પાકિસ્તાન અધિકૃત કાશ્મીર (PoK)માં હિંસક અથડામણો, ગોળીબાર અને વિરોધ પ્રદર્શનથી સ્થિતિ બેકાબૂ બની છે, 50થી વધુ નાગરિકોના મોતનો દાવો. ઇસ્લામાબાદમાં પણ હજારો લોકો રસ્તા પર ઉતર્યા. JAAC નેતાઓએ સરકાર સામે કડક કાર્યવાહી અને ન્યાયની માંગ ઉઠાવી.
પાકિસ્તાન અધિકૃત કાશ્મીર (PoK)માં છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી ચાલી રહેલા વિરોધ પ્રદર્શન હવે વધુ ઉગ્ર બન્યા છે. ચાર દિવસથી સતત ચાલી રહેલી હિંસા અને સુરક્ષા દળો સાથેની અથડામણોમાં 50થી વધુ નાગરિકોના મોત થયાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. આ ઘટનાએ સમગ્ર પાકિસ્તાનમાં રાજકીય તોફાન મચાવી દીધું છે અને હવે તેની અસર રાજધાની ઇસ્લામાબાદ સુધી પહોંચી છે. સરકાર વિરુદ્ધ ભારે વિરોધ પ્રદર્શન શરૂ થતાં વડાપ્રધાન શહબાઝ શરીફ સરકાર પર દબાણ વધી ગયું છે.પ્રાપ્ત માહિતી મુજબ, પાકિસ્તાન અધિકૃત કાશ્મીરના અનેક વિસ્તારોમાં સ્થાનિક લોકો લાંબા સમયથી વીજળી, મોંઘવારી, બેરોજગારી, વધતા કર અને વહીવટી નીતિઓના વિરોધમાં આંદોલન ચલાવી રહ્યા છે. છેલ્લા ચાર દિવસમાં આંદોલન વધુ ઉગ્ર બનતા અનેક સ્થળોએ પોલીસ અને સુરક્ષા દળો સાથે હિંસક અથડામણો થઈ હતી. ગોળીબાર, લાઠીચાર્જ અને ટીયર ગેસના ઉપયોગ વચ્ચે મોટી સંખ્યામાં લોકો ઘાયલ થયા હોવાનું પણ સામે આવ્યું છે.
આંદોલનનું નેતૃત્વ કરી રહેલા જોઇન્ટ અવામી એક્શન કમિટી (JAAC)ના નેતા ઉમર નઝીર કાશ્મીરીએ દાવો કર્યો છે કે સુરક્ષા દળોની કાર્યવાહી દરમિયાન અત્યાર સુધીમાં 50થી વધુ નાગરિકોના મોત થયા છે. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે વિરોધને દબાવવા માટે અતિશય બળનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. જોકે પાકિસ્તાન સરકારે હજુ સુધી આ મૃત્યુઆંકની સત્તાવાર પુષ્ટિ કરી નથી અને સમગ્ર ઘટનાની તપાસ ચાલી રહી હોવાનું જણાવ્યું છે.PoKમાં સર્જાયેલી પરિસ્થિતિ બાદ ઇસ્લામાબાદમાં પણ લોકો મોટી સંખ્યામાં રસ્તા પર ઉતરી આવ્યા છે. વિરોધકારીઓએ સરકાર સામે સૂત્રોચ્ચાર કર્યા અને મૃતકોને ન્યાય આપવાની માંગ કરી હતી. અનેક સામાજિક અને રાજકીય સંગઠનોએ પણ આંદોલનને સમર્થન જાહેર કર્યું છે. પરિણામે રાજધાનીમાં સુરક્ષા વધુ કડક બનાવવામાં આવી છે અને સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં વધારાના પોલીસ દળો તૈનાત કરવામાં આવ્યા છે.
વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન અનેક માર્ગો પર ટ્રાફિક પ્રભાવિત થયો હતો. કેટલાક વિસ્તારોમાં ધરણાં અને રેલી યોજાતા સામાન્ય જનજીવન પણ અસરગ્રસ્ત બન્યું હતું. સુરક્ષા દળોએ કાયદો અને વ્યવસ્થા જાળવવા માટે બેરિકેડિંગ કરી હતી અને અનેક સ્થળોએ ચુસ્ત બંદોબસ્ત ગોઠવાયો હતો.JAACના નેતાઓએ જણાવ્યું છે કે જ્યાં સુધી મૃતકોને ન્યાય નહીં મળે અને જવાબદાર અધિકારીઓ સામે કાર્યવાહી નહીં થાય ત્યાં સુધી આંદોલન ચાલુ રહેશે. તેમણે ઘાયલોના સારવાર ખર્ચની જવાબદારી સરકાર ઉઠાવે અને પીડિત પરિવારોને યોગ્ય વળતર આપવામાં આવે તેવી પણ માંગ કરી છે.વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે PoKમાં ચાલી રહેલા આંદોલન પાછળ માત્ર તાજેતરની હિંસા જ નહીં પરંતુ લાંબા સમયથી ચાલી આવતી આર્થિક મુશ્કેલીઓ, મોંઘવારી, બેરોજગારી અને વહીવટી અસંતોષ પણ જવાબદાર છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં અનેક વખત સ્થાનિક સંગઠનોએ સરકાર સામે વિરોધ નોંધાવ્યો હતો,પરંતુ આ વખતે સ્થિતિ વધુ ગંભીર બની હોવાનું માનવામાં આવે છે.
રાજકીય નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે જો સરકાર વહેલી તકે પરિસ્થિતિને કાબૂમાં નહીં લાવે તો વિરોધ વધુ વિસ્તરી શકે છે. શહબાઝ શરીફ સરકાર માટે આ એક મોટો રાજકીય પડકાર બની શકે છે, કારણ કે દેશ પહેલેથી જ આર્થિક સંકટ, મોંઘવારી અને રાજકીય અસ્થિરતાનો સામનો કરી રહ્યો છે.આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ PoKની સ્થિતિ પર નજર રાખવામાં આવી રહી છે. માનવાધિકાર સંગઠનો દ્વારા હિંસાની ઘટનાઓ અંગે પારદર્શક તપાસની માંગ ઉઠાવવામાં આવી છે. સાથે જ તમામ પક્ષોને સંયમ રાખી શાંતિપૂર્ણ રીતે સમસ્યાનો ઉકેલ લાવવાની અપીલ કરવામાં આવી રહી છે.પાકિસ્તાન સરકારે હજી સુધી સત્તાવાર રીતે મૃત્યુઆંક અંગે વિગતવાર નિવેદન આપ્યું નથી. અધિકારીઓનું કહેવું છે કે કાયદો અને વ્યવસ્થા જાળવવા માટે જરૂરી પગલાં લેવામાં આવી રહ્યા છે અને પરિસ્થિતિ પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે.
બીજી તરફ વિરોધી સંગઠનોનો દાવો છે કે સુરક્ષા દળોએ અતિશય બળનો ઉપયોગ કર્યો છે અને તેના કારણે મોટી સંખ્યામાં લોકોના જીવ ગયા છે. આ મુદ્દે સ્વતંત્ર તપાસ કરાવવાની પણ માંગ કરવામાં આવી રહી છે.હાલ PoKના અનેક વિસ્તારોમાં તણાવપૂર્ણ શાંતિ છે. સુરક્ષા દળોની હાજરી વધારી દેવામાં આવી છે, જ્યારે સ્થાનિક લોકોમાં હજુ પણ ભય અને અસંતોષનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે. આગામી દિવસોમાં સરકાર અને આંદોલનકારીઓ વચ્ચે કોઈ ચર્ચા થાય છે કે નહીં તેના પર સૌની નજર ટકેલી છે.આ સમગ્ર ઘટનાક્રમે પાકિસ્તાનની આંતરિક સુરક્ષા અને રાજકીય પરિસ્થિતિને ફરી એકવાર ચર્ચાના કેન્દ્રમાં લાવી દીધી છે. જો સ્થિતિમાં જલ્દી સુધારો નહીં આવે તો તેની અસર માત્ર PoK પૂરતી નહીં રહે, પરંતુ સમગ્ર પાકિસ્તાનના રાજકીય અને સામાજિક વાતાવરણ પર પણ પડી શકે છે.
