અમેરિકામાં H-1B વિઝા કાર્યક્રમને લઈને વધુ કડક નિયમો લાવવાની તૈયારી થઈ રહી છે. અમેરિકન હાઉસ ઓફ રિપ્રેઝેન્ટેટિવ્સમાં રજૂ કરવામાં આવેલા નવા બિલમાં H-1B વિઝા કાર્યક્રમની કેટલીક જોગવાઈઓનો ગંભીર ભંગ કરનારાઓ માટે દંડમાં મોટો વધારો કરવાની દરખાસ્ત કરવામાં આવી છે. નવા પ્રસ્તાવ મુજબ ગંભીર પ્રકારના ભંગ માટે મહત્તમ દંડ 2.50 લાખ ડોલર સુધી થઈ શકે છે. આ ઉપરાંત નિયમોનો ગંભીર ભંગ કરનારી કંપની અથવા માલિકને H-1B કાર્યક્રમમાંથી મહત્તમ 10 વર્ષ સુધી બાકાત રાખવાની જોગવાઈ પણ પ્રસ્તાવિત કરવામાં આવી છે.
આ બિલ 1 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ રિપબ્લિકન પાર્ટીના રિપ્રેઝેન્ટેટિવ બેથ વાન ડુઇન અને અન્ય પાંચ રિપબ્લિકન પ્રતિનિધિઓ દ્વારા રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું. હાલમાં આ બિલ હાઉસની જ્યુડિશિયરી કમિટીને મોકલવામાં આવ્યું છે. એટલે કે હાલ આ માત્ર દરખાસ્ત છે અને અમેરિકન કાયદો બન્યું નથી. બિલને કાયદો બનવા માટે કોંગ્રેસના બંને તબક્કામાંથી પસાર થવું અને ત્યારબાદ રાષ્ટ્રપતિની મંજૂરી મળવી જરૂરી રહેશે.
નવા પ્રસ્તાવમાં H-1B વિઝા કાર્યક્રમ હેઠળ ગંભીર કેટેગરીના ગુના અથવા નિયમોના ભંગ માટે દંડમાં અનેકગણો વધારો કરવાની વાત કરવામાં આવી છે. હાલમાં આવી ગંભીર કેટેગરીમાં મહત્તમ દંડ 35 હજાર ડોલર સુધી હોવાની જોગવાઈ છે, જેને વધારીને 2.50 લાખ ડોલર સુધી કરવાની દરખાસ્ત છે. સાથે જ નિયમોનો ગંભીર ભંગ કરનાર કંપની અથવા નિયોક્તાને કાર્યક્રમમાંથી બાકાત રાખવાનો સમયગાળો પણ ત્રણ વર્ષથી વધારીને 10 વર્ષ કરવાની દરખાસ્ત કરવામાં આવી છે.
આ ઉપરાંત અન્ય વિવિધ કેટેગરીના નિયમોના ભંગ માટે પણ દંડ વધારવાની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે. કેટલીક કેટેગરીમાં હાલમાં 5 હજાર ડોલર સુધીનો દંડ છે, જેને વધારીને 1 લાખ ડોલર સુધી કરવાની દરખાસ્ત કરવામાં આવી છે. આવા કેસમાં H-1B કાર્યક્રમમાંથી બાકાત રાખવાનો સમયગાળો બે વર્ષથી વધારીને પાંચ વર્ષ કરવાની પણ વાત કરવામાં આવી છે.
વિઝા ફ્રોડની એક કેટેગરીમાં હાલમાં 250થી 2 હજાર ડોલર સુધીના દંડની જોગવાઈ છે. નવા પ્રસ્તાવમાં આ રકમ વધારીને 1 હજારથી 10 હજાર ડોલર સુધી કરવાની દરખાસ્ત છે. આ ઉપરાંત ચાર ગંભીર કેટેગરીમાં પણ પેનલ્ટીમાં વધારો કરવાની વાત કરવામાં આવી છે. હાલ 2 હજારથી 5 હજાર ડોલર સુધીની પેનલ્ટી ધરાવતા આવા ભંગ માટે દંડ વધારીને 20 હજારથી 50 હજાર ડોલર સુધી કરવાની દરખાસ્ત કરવામાં આવી છે.
H-1B વિઝા અમેરિકામાં કુશળ વિદેશી પ્રોફેશનલ્સને ચોક્કસ પ્રકારની નોકરીઓ માટે કામ કરવાની મંજૂરી આપે છે. ટેક્નોલોજી, IT, એન્જિનિયરિંગ અને અન્ય કુશળ ક્ષેત્રોમાં મોટી સંખ્યામાં ભારતીય પ્રોફેશનલ્સ આ વિઝા મારફતે અમેરિકામાં કામ કરે છે. તેથી H-1B કાર્યક્રમમાં કોઈપણ મોટા નિયમનકારી ફેરફારની સીધી અસર ભારતીય પ્રોફેશનલ્સ અને તેમને નોકરી આપતી ટેક્નોલોજી કંપનીઓ પર પડી શકે છે.
ખાસ કરીને કંપનીઓ માટે નવા પ્રસ્તાવમાં દર્શાવવામાં આવેલી ઊંચી પેનલ્ટી અને લાંબા સમય સુધી કાર્યક્રમમાંથી બાકાત રાખવાની જોગવાઈ મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે. જો બિલ ભવિષ્યમાં કાયદો બને છે તો H-1B કાર્યક્રમ હેઠળ નિયમોનું પાલન કરવા માટે કંપનીઓ પર વધુ દબાણ રહેશે. વિઝા પ્રક્રિયા દરમિયાન ખોટી માહિતી, નિયમોના ભંગ અથવા ફ્રોડ જેવા ગંભીર મામલામાં કંપનીઓને મોટી આર્થિક પેનલ્ટી ઉપરાંત લાંબા સમય સુધી H-1B કાર્યક્રમથી દૂર રહેવું પડી શકે છે.
જોકે, હાલમાં આ બિલ માત્ર દરખાસ્તના તબક્કામાં છે. તેને હજી અમેરિકન કોંગ્રેસમાં આગળની પ્રક્રિયામાંથી પસાર થવાનું બાકી છે. કોંગ્રેસ દ્વારા મંજૂરી મળ્યા બાદ જ તે રાષ્ટ્રપતિની સહી માટે જશે અને ત્યારબાદ જ કાયદો બની શકશે. તેથી હાલમાં પ્રસ્તાવિત દંડ અને પ્રતિબંધને લાગુ પડી ગયેલા નિયમ તરીકે જોવો યોગ્ય નથી.
H-1B કાર્યક્રમમાં ભારતીયોનો મોટો હિસ્સો હોવાથી આ દરખાસ્તને લઈને ભારતીય IT પ્રોફેશનલ્સ અને ટેક્નોલોજી કંપનીઓનું ધ્યાન અમેરિકાની આગળની કાયદાકીય પ્રક્રિયા પર રહેશે. જો પ્રસ્તાવિત ફેરફારો કાયદાનું સ્વરૂપ લે છે તો H-1B કાર્યક્રમમાં કામ કરતી કંપનીઓ માટે નિયમોનું પાલન વધુ મહત્વનું બની શકે છે અને ભંગના કિસ્સામાં આર્થિક તેમજ કાર્યક્રમમાંથી બાકાત રહેવા જેવી મોટી સજા ભોગવવી પડી શકે છે.
H1B Visa, US Immigration, Indian Professionals, Visa Fraud, Trump Administration
