વેનેઝુએલામાં 24 જૂનના રોજ આવેલા બે શક્તિશાળી ભૂકંપે સમગ્ર દેશને હચમચાવી નાખ્યો છે. 7.2 અને 7.5ની તીવ્રતાના આ બે ભૂકંપે ભારે જાનહાનિ અને મિલકતોને નુકસાન પહોંચાડ્યું છે. ખાસ કરીને કારાકાસની નજીક આવેલું લા ગુએરા રાજ્ય સૌથી વધુ પ્રભાવિત બન્યું છે. અહીં હજારો લોકોના જીવ ગયા છે, અનેક લોકો હજુ પણ કાટમાળ નીચે ફસાયેલા હોવાની આશંકા છે અને બચાવ કામગીરી સતત ચાલુ છે. વેનેઝુએલાના અંતરિમ પ્રમુખ રોડ્રિગેઝે જણાવ્યું છે કે લા ગુએરા રાજ્યમાં ભૂકંપ એટલો ભયાનક હતો કે લગભગ તમામ સરકારી અધિકારીઓના મોત થયા છે. જેના કારણે સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર સંપૂર્ણ રીતે ખોરવાઈ ગયું છે. સરકાર માટે રાહત અને બચાવ કામગીરીને સંકલિત કરવી પણ એક મોટો પડકાર બની ગયો છે. ભૂકંપ બાદ તાત્કાલિક ધોરણે દેશની આપાતકાલીન વ્યવસ્થાને સક્રિય કરવામાં આવી હતી. સરકારે લગભગ 4,000 અધિકારીઓ અને બચાવ કર્મચારીઓને અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં મોકલ્યા છે. આ ટીમો કાટમાળ નીચે ફસાયેલા લોકોને બહાર કાઢવા, ઘાયલોને સારવાર માટે હોસ્પિટલ પહોંચાડવા અને અસરગ્રસ્ત લોકોને ખોરાક તેમજ જરૂરી સુવિધાઓ પહોંચાડવાનું કામ કરી રહી છે.
આ આપત્તિમાં લા ગુએરા રાજ્યમાં અત્યાર સુધી 189 ઇમારતો સંપૂર્ણપણે ધરાશાયી થઈ ગઈ છે. અનેક રહેણાંક મકાનો, સરકારી કચેરીઓ અને અન્ય ઇમારતો જમીનદોસ્ત બની ગઈ છે. હજુ પણ ઘણા વિસ્તારોમાં ભારે કાટમાળ હોવાથી સર્ચ ઓપરેશન ચાલુ રાખવામાં આવ્યું છે. બચાવ દળો આધુનિક સાધનોની મદદથી કાટમાળ હટાવીને જીવિત લોકોની શોધ કરી રહ્યા છે. મીડિયા અહેવાલો મુજબ, આ ભયાનક ભૂકંપમાં અત્યાર સુધી 2,000થી વધુ લોકોના મોત થયા છે, જ્યારે 50 હજારથી વધુ લોકો હજુ પણ લાપતા હોવાનું માનવામાં આવી રહ્યું છે. લાખો લોકો પોતાના ઘર છોડવા મજબૂર બન્યા છે અને અનેક વિસ્તારોમાં વીજળી, પાણી અને સંચાર સેવાઓ પણ ખોરવાઈ ગઈ છે. આ ગંભીર પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને વેનેઝુએલાની સરકારે આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાય પાસે મદદની અપીલ કરી હતી. તેના જવાબમાં અત્યાર સુધી 21 દેશોએ પોતાની સર્ચ એન્ડ રેસ્ક્યુ ટીમો મોકલી છે. અમેરિકાએ એકલા 250થી વધુ બચાવકર્મીઓને મોકલીને રાહત કામગીરીમાં સહયોગ આપ્યો છે. આ ઉપરાંત અન્ય ઘણા દેશો પણ દવાઓ, ખાદ્યસામગ્રી અને જરૂરી સાધનો સાથે મદદ માટે આગળ આવ્યા છે.
અંતરિમ પ્રમુખ રોડ્રિગેઝે રાહત કામગીરીમાં સહયોગ આપવા બદલ અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ, અલ સલ્વાડોરના પ્રમુખ નાયબ બુકેલે તેમજ અન્ય મિત્ર દેશોનો આભાર વ્યક્ત કર્યો છે. તેમણે જણાવ્યું કે આવી મુશ્કેલ ઘડીમાં આંતરરાષ્ટ્રીય સહયોગ વેનેઝુએલાના લોકો માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ રહ્યો છે. સરકારે દેશના પુનર્નિર્માણ માટે પણ મોટી જાહેરાત કરી છે. રોડ્રિગેઝના જણાવ્યા અનુસાર, ઇન્ટરનેશનલ મોનેટરી ફંડ (IMF)ના સહયોગથી 200 મિલિયન ડોલરનું વિશેષ ફંડ તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યું છે. આ ફંડનો ઉપયોગ તૂટી ગયેલા ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના પુનર્નિર્માણ, લોકોને ફરી વસાવવાની કામગીરી અને જરૂરી સુવિધાઓ પુનઃસ્થાપિત કરવા માટે કરવામાં આવશે.
જોકે, સરકાર તરફથી એવો પણ આરોપ લગાવવામાં આવ્યો છે કે કેટલીક મીડિયા સંસ્થાઓ અને જૂથોએ રાહત કામગીરી અંગે ખોટી માહિતી ફેલાવીને બચાવ કાર્યમાં અવરોધ ઊભો કરવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. જોકે આ અંગે સરકાર દ્વારા વધુ વિગતો જાહેર કરવામાં આવી નથી. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર (UN)ની એજન્સીઓએ પણ આ આપત્તિ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. યુએનના અંદાજ મુજબ આ ભૂકંપથી લગભગ 67.6 લાખ લોકો પ્રભાવિત થઈ શકે છે. સાથે જ લગભગ 6.7 અબજ ડોલર જેટલા આર્થિક નુકસાનની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે, જે વેનેઝુએલાની કુલ જીડીપીના લગભગ 6 ટકા જેટલું છે.
રાહત અને બચાવ કામગીરી હજુ પણ યુદ્ધના ધોરણે ચાલુ છે. સરકાર, સેનાના જવાનો, સ્થાનિક સ્વયંસેવકો અને આંતરરાષ્ટ્રીય બચાવ ટીમો દિવસ-રાત કાટમાળ હટાવીને લોકોને બચાવવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે. જોકે, મૃત્યુઆંક હજુ વધી શકે તેવી આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. વેનેઝુએલાના ઇતિહાસમાં આ સૌથી વિનાશક કુદરતી આપત્તિઓમાંની એક માનવામાં આવી રહી છે અને હવે સમગ્ર વિશ્વની નજર ત્યાં ચાલી રહેલી રાહત, બચાવ અને પુનર્નિર્માણ કામગીરી પર છે.
