26 ઓગસ્ટ 2012નો દિવસ ભારતીય ક્રિકેટના ઇતિહાસમાં ખાસ છે. આજથી 14 વર્ષ પહેલાં આ જ દિવસે ભારતે ઓસ્ટ્રેલિયાના ટાઉન્સવિલેમાં રમાયેલા અંડર-19 વર્લ્ડ કપના ફાઇનલમાં ઓસ્ટ્રેલિયાને હરાવીને ત્રીજી વખત ખિતાબ જીત્યો હતો. આ ટીમની કમાન યુવા બેટર ઉન્મુક્ત ચંદના હાથમાં હતી. ફાઇનલમાં ઉન્મુક્તે જે શાનદાર ઇનિંગ રમી હતી, તેણે તેમને ભારતીય ક્રિકેટનું ભવિષ્ય માનવા માટે મજબૂર કરી દીધા હતા. પરંતુ ત્યારબાદ તેમની કારકિર્દી અપેક્ષા પ્રમાણે આગળ વધી નહીં. આજે સ્થિતિ એવી છે કે ભારત માટે ક્યારેય સિનિયર આંતરરાષ્ટ્રીય મેચ ન રમનાર ઉન્મુક્ત ચંદ અમેરિકાની ક્રિકેટ સિસ્ટમમાં પોતાની નવી ઓળખ બનાવી રહ્યા છે.
ફાઇનલમાં 111 રનની અણનમ ઇનિંગ
2012ના અંડર-19 વર્લ્ડ કપની ફાઇનલમાં ભારત સામે ઓસ્ટ્રેલિયાની ટીમ હતી. ઓસ્ટ્રેલિયાએ પ્રથમ બેટિંગ કરીને 50 ઓવરમાં 225/8 રન બનાવ્યા હતા. ભારતીય ટીમ માટે 226 રનનો લક્ષ્યાંક સરળ નહોતો, કારણ કે એક સમયે ભારતે માત્ર 97 રનમાં ચાર વિકેટ ગુમાવી દીધી હતી. આવી મુશ્કેલ સ્થિતિમાં કેપ્ટન ઉન્મુક્ત ચંદે સ્મિત પટેલ સાથે મળીને ઇનિંગ સંભાળી હતી.ઉન્મુક્ત ચંદે ફાઇનલમાં નોટઆઉટ 111 રન બનાવ્યા હતા. તેમની આ ઇનિંગમાં 7 ચોગ્ગા અને 6 છગ્ગા સામેલ હતા. તેમની શાનદાર બેટિંગના કારણે ભારતે ઓસ્ટ્રેલિયાને 6 વિકેટે હરાવીને અંડર-19 વર્લ્ડ કપ પોતાના નામે કર્યો હતો. આ ઇનિંગ બાદ ઉન્મુક્તને ભારતીય ક્રિકેટનો આગામી મોટો સ્ટાર માનવામાં આવવા લાગ્યો હતો.
વિરાટ કોહલી સાથે થતી હતી સરખામણી
ઉન્મુક્ત ચંદની સરખામણી તે સમયે વિરાટ કોહલી સાથે થવા લાગી હતી. કારણ પણ ખાસ હતું. કોહલીએ 2008માં ભારતને અંડર-19 વર્લ્ડ કપ જીતાડ્યો હતો અને ત્યારબાદ ઝડપથી સિનિયર ટીમમાં પોતાની જગ્યા બનાવી હતી.તેથી 2012માં ઉન્મુક્તે ભારતને અંડર-19 વર્લ્ડ કપ જીતાડ્યો ત્યારે એવી અપેક્ષા હતી કે તેમની કારકિર્દી પણ કોહલી જેવી જ ઝડપથી આગળ વધશે.પરંતુ ક્રિકેટમાં માત્ર પ્રતિભા પૂરતી નથી. સતત પ્રદર્શન, યોગ્ય તક અને પરિસ્થિતિ પણ કારકિર્દી માટે મહત્વપૂર્ણ હોય છે. ઉન્મુક્તને સિનિયર ભારતીય ટીમમાં તક મળી જ નહીં. ડોમેસ્ટિક ક્રિકેટમાં તેમનું પ્રદર્શન અપેક્ષા પ્રમાણે સતત રહ્યું નહીં અને ધીમે ધીમે તેમના નામની ચર્ચા પણ ઓછી થતી ગઈ.
IPLમાં પણ ખાસ સફળતા ન મળી
ઉન્મુક્ત ચંદે IPLમાં પણ અલગ-અલગ ટીમોનું પ્રતિનિધિત્વ કર્યું હતું. તેઓ મુંબઈ ઈન્ડિયન્સ, દિલ્હી કેપિટલ્સ અને રાજસ્થાન રોયલ્સ સાથે જોડાયા હતા. જોકે IPLમાં પણ તેઓ લાંબી અને અસરકારક ઇનિંગ્સ રમીને પોતાની જગ્યા મજબૂત કરી શક્યા નહીં.તેમની IPL કારકિર્દીની સૌથી ચર્ચિત ક્ષણોમાંથી એક 2013ની છે. આ મેચમાં બ્રેટ લીએ IPLની પ્રથમ જ બોલ પર ઉન્મુક્ત ચંદને આઉટ કરી દીધા હતા. બ્રેટ લીની આઉટસ્વિંગ બોલે ઉન્મુક્તનું ઓફ સ્ટમ્પ ઉડાવી દીધું હતું. એક તરફ U-19 વર્લ્ડ કપ ફાઇનલમાં સદી ફટકારનાર યુવા બેટર પાસેથી મોટી આશાઓ હતી, જ્યારે બીજી તરફ IPLમાં તેમને સતત સંઘર્ષ કરવો પડ્યો.
ડોમેસ્ટિક ક્રિકેટમાં પણ સંઘર્ષ
ઉન્મુક્ત ચંદે દિલ્હી માટે મોટા પ્રમાણમાં ફર્સ્ટ ક્લાસ ક્રિકેટ રમ્યું હતું. ત્યારબાદ તેઓ ઉત્તરાખંડની ટીમ સાથે પણ જોડાયા હતા. જોકે ડોમેસ્ટિક ક્રિકેટમાં સતત સારું પ્રદર્શન જાળવી રાખવામાં તેમને મુશ્કેલી પડી. 2019-20ની સિઝનમાં ઉત્તરાખંડ તરફથી રમેલી તેમની છેલ્લી છ ફર્સ્ટ ક્લાસ મેચમાં કુલ 144 રન આવ્યા હતા. બાદમાં તેઓ ફરી દિલ્હી તરફ વળ્યા, પરંતુ અહીં પણ તેમને નિયમિત તક મળી નહીં.આ પરિસ્થિતિ વચ્ચે 2021માં માત્ર 28 વર્ષની ઉંમરે ઉન્મુક્ત ચંદે ભારતીય ક્રિકેટમાંથી નિવૃત્તિ લેવાનો નિર્ણય કર્યો. ત્યારબાદ તેમણે અમેરિકા જવાનો નિર્ણય કર્યો અને પોતાની ક્રિકેટ કારકિર્દી માટે નવી શરૂઆત કરી.
અમેરિકા કેમ ગયા?
ભારતીય ક્રિકેટમાંથી નિવૃત્તિ બાદ ઉન્મુક્ત ચંદ અમેરિકા સ્થાયી થયા. તેમણે ત્યાં માઇનર લીગ ક્રિકેટમાં રમવાનું શરૂ કર્યું અને સિલિકોન વેલી સ્ટ્રાઈકર્સ સાથે કરાર કર્યો. અમેરિકામાં તેઓ માત્ર ખેલાડી તરીકે જ નહીં, પરંતુ ત્યાંના યુવા ક્રિકેટરોને માર્ગદર્શન આપવાની ભૂમિકા સાથે પણ જોડાયા હતા.અમેરિકા જવા પાછળ તેમનો મુખ્ય ઉદ્દેશ ફરીથી ઉચ્ચ સ્તરે ક્રિકેટ રમવાનો અને અમેરિકન ક્રિકેટના વિકાસમાં યોગદાન આપવાનો હતો. તેમણે અમેરિકન ક્રિકેટના લાંબા ગાળાના વિકાસ માટે પોતાની ભૂમિકા ભજવવાની વાત પણ કરી હતી.
T20 વર્લ્ડ કપ રમવાનું સપનું પણ અધૂરું રહ્યું
ઉન્મુક્ત ચંદ માટે અમેરિકામાં નવી શરૂઆત સરળ રહી નહોતી. તેઓ અમેરિકાની રાષ્ટ્રીય ટીમ તરફથી રમવા માટે પાત્ર બન્યા હતા અને 2024ના T20 વર્લ્ડ કપમાં રમવાનું તેમનું મોટું સપનું હતું. પરંતુ અમેરિકાની વર્લ્ડ કપ ટીમમાં તેમની પસંદગી થઈ નહોતી.2024માં તેમણે પોતે જણાવ્યું હતું કે વર્લ્ડ કપની ટીમમાં સ્થાન ન મળવું તેમના માટે મોટો આઘાત હતો. ભારત છોડ્યા બાદ છેલ્લા ત્રણ વર્ષથી અમેરિકાની ટીમમાં રમવાનું સપનું તેમને આગળ વધારતું હતું, પરંતુ આ તક પણ તેમના હાથમાંથી નીકળી ગઈ.
હવે ક્યાં છે ઉન્મુક્ત ચંદ?
હાલમાં ઉન્મુક્ત ચંદ અમેરિકાની મેજર લીગ ક્રિકેટ (MLC)માં લોસ એન્જલસ નાઇટ રાઇડર્સ માટે રમે છે. એટલે ભારત છોડ્યા બાદ તેમની ક્રિકેટ કારકિર્દી પૂરી થઈ ગઈ નથી; તેમણે માત્ર દેશ અને ક્રિકેટ સિસ્ટમ બદલી છે. 2026ની MLC સિઝનમાં પણ તેઓ એક્ટિવ રહ્યા અને 19 જુલાઈ 2026ના રોજ તેમની ટીમ સાથે ચેમ્પિયન બન્યા હોવાની માહિતી તેમણે સોશિયલ મીડિયા પર શેર કરી હતી.આ રીતે 2012માં ભારતને U-19 વર્લ્ડ કપ જીતાડનાર અને ક્યારેક વિરાટ કોહલી સાથે સરખાવવામાં આવતા ઉન્મુક્ત ચંદ આજે ભારતીય ટીમથી દૂર છે, પરંતુ ક્રિકેટથી સંપૂર્ણપણે દૂર નથી. અમેરિકાની ક્રિકેટ લીગમાં તેઓ પોતાની બીજી ઇનિંગ રમી રહ્યા છે.
આંકડા શું કહે છે?
ઉન્મુક્ત ચંદની ફર્સ્ટ ક્લાસ કારકિર્દીમાં 67 મેચમાં 3,379 રન છે. તેમની બેટિંગ સરેરાશ 31.57 રહી છે અને તેમણે 8 સદી તથા 16 અડધી સદી ફટકારી છે. લિસ્ટ-A ક્રિકેટમાં તેમણે 120 મેચમાં 4,505 રન બનાવ્યા છે, જેમાં 7 સદી અને 32 અડધી સદી સામેલ છે. IPLમાં તેમણે 21 મેચ રમીને 300 રન બનાવ્યા હતા, જેમાં એક અડધી સદી અને 58 રન તેમનો સર્વોચ્ચ સ્કોર રહ્યો.
ઉન્મુક્ત ચંદની કહાની શું શીખવે છે?
ઉન્મુક્ત ચંદની કહાની ક્રિકેટમાં પ્રતિભા અને સફળતા વચ્ચેના અંતરની એક મોટી યાદ અપાવે છે. 2012માં એક શાનદાર ફાઇનલ ઇનિંગ બાદ તેમને ભારતનો આગામી મોટો સ્ટાર માનવામાં આવ્યો હતો. પરંતુ સિનિયર ટીમ સુધી પહોંચવાનું તેમનું સપનું પૂરું ન થયું. IPLમાં સંઘર્ષ, ડોમેસ્ટિક ક્રિકેટમાં ઉતાર-ચઢાવ અને સતત તકના અભાવે તેમની કારકિર્દીએ અલગ વળાંક લીધો.
પરંતુ ઉન્મુક્તે હાર માની નહીં. 28 વર્ષની ઉંમરે ભારતીય ક્રિકેટ છોડીને તેમણે સંપૂર્ણપણે નવી ક્રિકેટ સિસ્ટમમાં પ્રવેશ કર્યો. આજે તેઓ અમેરિકામાં રમે છે અને 2026માં MLC ચેમ્પિયન પણ બન્યા છે. તેમની સફર બતાવે છે કે ક્રિકેટમાં એક દરવાજો બંધ થાય તો બીજી જગ્યાએ નવી શરૂઆત શક્ય છે.અંતે, ઉન્મુક્ત ચંદ આજે “ગાયબ” નથી થયા. તેઓ ભારતીય ક્રિકેટમાંથી જરૂર દૂર થયા છે, પરંતુ અમેરિકન ક્રિકેટમાં તેમની બીજી ઇનિંગ ચાલી રહી છે. 2012ના એ અણનમ 111 રનની યાદ આજે પણ ભારતીય ક્રિકેટપ્રેમીઓના મનમાં જીવંત છે, જ્યારે ઉન્મુક્ત હવે અમેરિકાની ક્રિકેટ સફરમાં પોતાની નવી ઓળખ બનાવી રહ્યા છે.
