જાણો શુભ મુહૂર્ત, પૂજા વિધિ, ઉપવાસના નિયમો અને સરળ ઉપાયો
ભગવાન શિવની આરાધના માટે અત્યંત પવિત્ર દિવસ; જળાભિષેક, રુદ્રાભિષેક અને બિલ્વપત્ર અર્પણથી મળે છે વિશેષ ફળ, દાંપત્ય સુખથી લઈને મનગમતા જીવનસાથી અને આર્થિક સમૃદ્ધિ સુધીની માન્યતાઓ: હિંદુ ધર્મમાં શ્રાવણ (સાવન) મહિનો ભગવાન શિવને સમર્પિત સૌથી પવિત્ર મહિનાઓમાંનો એક માનવામાં આવે છે.આ માસ દરમિયાન શિવભક્તો ઉપવાસ, જળાભિષેક, રુદ્રાભિષેક, બિલ્વપત્ર અર્પણ અને “ૐ નમઃ શિવાય” મંત્રના જાપ દ્વારા ભગવાન ભોળાનાથની કૃપા પ્રાપ્ત કરવાનો પ્રયત્ન કરે છે. ખાસ કરીને સાવનના સોમવારનું મહત્વ અત્યંત વિશેષ માનવામાં આવે છે. વર્ષ 2026માં સાવનનો પ્રથમ સોમવાર 3 ઓગસ્ટ, સોમવારના રોજ આવી રહ્યો છે. આ દિવસે લાખો શ્રદ્ધાળુઓ શિવ મંદિરોમાં દર્શન માટે પહોંચશે, જ્યારે અનેક લોકો પોતાના ઘરે જ નિયમપૂર્વક શિવપૂજન અને ઉપવાસ કરશે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર સાવનના પ્રથમ સોમવારે કરવામાં આવેલી ભક્તિ અને પૂજાનું અનેકગણું પુણ્યફળ પ્રાપ્ત થાય છે.
સાવનનો પ્રથમ સોમવાર ક્યારે છે?
વર્ષ 2026માં સાવનનો પ્રથમ સોમવાર:
તારીખ: 3 ઓગસ્ટ 2026
વાર: સોમવાર
આ દિવસ ભગવાન શિવની ઉપાસના માટે ખૂબ જ શુભ માનવામાં આવે છે.
સાવનના પ્રથમ સોમવારનું શુભ મુહૂર્ત
ધાર્મિક પંચાંગ મુજબ ભગવાન શિવની પૂજા માટે બ્રહ્મમુહૂર્તથી લઈને પ્રાતઃકાળનો સમય વિશેષ શુભ ગણાય છે.
શુભ સમય:
બ્રહ્મમુહૂર્તમાં સ્નાન કરીને પૂજા શરૂ કરવી શ્રેષ્ઠ.
સૂર્યોદય પછી પ્રાતઃકાળ દરમિયાન શિવલિંગનો જળાભિષેક કરવો.
પ્રદોષકાળમાં પણ શિવપૂજન કરવાથી વિશેષ પુણ્ય મળે છે.
જો કોઈ કારણસર સવારે પૂજા શક્ય ન હોય તો સાંજે પ્રદોષકાળમાં પણ ભગવાન શિવની આરાધના કરી શકાય છે.
સાવનના પ્રથમ સોમવારે પૂજા કેવી રીતે કરવી?
ધાર્મિક શાસ્ત્રો અનુસાર સાવનના પ્રથમ સોમવારે નીચે મુજબ પૂજા કરવી શુભ માનવામાં આવે છે.
- વહેલી સવારે સ્નાન કરો
બ્રહ્મમુહૂર્તમાં ઊઠીને સ્નાન કરીને સ્વચ્છ વસ્ત્રો પહેરો. - ભગવાન શિવનું ધ્યાન કરો
પૂજા શરૂ કરતા પહેલાં ભગવાન શિવ અને માતા પાર્વતીનું ધ્યાન ધરો. - જળાભિષેક કરો
શિવલિંગ પર શુદ્ધ જળ અર્પણ કરો.
જો શક્ય હોય તો:
ગંગાજળ
કાચું દૂધ
દહીં
મધ
ઘી
ખાંડ
મળીને પંચામૃતથી અભિષેક કરવો.
આ વસ્તુઓ જરૂર અર્પણ કરો - સાવનના પ્રથમ સોમવારે ભગવાન શિવને નીચેની વસ્તુઓ અર્પણ કરવી શુભ માનવામાં આવે છે.
બિલ્વપત્ર
ધતૂરા
આંકડાના ફૂલ
ભાંગ
સફેદ ચંદન
અક્ષત
ફૂલ
ફળ
નૈવેદ્ય
ખાસ ધ્યાન રાખવું કે બિલ્વપત્ર તૂટેલું કે ખરાબ ન હોવું જોઈએ. - આ મંત્રોનો જાપ કરો
પૂજા દરમિયાન નીચેના મંત્રોનો જાપ કરવો અત્યંત શુભ માનવામાં આવે છે.
ૐ નમઃ શિવાય
આ પંચાક્ષરી મંત્રનો 108 વખત જાપ કરવો.
તેમજ
મહામૃત્યુંજય મંત્ર
નો જાપ કરવાથી આરોગ્ય, આયુષ્ય અને સંકટોમાંથી મુક્તિ મળવાની માન્યતા છે. - સાવન સોમવારના ઉપવાસનું મહત્વ
ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર સાવનના સોમવારનું વ્રત કરવાથી:
ભગવાન શિવ પ્રસન્ન થાય છે.
તમામ મનોકામનાઓ પૂર્ણ થાય છે.
દાંપત્ય જીવન સુખમય બને છે.
અવિવાહિત યુવક-યુવતીઓને મનગમતો જીવનસાથી મળે છે.
સંતાન સુખની પ્રાપ્તિ થાય છે.
નોકરી અને વ્યવસાયમાં પ્રગતિ થાય છે.
આર્થિક મુશ્કેલીઓ દૂર થવાની માન્યતા છે. - ઉપવાસના નિયમો
સાવનના પ્રથમ સોમવારે ઉપવાસ રાખનાર ભક્તોએ કેટલાક નિયમોનું પાલન કરવું જોઈએ.
સાત્વિક ભોજન જ કરવું.
ડુંગળી અને લસણનો ઉપયોગ ટાળવો.
દારૂ અને માંસાહારથી સંપૂર્ણ દૂર રહેવું.
ક્રોધ, અસત્ય અને અપશબ્દોથી બચવું.
દિવસભર ભગવાન શિવનું સ્મરણ કરવું.
ઘણા ભક્તો નિર્જળ ઉપવાસ પણ રાખે છે, જ્યારે કેટલાક ફળાહાર કરીને વ્રત પૂર્ણ કરે છે.
સાવનના પ્રથમ સોમવારના સરળ ઉપાયો - ધનની પ્રાપ્તિ માટે
શિવલિંગ પર કાચું દૂધ અર્પણ કરીને “ૐ નમઃ શિવાય” મંત્રનો જાપ કરો.
લગ્નમાં વિલંબ થતો હોય તો
માતા પાર્વતી સાથે ભગવાન શિવની સંયુક્ત પૂજા કરો અને બિલ્વપત્ર અર્પણ કરો.
આરોગ્ય માટે
મહામૃત્યુંજય મંત્રનો 108 વખત જાપ કરો. - ઘરમાં સુખ-શાંતિ માટે
પરિવાર સાથે મળીને શિવ ચાલીસા અને રુદ્રાષ્ટકનો પાઠ કરો.
નોકરી અને વ્યવસાયમાં સફળતા માટે
શિવલિંગ પર શેરડીના રસ અથવા જળથી અભિષેક કરીને ભગવાન પાસે પ્રાર્થના કરો. - સાવનમાં શું ન કરવું?
ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર સાવન દરમિયાન કેટલાક કાર્યો ટાળવા જોઈએ.
તામસિક ભોજન ન કરવું.
કોઈનું અપમાન ન કરવું.
ઝઘડો અને ક્રોધથી દૂર રહેવું.
વૃક્ષો અને પ્રકૃતિને નુકસાન ન પહોંચાડવું.
ધાર્મિક નિયમોનું ઉલ્લંઘન ન કરવું. - શિવભક્તો માટે વિશેષ દિવસ
સાવનનો પ્રથમ સોમવાર ભગવાન શિવની કૃપા મેળવવાનો અત્યંત શુભ દિવસ માનવામાં આવે છે. આ દિવસે શ્રદ્ધા અને નિયમપૂર્વક કરાયેલ જળાભિષેક, બિલ્વપત્ર અર્પણ, મહામૃત્યુંજય મંત્રનો જાપ અને “ૐ નમઃ શિવાય”નું સ્મરણ જીવનમાં સુખ, સમૃદ્ધિ અને શાંતિ લાવનાર માનવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતા મુજબ આ દિવસે ભક્તિભાવથી કરાયેલી આરાધનાથી ભગવાન ભોળાનાથ પ્રસન્ન થાય છે અને ભક્તોની મનોકામનાઓ પૂર્ણ કરે છે. તેથી દેશભરના શિવ મંદિરોમાં 3 ઓગસ્ટે વહેલી સવારથી જ ભારે ભીડ રહેવાની શક્યતા છે અને લાખો શ્રદ્ધાળુઓ “હર હર મહાદેવ”ના જયઘોષ સાથે ભગવાન શિવની આરાધના કરશે.