વાયદા બજારમાં આજે સોના અને ચાંદી બંનેના ભાવમાં મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી સતત તેજીમાં રહેલી કિંમતી ધાતુઓમાં આજે અચાનક પ્રોફિટ બુકિંગ જોવા મળતાં ભાવ ઊંચા સ્તરેથી નીચે સરકી ગયા છે. ગઈકાલે સોનું રૂ.1.65 લાખની નજીક અને ચાંદી રૂ.2.50 લાખની નજીક પહોંચી હતી, પરંતુ આજે બજાર ખુલતાની સાથે જ બંને ધાતુઓમાં નરમાઈ જોવા મળી હતી. સોના અને ચાંદીના ભાવમાં આવેલા આ અચાનક ઘટાડાએ રોકાણકારો અને ગ્રાહકોનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે. તાજેતરના સમયમાં બંને કિંમતી ધાતુઓ સતત નવા ઊંચા સ્તર તરફ આગળ વધી રહી હતી. જોકે, ભાવમાં તેજી બાદ ઘણા રોકાણકારોએ નફો વસૂલવાનું શરૂ કરતાં આજે બજારમાં વેચવાલીનું દબાણ વધ્યું હોવાનું માનવામાં આવી રહ્યું છે.
સોનાના વાયદા બજારની વાત કરીએ તો ગઈકાલે સોનાનો બંધ ભાવ રૂ.1,63,229 હતો. આજે બજાર ખુલતાં સોનું રૂ.1,63,015 પર ખુલ્યું હતું. શરૂઆતમાં થોડી વધઘટ બાદ દિવસ દરમિયાન સોનાનો ભાવ રૂ.1,63,450 સુધી પહોંચ્યો હતો, પરંતુ ત્યારબાદ વેચવાલી વધતાં તેમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. ટ્રેડિંગ દરમિયાન સોનું રૂ.1,62,564ની નીચી સપાટી સુધી સરકી ગયું હતું. હાલમાં સોનાનો વાયદા ભાવ રૂ.1,62,621ની આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે. એટલે કે ગઈકાલના બંધ ભાવની સરખામણીએ સોનામાં આશરે રૂ.600થી વધુનો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. દિવસ દરમિયાનના ઊંચા સ્તરથી સરખામણી કરીએ તો સોનામાં વધુ મોટી વધઘટ જોવા મળી છે.
ગઈકાલે સોનું રૂ.1.65 લાખની નજીક પહોંચતાં બજારમાં ભારે ચર્ચા થઈ હતી. સતત વધી રહેલા ભાવને કારણે રોકાણકારોમાં તેજીનો માહોલ હતો, પરંતુ આજે અચાનક વેચવાલી વધતાં સોનાના ભાવમાં ઘટાડો આવ્યો છે. જોકે, સોનાનો ભાવ હજુ પણ ખૂબ ઊંચા સ્તરે જ છે અને બજારમાં આગામી દિવસોમાં વધુ વધઘટ જોવા મળી શકે છે. ચાંદીના વાયદા બજારમાં સોનાની સરખામણીએ વધુ મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે. ગઈકાલે ચાંદીનો બંધ ભાવ રૂ.2,44,220 હતો. આજે ચાંદી રૂ.2,42,299ના સ્તરે ખુલતાં શરૂઆતથી જ નરમાઈ જોવા મળી હતી. દિવસ દરમિયાન તેમાં થોડો સુધારો જોવા મળ્યો હતો અને ચાંદી રૂ.2,43,445 સુધી પહોંચી હતી, પરંતુ ત્યારબાદ ફરી વેચવાલીનું દબાણ વધ્યું હતું.
ટ્રેડિંગ દરમિયાન ચાંદીનો ભાવ રૂ.2,41,813ની નીચી સપાટી સુધી સરકી ગયો હતો. હાલમાં ચાંદીનો વાયદા ભાવ રૂ.2,41,962ની આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે. ગઈકાલના બંધ ભાવની સરખામણીએ ચાંદીમાં રૂ.2,200થી વધુનો ઘટાડો નોંધાયો છે, જ્યારે દિવસ દરમિયાનના વિવિધ સ્તરોમાં વધઘટ વધુ જોવા મળી છે. ચાંદી તાજેતરમાં રૂ.2.50 લાખની નજીક પહોંચી ગઈ હતી. આટલા ઊંચા સ્તર બાદ આજે તેમાં આવેલા અચાનક કડાકાએ રોકાણકારોને ચોંકાવી દીધા છે. સામાન્ય રીતે ચાંદીમાં સોનાની સરખામણીએ વધુ તેજી અને વધુ ઘટાડો બંને જોવા મળતા હોય છે. તેથી બજારમાં નફો વસૂલવાની પ્રક્રિયા શરૂ થતાં ચાંદીના ભાવ પર તેની વધુ અસર જોવા મળી હોવાનું માનવામાં આવી રહ્યું છે.
બજારના નિષ્ણાતોના મતે, છેલ્લા કેટલાક સમયથી સોના અને ચાંદીમાં સતત તેજી જોવા મળી રહી હતી. ભાવ રેકોર્ડ સ્તરની નજીક પહોંચ્યા બાદ ઘણા રોકાણકારોએ પોતાના નફાને સુરક્ષિત કરવા માટે વેચવાલી કરી છે. આ પ્રક્રિયાને પ્રોફિટ બુકિંગ કહેવામાં આવે છે. જ્યારે કોઈ રોકાણકાર ઓછા ભાવે ખરીદેલી કિંમતી ધાતુ ઊંચા ભાવે વેચીને નફો મેળવી લે છે, ત્યારે બજારમાં વેચવાલીનું દબાણ વધે છે અને ભાવમાં ઘટાડો આવી શકે છે. આ ઉપરાંત, આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ડોલરની સ્થિતિ પણ સોના અને ચાંદીના ભાવ પર અસર કરતી હોય છે. ડોલર મજબૂત બને ત્યારે ઘણી વખત કિંમતી ધાતુઓ પર દબાણ જોવા મળે છે. વ્યાજદરને લઈને ઊભી થતી શક્યતાઓ અને વૈશ્વિક આર્થિક સ્થિતિ પણ સોના-ચાંદીના ભાવની દિશા નક્કી કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે.
સોનું સામાન્ય રીતે સુરક્ષિત રોકાણ તરીકે જોવામાં આવે છે. જ્યારે વૈશ્વિક સ્તરે આર્થિક અનિશ્ચિતતા, રાજકીય તણાવ અથવા અન્ય જોખમો વધે ત્યારે રોકાણકારો સોના તરફ વળતા હોય છે. બીજી તરફ, જ્યારે બજારનો માહોલ બદલાય અથવા ડોલર અને વ્યાજદરને લઈને સ્થિતિમાં ફેરફાર થાય ત્યારે સોનાના ભાવમાં ઘટાડો પણ જોવા મળી શકે છે. ચાંદીની સ્થિતિ થોડી અલગ છે કારણ કે તેનો ઉપયોગ રોકાણ ઉપરાંત અનેક ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રોમાં પણ થાય છે. ટેક્નોલોજી, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને અન્ય ઉદ્યોગોમાં ચાંદીની માંગને કારણે તેના ભાવમાં ઝડપી વધઘટ જોવા મળી શકે છે. તેથી ચાંદીમાં રોકાણ કરનારાઓએ બજારની અસ્થિરતાને ધ્યાનમાં રાખવી જરૂરી છે.
હાલ સોનું રૂ.1.65 લાખની નજીક પહોંચ્યા બાદ રૂ.1.62 લાખના સ્તર તરફ સરક્યું છે, જ્યારે ચાંદી રૂ.2.50 લાખની નજીકની સપાટી પરથી ઘટીને રૂ.2.42 લાખની આસપાસ આવી છે. આ ઘટાડો કેટલો સમય ચાલુ રહેશે તે અંગે હજુ સ્પષ્ટતા નથી. આગામી દિવસોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય બજાર, ડોલર ઇન્ડેક્સ, વ્યાજદર અંગેના સંકેતો અને રોકાણકારોની ખરીદી-વેચવાલી બજારની દિશા નક્કી કરશે. નિષ્ણાતો રોકાણકારોને સલાહ આપે છે કે કિંમતી ધાતુઓમાં અચાનક આવતી તેજી કે મંદીના આધારે ઉતાવળમાં નિર્ણય ન લેવો જોઈએ. સોનું અને ચાંદી બંનેમાં છેલ્લા કેટલાક સમયથી ભારે વધઘટ જોવા મળી રહી છે. તેથી રોકાણ કરતાં પહેલાં પોતાની જરૂરિયાત, રોકાણનો સમયગાળો અને જોખમ લેવાની ક્ષમતાને ધ્યાનમાં લેવી જરૂરી છે. હાલના ટ્રેડિંગ આંકડા મુજબ સોનાનો ભાવ રૂ.1,62,621ની આસપાસ છે, જ્યારે ચાંદી રૂ.2,41,962ની આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહી છે. જોકે, વાયદા બજારમાં ભાવ સતત બદલાતા રહેતા હોવાથી દિવસ દરમિયાન તેમાં વધુ વધઘટ જોવા મળી શકે છે.
