Latest News

More Posts

મધ્યપ્રદેશની રાજધાની ભોપાલમાંથી એક અત્યંત ચોંકાવનારા અને ગંભીર સમાચાર સામે આવ્યા છે. ભોપાલના વૈશાલી નગર વિસ્તારમાં નળ દ્વારા પૂરા પાડવામાં આવતા પીવાના પાણીમાં જીવલેણ અને જોખમી ‘ઈ. કોલાઈ’ (E. coli) બેક્ટેરિયા મળી આવ્યા છે. આ એ જ બેક્ટેરિયા છે જેના કારણે અગાઉ ઈન્દોરના ભગીરથપુરા વિસ્તારમાં 30થી વધુ લોકોના કરૂણ મૃત્યુ થયા હતા. આ ગંભીર પરિસ્થિતિને જોતા વૈશાલી નગરના લગભગ 200 જેટલા પરિવારોએ નળના પાણીનો ઉપયોગ કરવાનું સંપૂર્ણપણે બંધ કરી દીધું છે અને તેઓ બોટલબંધ પાણી ખરીદીને પોતાનું ગુજરાન ચલાવી રહ્યા છે.

આ સમગ્ર મામલો ત્યારે પ્રકાશમાં આવ્યો જ્યારે સ્થાનિક રહેવાસીઓએ જાતે જ પાણીના નમૂના એકત્ર કરીને મધ્યપ્રદેશ પ્રદૂષણ નિયંત્રણ બોર્ડની રાજ્ય પ્રયોગશાળામાં તેનું પરીક્ષણ કરાવ્યું હતું. 28 ઓક્ટોબરે આવેલા પ્રથમ અહેવાલમાં ચોંકાવનારી માહિતી સામે આવી હતી કે 100 મિલી પાણીમાં ‘ઈ. કોલાઈ’નું પ્રમાણ 660 MPN (મોસ્ટ પ્રોબેબલ નંબર) જેટલું ઉંચું હતું, જ્યારે પીવાના પાણીમાં આ પ્રમાણ શૂન્ય હોવું અનિવાર્ય છે. આ ઉપરાંત, પાણીની ડોહળાશ (turbidity) પણ 5.9 NTU માપવામાં આવી હતી, જે નિર્ધારિત 5 NTUની મર્યાદા કરતા વધારે છે. ત્યારબાદ 13 નવેમ્બરે આવેલા બીજા અહેવાલમાં પણ 350 MPNના સ્તરે આ બેક્ટેરિયાની હાજરીની પુષ્ટિ થઈ હતી. માત્ર 16 દિવસના ટૂંકા ગાળામાં પાણીમાં બેક્ટેરિયા મળવાની આ બીજી ઘટના છે.

સ્થાનિક રહેવાસીઓની વેદના એવી છે કે તેઓ છેલ્લા દોઢ વર્ષથી સતત ગંદા, કાદવયુક્ત અને દુર્ગંધયુક્ત પાણીની સમસ્યાનો સામનો કરી રહ્યા છે. આ અંગે ભોપાલ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનમાં અનેકવાર લેખિત અને મૌખિક ફરિયાદો કરવા છતાં કોઈ કાયમી ઉકેલ આવ્યો નથી. ગટર લાઈનની સફાઈ કરવાથી માત્ર બે દિવસ પૂરતી પાણીની ગુણવત્તા સુધરતી હતી અને ત્યારબાદ પરિસ્થિતિ ફરીથી બગડી જતી હતી. આ દૂષિત પાણીના કારણે વિસ્તારમાં ઉલટી, ઝાડા અને પેટના રોગો ફેલાયા છે, જેને કારણે કેટલાક દર્દીઓને હોસ્પિટલમાં પણ દાખલ કરવા પડ્યા હતા. એક સ્થાનિક રહેવાસીનું મૃત્યુ પણ થયું છે, અને પરિવારજનો સીધો આરોપ લગાવી રહ્યા છે કે દૂષિત પાણી જ તેમના મૃત્યુનું મુખ્ય કારણ છે.

વૈશાલી નગરમાં ‘કોલાર નેટવર્ક’ દ્વારા પાણી પુરવઠો પૂરો પાડવામાં આવે છે, જે નવ અલગ-અલગ ઝોનમાં આશરે 7 લાખ લોકોને સેવા આપે છે. રહેવાસીઓની પ્રબળ શંકા છે કે પીવાના પાણીની સપ્લાય લાઈનની બિલકુલ નજીકથી પસાર થતી ગટર લાઈનમાં લીકેજ હોવાને કારણે સીવેજનું ગંદુ પાણી પીવાના પાણીમાં ભળી રહ્યું છે. નજીકના ‘વાયુ નગર’ વિસ્તારમાં ગટરના ચેમ્બર ઉભરાય ત્યારે આ સમસ્યા વધુ ભયાનક બની જાય છે. લીકેજ શોધવા અને સુધારવા માટે તંત્ર દ્વારા આ રસ્તાને અત્યાર સુધીમાં 10 થી 11 વખત અલગ-અલગ જગ્યાએથી ખોદવામાં આવ્યો છે, છતાં સમસ્યાનો કોઈ ઉકેલ આવ્યો નથી.

આ ઘટનાએ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનની કામગીરી અને પરીક્ષણ પ્રણાલીઓ સામે પણ મોટા સવાલો ખડા કર્યા છે. કોર્પોરેશન દાવો કરે છે કે તેઓ દરરોજ પાણીના 100થી વધુ નમૂનાઓની ચકાસણી કરે છે, તેમ છતાં વૈશાલી નગરનું આટલું ગંભીર દૂષણ તેમની પકડમાં કેમ ન આવ્યું તે મોટો પ્રશ્ન છે. કોલાર નેટવર્કના 1,35,000 જોડાણો દ્વારા રોજના 34 MLD પાણીની સપ્લાય થતી હોય ત્યારે લાખો લોકોના સ્વાસ્થ્ય સાથે થઈ રહેલા આ ચેડાં સામે સ્થાનિકોમાં ભારે રોષ જોવા મળી રહ્યો છે.

To Top