મહારાષ્ટ્રના રાયગઢ જિલ્લામાં ભારે વરસાદ બાદ સર્જાયેલી પૂરની સ્થિતિએ અનેક વિસ્તારોમાં ભારે નુકસાન પહોંચાડ્યું છે. સતત વરસતા વરસાદના કારણે નદીઓમાં પાણીનું સ્તર ઝડપથી વધી ગયું હતું અને અનેક ઔદ્યોગિક વિસ્તારો પણ પાણીમાં ગરકાવ થઈ ગયા હતા. આ દરમિયાન પાતાળગંગા વિસ્તારમાં આવેલી હિંદુસ્તાન પેટ્રોલિયમ કોર્પોરેશન લિમિટેડ (HPCL)ની LPG બોટલિંગ પ્લાન્ટમાં એક ગંભીર ઘટના બની હતી. પૂરના જોરદાર પ્રવાહમાં પ્લાન્ટમાં રાખવામાં આવેલા અંદાજે 3 હજાર જેટલા એલપીજી ગેસ સિલિન્ડર પાણીમાં તણાઈને સીધા પાતાળગંગા નદીમાં વહી ગયા હતા.
આ ઘટનાનો વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર ઝડપથી વાયરલ થયો છે. વીડિયોમાં હજારો ગેસ સિલિન્ડર પૂરના પાણીમાં રમકડાંની જેમ તરતા જોવા મળે છે. આ દૃશ્ય જોઈને સ્થાનિક લોકોમાં ભારે ચિંતા ફેલાઈ ગઈ છે. કારણ કે ગેસ સિલિન્ડર પાણીમાં વહી જવાથી કોઈપણ સમયે ગંભીર અકસ્માત સર્જાઈ શકે તેવી ભીતિ વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. માહિતી મુજબ ભારે વરસાદને કારણે પાતાળગંગા નદીમાં અચાનક પાણીનું સ્તર વધી ગયું હતું. પાણીનો પ્રવાહ એટલો તીવ્ર હતો કે પ્લાન્ટમાં રાખવામાં આવેલા સિલિન્ડરોને સુરક્ષિત રાખવાની તક પણ મળી નહોતી. થોડા જ સમયમાં હજારો સિલિન્ડર પાણી સાથે તણાઈ ગયા અને નદીમાં દૂર સુધી વહી ગયા. તેમાં ભરેલા તેમજ ખાલી બંને પ્રકારના એલપીજી સિલિન્ડર સામેલ હોવાનું જાણવા મળ્યું છે.
ઘટનાની જાણ થતાં જ સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર, પોલીસ અને સંબંધિત વિભાગો તાત્કાલિક ઘટનાસ્થળે પહોંચી ગયા હતા. અધિકારીઓએ પરિસ્થિતિની સમીક્ષા કરીને લોકોને સાવચેત રહેવાની અપીલ કરી હતી. રાયગઢના જિલ્લા કલેક્ટર કિશન જાવલેએ જાહેરનામું બહાર પાડીને લોકોને નદીમાં કે નદી કિનારે પડેલા કોઈપણ ગેસ સિલિન્ડરને અડવાની અથવા ઘરે લઈ જવાની ભૂલ ન કરવા ચેતવણી આપી છે. તંત્રનું કહેવું છે કે પૂરમાં વહી ગયેલા સિલિન્ડરો સુરક્ષિત સ્થિતિમાં છે કે નહીં તેની હજુ તપાસ ચાલી રહી છે. કેટલાક સિલિન્ડરમાં ગેસ ભરેલો હોઈ શકે છે અને જો તેમાં લીકેજ હોય તો તે જીવલેણ સાબિત થઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં કોઈપણ વ્યક્તિએ પોતાની રીતે સિલિન્ડર ઉપાડવાનો કે તેનો ઉપયોગ કરવાનો પ્રયાસ કરવો નહીં. જો ક્યાંય સિલિન્ડર જોવા મળે તો તેની જાણ તરત જ સ્થાનિક પોલીસ અથવા પ્રશાસનને કરવી જોઈએ.
આ ઘટનાની વચ્ચે સોશિયલ મીડિયા પર કેટલાક એવા વીડિયો પણ સામે આવ્યા છે જેમાં કેટલાક લોકો પૂરના પાણીમાં ઉતરીને સિલિન્ડર બહાર કાઢવાનો પ્રયાસ કરતા જોવા મળે છે. સ્થાનિક લોકો જીવના જોખમે પાણીમાં જઈને સિલિન્ડર ભેગા કરી રહ્યા હોવાના દાવા પણ કરવામાં આવી રહ્યા છે. જોકે, આવી હરકત ખૂબ જ જોખમી હોવાનું તંત્રએ જણાવ્યું છે. કારણ કે પાણીનો પ્રવાહ હજુ પણ તેજ છે અને ગેસ સિલિન્ડરની સ્થિતિ વિશે કોઈ ખાતરી નથી.
નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ, પૂરમાં તણાયેલા ગેસ સિલિન્ડર અનેક પ્રકારના જોખમ ઉભા કરી શકે છે. જો સિલિન્ડરને ભારે આંચકો લાગે અથવા તેમાં કોઈ પ્રકારનું નુકસાન થયું હોય તો ગેસ લીક થવાની શક્યતા રહે છે. ગેસ લીકેજના કારણે આગ અથવા વિસ્ફોટ જેવી ગંભીર ઘટના પણ બની શકે છે. તેથી આવા સિલિન્ડર સાથે કોઈપણ પ્રકારનો સંપર્ક કરવો જોખમી માનવામાં આવે છે. આ ઘટના બાદ HPCL અને સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર દ્વારા નદીમાં વહી ગયેલા તમામ સિલિન્ડરોને શોધી કાઢવા માટે કામગીરી શરૂ કરવામાં આવી છે. નદી કિનારાના વિસ્તારોમાં સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે અને જ્યાં જ્યાં સિલિન્ડર જોવા મળે છે ત્યાંથી તેને સુરક્ષિત રીતે હટાવવામાં આવી રહ્યા છે. સાથે જ આસપાસના ગામોના લોકોને પણ સાવચેત રહેવા માટે સૂચના આપવામાં આવી છે.
મહારાષ્ટ્રમાં છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી ભારે વરસાદના કારણે અનેક જિલ્લાઓમાં પૂર જેવી સ્થિતિ સર્જાઈ છે. ઘણા વિસ્તારોમાં રસ્તાઓ પાણીમાં ડૂબી ગયા છે, વાહનવ્યવહાર પ્રભાવિત થયો છે અને સામાન્ય જનજીવન અસ્તવ્યસ્ત બન્યું છે. રાયગઢમાં બનેલી આ ઘટના દર્શાવે છે કે કુદરતી આફત દરમિયાન ઔદ્યોગિક વિસ્તારોમાં પણ કેટલું મોટું જોખમ ઉભું થઈ શકે છે. વહીવટી તંત્રે લોકોને અફવાઓથી દૂર રહેવા અને માત્ર અધિકૃત માહિતી પર જ વિશ્વાસ રાખવા અપીલ કરી છે. સાથે જ જો કોઈને નદીમાં અથવા આસપાસના વિસ્તારમાં ગેસ સિલિન્ડર જોવા મળે તો તેને અડવાને બદલે તરત જ સંબંધિત અધિકારીઓને જાણ કરવાની વિનંતી કરવામાં આવી છે. હાલ સમગ્ર વિસ્તાર પર પ્રશાસનની નજર છે અને બચાવ તેમજ સુરક્ષા કામગીરી સતત ચાલી રહી છે. પૂરનું પાણી ઓસર્યા બાદ તમામ સિલિન્ડરોની શોધખોળ પૂર્ણ કરીને પરિસ્થિતિ સંપૂર્ણપણે સામાન્ય બનાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે. ત્યાં સુધી સ્થાનિક લોકોને સાવચેતી રાખવા અને તંત્રની સૂચનાઓનું પાલન કરવા અનુરોધ કરવામાં આવ્યો છે.
