બનાસકાંઠાના લાખો પશુપાલકો જે જાહેરાતની આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યા હતા, તે હવે સામે આવી છે. એશિયાની અગ્રણી બનાસ ડેરીની 58મી વાર્ષિક સાધારણ સભા 27 ઓગસ્ટ, 2026ના રોજ યોજાઈ, જેમાં પશુપાલકો માટે કુલ ₹2,946.77 કરોડના ઐતિહાસિક ભાવફેરની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. આ રકમમાં બનાસ ડેરી સંઘનો ₹2,239.27 કરોડનો ભાવફેર અને દૂધ ઉત્પાદક મંડળીઓનો ₹707.50 કરોડનો ભાવફેર સામેલ છે.
પશુપાલકો માટે સૌથી મોટી જાહેરાત
બનાસ ડેરીની સાધારણ સભા દર વર્ષે પશુપાલકો માટે ખાસ મહત્વ ધરાવે છે. દૂધના વ્યવસાય સાથે જોડાયેલા લાખો પરિવારોની નજર આ સભા પર રહે છે, કારણ કે અહીં આખા વર્ષના કામકાજની સાથે પશુપાલકોને મળનારા ભાવફેર અને અન્ય લાભોની જાહેરાત કરવામાં આવે છે. આ વખતે પણ સભામાં સૌથી વધુ ચર્ચા ભાવફેરની જાહેરાતને લઈને રહી. બનાસ ડેરીએ સંઘ તરફથી ₹2,239.27 કરોડ અને દૂધ મંડળીઓ તરફથી ₹707.50 કરોડની રકમ જાહેર કરી છે. બંનેને સાથે ગણવામાં આવે તો કુલ ₹2,946.77 કરોડ થાય છે.
રકમનો મોટો હિસ્સો પશુપાલકો સુધી પહોંચશે
ભાવફેર એટલે પશુપાલકોને દૂધના સામાન્ય ખરીદ ભાવ ઉપરાંત મળતી વધારાની રકમ. ડેરીના વિવિધ ઉત્પાદનો અને અન્ય પ્રવૃત્તિઓમાંથી મળતી આવક તથા નફામાંથી નક્કી હિસ્સો દૂધ ઉત્પાદકોને પરત કરવામાં આવે છે. બનાસ ડેરીના અગાઉના વર્ષોના આંકડા જોવામાં આવે તો ભાવફેરની રકમ સતત વધી રહી છે. 2025માં 57મી વાર્ષિક સાધારણ સભામાં કુલ ₹2,909.8 કરોડની ચુકવણી જાહેર કરવામાં આવી હતી. તેમાં બનાસ ડેરી તરફથી ₹2,131.68 કરોડ અને દૂધ ઉત્પાદક સહકારી મંડળીઓ તરફથી ₹778.12 કરોડનો સમાવેશ થતો હતો.
બનાસ ડેરીનો સતત વધતો વ્યાપ
બનાસ ડેરી છેલ્લા ઘણા વર્ષોમાં માત્ર દૂધ ખરીદતી સંસ્થા રહી નથી. દૂધ ઉપરાંત ઘી, માખણ, ચીઝ, આઈસ્ક્રીમ, પનીર, મધ, બટાકા આધારિત ઉત્પાદનો સહિત અનેક ક્ષેત્રોમાં ડેરીએ પોતાની કામગીરી વિસ્તારી છે. 2025ના ઉપલબ્ધ આંકડા પ્રમાણે બનાસ ડેરીનું વાર્ષિક ટર્નઓવર ₹21,200 કરોડથી વધુ હતું અને ડેરી દૈનિક આશરે 1 કરોડ લિટર દૂધની પ્રક્રિયા કરવાની ક્ષમતા ધરાવતી હતી. ડેરી સાથે 1,600થી વધુ દૂધ મંડળીઓ અને 4 લાખથી વધુ ખેડૂતો જોડાયેલા હોવાનું અહેવાલોમાં જણાવાયું હતું.
પશુપાલકોની આવક વધારવા પર ભાર
બનાસ ડેરીનો મુખ્ય હેતુ દૂધ ઉત્પાદકોને વધુ સારો ભાવ આપવાની સાથે તેમની આવક વધારવાનો રહ્યો છે. કેન્દ્ર સરકારના સહકાર મંત્રી અમિત શાહે પણ ડિસેમ્બર 2025માં બનાસ ડેરીના વિકાસની પ્રશંસા કરતાં જણાવ્યું હતું કે સહકારી મોડલ અને પરિપત્ર અર્થતંત્ર દ્વારા પશુપાલકોની આવકમાં 20 ટકાથી વધુ વધારો કરવાનો લક્ષ્ય રાખવામાં આવ્યો છે. આ મોડલમાં પશુઓના છાણમાંથી બાયોગેસ અને ખાતરનું ઉત્પાદન, ખેતી સાથે ડેરીને જોડવી અને દૂધ ઉપરાંત મૂલ્યવર્ધિત ઉત્પાદનોનું વેચાણ જેવા પ્રયાસોનો સમાવેશ થાય છે.
અગાઉ પણ થયા હતા મોટા નિર્ણયો
બનાસ ડેરીની સાધારણ સભામાં પશુપાલકોને ભાવફેર આપવાની પરંપરા ઘણા વર્ષોથી ચાલી રહી છે. 2023માં 55મી સાધારણ સભામાં ₹1,852 કરોડનો ભાવફેર જાહેર કરવામાં આવ્યો હતો. તે સમયે દૂધ સંપાદન દૈનિક 73 લાખ લિટર સુધી પહોંચ્યું હોવાનું પણ જણાવાયું હતું. 2024માં 56મી સાધારણ સભામાં ₹1,973.79 કરોડનો ભાવફેર જાહેર થયો હતો અને 2025માં આ રકમ વધીને લગભગ ₹2,910 કરોડ થઈ હતી. હવે 2026માં કુલ ₹2,946.77 કરોડની જાહેરાત સાથે ફરી એક વખત નવો આંકડો સામે આવ્યો છે.
ઉત્તર ગુજરાતના ગ્રામ્ય અર્થતંત્રને મળશે વેગ
બનાસકાંઠામાં હજારો પરિવારો માટે પશુપાલન આવકનું મહત્વનું સાધન છે. તેથી ડેરી તરફથી જાહેર થતી કરોડો રૂપિયાની ભાવફેરની રકમ સીધી રીતે ગ્રામ્ય અર્થતંત્રને અસર કરે છે. પશુપાલકોને વધારાની આવક મળવાથી પશુઆહાર, પશુ આરોગ્ય, નવા પશુ ખરીદવા અને પરિવારની અન્ય જરૂરિયાતો પાછળ ખર્ચ કરવાની ક્ષમતા વધે છે. 27 ઓગસ્ટની 58મી સાધારણ સભાની જાહેરાતથી બનાસકાંઠાના પશુપાલકોમાં ખુશીનો માહોલ જોવા મળ્યો છે. હવે સૌની નજર આ રકમ ક્યારે અને કઈ રીતે પશુપાલકો તથા દૂધ મંડળીઓ સુધી પહોંચાડવામાં આવશે તેના પર રહેશે.