યા છે! અવાજ થયો ભારે, અસહ્ય પીડા છતાં લાઇવ શો રદ ન કર્યો
-
Business
રાજા તાનમાં, પ્રજા બેભાનમાં…
-
Worldબે મહિનાની નાકાબંધી બાદ હોર્મુઝ જળમાર્ગ ફરી ખુલ્યો!અમેરિકા-ઈરાન ડીલ બાદ ઈરાની તેલની નિકાસ શરૂ, વૈશ્વિક બજારોને મોટી રાહત
-
Indiaઈન્સ્ટાગ્રામ પર શરૂ થયેલો પ્રેમ સંબંધ બન્યો હત્યાનું કારણ! બેંગલુરુના મલ્લેશ્વરમમાં લિવ-ઇન પાર્ટનરની ગળું દબાવી હત્યા, 27 વર્ષીય યુવક ઝડપાયો
-
Charchapatra
પુસ્તકાલયો બન્યાં વાચનાલયો
-
Indiaમહારાષ્ટ્રમાં ‘ઓપરેશન ટાઈગર’થી રાજકીય ભૂકંપના સંકેત! ઉદ્ધવ ઠાકરેની શિવસેના (UBT)માં ફરી બળવાના વાદળો, આજે જ થઈ શકે મોટું રાજકીય ખેલ
-
Worldહોર્મુઝ જળમાર્ગમાં ફી વસૂલાત મુદ્દે મોટો વિકાસ! ઈરાન અને ઓમાન વચ્ચે ફોન પર મહત્વપૂર્ણ ચર્ચા, અનેક મુદ્દાઓ પર બની સહમતિ
-
Columnsરાજાની માફી
-
Editorialશાંતિ કરાર થયો, પણ મધ્ય-પૂર્વમાં ખરેખર શાંતિ સ્થપાશે ખરી?
-
Commentsઓછા હસ્તક્ષેપવાળું શાસન પ્રજાને શાંતિ આપે છે
-
Commentsશું પક્ષાંતર વિરોધી કાયદો નિષ્ફળ ગયો છે?
-
Indiaનક્સલ વિરોધી અભિયાનના હીરો IPS સુંદરરાજ પી હવે NIAમાં IG! કેન્દ્ર સરકારે આપી મોટી જવાબદારી
-
Indiaરામ મંદિર ચઢાવા ચોરી કેસમાં નવો વળાંક! આરોપી ટિન્નૂની પત્નીનો સવાલ“હોટલ, લક્ઝરી કાર અને 50 રૂમનું હોસ્ટેલ ક્યાં છે? પુરાવા બતાવો”
-
Indiaદિલ્હી એરપોર્ટ પર રોકાયા બાંગ્લાદેશના સલાહકાર! “વિરોધ નોંધાવવા હું ઢાકા પરત ફર્યો” ઘટનાએ ભારત-બાંગ્લાદેશ સંબંધોમાં જગાવી ચર્ચા
પર્યાવરણને લગતા સમાચારોને ગંભીરતાથી ન લેવાની આપણને આદત પડી ગઈ છે. પણ તાજેતરમાં યુરોપના તાપમાન અંગેના સમાચારોએ સૌને ચોંકાવી દીધા. યુરોપના મોટા ભાગના દેશો ભીષણ ગરમીનો સામનો કરી રહ્યા છે. બ્રિટનના ઇતિહાસમાં પહેલી વાર ગરમીનો પારો ૪૦ ડીગ્રીને પાર કરી ગયો. સ્પેનમાં તો ગરમીનો પારો ૪૩ ડીગ્રી પહોંચી ગયો. ગરમીથી યુરોપના અનેક દેશોમાં રસ્તા પર ડામર પણ પીગળી ગયો. ગરમીને કારણે ફ્રાન્સ, સ્પેન, પોર્ટુગલ, અમેરિકા સહિત આશરે ૧૦ દેશોનાં જંગલોમાં દાવાનળ ફાટી નીકળ્યો. યુરોપમાં છેલ્લા મહિનામાં જ ગરમીથી સાડા ત્રણ હજારથી વધુ લોકોનાં મોત થઈ ગયાં. અમેરિકાની ૧૭ ટકા વસતી ગરમીની લપેટમાં છે. ચીનમાં પણ શાંઘાઇ સહિત અનેક શહેરો ભીષણ ગરમીનો માર સહન કરી રહ્યાં છે.
દુનિયાના ઘણા ભાગો અત્યારે હવામાનના પ્રહાર સહન કરી રહ્યા છે. બ્રિટનમાં તો એક તરફ રાજકીય અસ્થિરતા છે તો બીજી બાજુ હીટ વેવથી લોકો પરેશાન છે, જેના લીધે નેશનલ ઈમરજન્સી જાહેર કરાઇ છે. ગયા વરસે પણ આ અરસામાં અમેરિકા, કેનેડા અને સાઈબેરિયા જેવા કાતિલ ઠંડી માટે જાણીતા વિસ્તારોમાં અચાનક જ ગરમ પવન ફૂંકાવા લાગ્યો હતો. કેનેડાના જે વિસ્તારોમાં જૂનમાં સામાન્ય રીતે ૧૬ ડીગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાન રહે છે ત્યાં તાપમાન ૪૯.૬ ડીગ્રી ઉપર પહોંચી ગયું હતું. વૈજ્ઞાનિકો આ સ્થિતિ માટે હીટ ડોમ અસરને કારણભૂત માને છે, જે માનવીય ગતિવિધિઓને લીધે પેદા થતાં ગ્રીનહાઉસ ગેસને કારણે સર્જાય છે. ગ્રીનહાઉસ ગેસને કારણે થતું ક્લાઇમેટ ચેન્જ આપણને વિનાશના માર્ગે લઈ જઇ રહ્યું છે.
પર્યાવરણ એટલે ‘આસપાસનું આવરણ’. માનવ સહિત તમામ જીવસૃષ્ટિ જેના ઉપર આધાર રાખે છે તેવા સંપૂર્ણ જૈવિક અને અજૈવિક પરિબળો સાથેની સંપૂર્ણ કુદરતી પ્રક્રિયા અને તેના દ્વારા નીપજતા સંકુલને પર્યાવરણ તરીકે ઓળખાવી શકાય. માનવજીવનનું અસ્તિત્વ પર્યાવરણની ગેરહાજરીમાં કલ્પી શકાતું નથી. માનવીને પર્યાવરણની સતત જરૂર પડે છે, તેથી પર્યાવરણનું પ્રદૂષણ એ માનવી માટે ગંભીર સમસ્યા સર્જે છે.
શુદ્ધ હવા ધીમે ધીમે દુર્લભ બનતી જાય છે. હવે ધૂમ્રપાન નહીં, પરંતુ વાયુ પ્રદૂષણ દર વરસે વિશ્વભરમાં વધુ લોકોને મારે છે. વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થાના એક અંદાજ મુજબ અંદાજે ૭૦ લાખ લોકો દર વરસે ધૂમ્રપાનને કારણે મૃત્યુ પામે છે, જ્યારે અંદાજે ૭૦ થી ૮૮ લાખ લોકો વાયુપ્રદૂષણને કારણે મૃત્યુના ખપ્પરમાં હોમાય છે. મતલબ સાફ છે – પ્રદૂષિત હવામાં શ્વાસ લેવાથી આપણું આયુષ્ય પહેલાં મનાતું હતું એના કરતાં ખૂબ વધારે ટુંકાઈ જાય છે. ગ્લોબલ વોર્મિંગ અસર આર્થિક ગતિવિધિઓ અને અર્થતંત્ર પર પણ થાય છે.
પશ્ચિમ યુરોપમાં સતત ભીષણ ગરમી પડી રહી છે અને ૨૦૬૦ ના દસકા સુધી તેમાં ઘટાડો થાય એવું લાગતું નથી. યુએનના વર્લ્ડ મીટિયોરોલોજિકલ ઓર્ગેનાઇઝેશને કાર્બન ડાયોક્સાઈડનું વધુ ઉત્સર્જન કરતાં તમામ દેશોને ચેતવણી આપી છે. આ સંસ્થાના વડા પેટેરી તાલસે કહ્યું છે કે હવે વિશ્વે જાગી જવું જોઈએ. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સંઘના મહાસચિવ એન્ટોનિયો ગ્યુટરેસે કહ્યું છે કે જંગલની આગ અને હીટ વેવને લીધે માનવતા જ સામુહિક આપઘાતની અણીએ પહોંચી ગઈ છે. કલાઇમેટ સંકટ પર ૪૦ દેશોની બેઠકમાં ગ્યુટરેસે કહ્યું કે પૂર, દુકાળ, વાવાઝોડાં અને જંગલની આગથી અડધી માનવતા ખતરામાં છે. કોઈ પણ દેશ તેનો સામનો કરવા સક્ષમ નથી તેમ છતાં આપણે ફોસિલ ફ્યુએલની લત છોડી રહ્યા નથી.
આપણી પાસે સુધરવા માટે ખૂબ ઓછો સમય છે. જો મક્કમતાપૂર્વક પર્યાવરણ સંરક્ષણનાં પગલાં નહીં લેવાય, નિર્ણયો નહીં લેવાય તો પછી ધરતીને ઉજ્જડ થતી રોકવાનો કોઈ ઉપાય નહીં રહે. આ બધી પરિસ્થિતિ ઊભી થવાનું કારણ વિકાસના નામે માણસે કુદરતી સંપત્તિનો બેફામ ઉપયોગ કર્યો તે છે. આજે ચારે તરફથી કુદરત આપણને ટપલીઓ મારી રહી છે. ગાંધીજીએ કહ્યું છે કે ‘ધેર ઈઝ ઇનફ ઓન ધીસ અર્થ ટુ મીટ વીથ એવરીબડીસ નીડ, બટ નોટ ધ ગ્રીડ’. માણસજાત સુધરશે ખરી?
ડૉ. જયનારાયણ વ્યાસ- આ લેખમાં પ્રગટ થયેલાં વિચારો લેખકનાં પોતાના છે.