ગુજરાતમાં આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને કોંગ્રેસે સંગઠનને મજબૂત કરવાની કવાયત તેજ કરી છે. પક્ષના સંગઠનમાં મોટા ફેરફારોની શક્યતા વચ્ચે 8થી 9 જિલ્લા અને શહેર કોંગ્રેસ પ્રમુખોને બદલવાની ચર્ચાએ રાજકીય ગરમાવો વધાર્યો છે. સૂત્રોના જણાવ્યા મુજબ, પક્ષના હાઈકમાન્ડ દ્વારા કેટલાક પ્રમુખોની કામગીરી અંગે નારાજગી વ્યક્ત કરવામાં આવી છે અને નિષ્ક્રિય જણાતા હોદ્દેદારોને સ્થાને નવા ચહેરાઓને તક આપવામાં આવી શકે છે.જો કે કોંગ્રેસ દ્વારા ગુજરાતમાં અગાઉ ‘સંગઠન સૃજન અભિયાન’ શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. આ અભિયાનનો મુખ્ય હેતુ સંગઠનને પાયાના સ્તર સુધી મજબૂત કરવાનો, કાર્યકરોને વધુ સક્રિય કરવાનો અને સ્થાનિક સ્તરે પક્ષની કામગીરીને અસરકારક બનાવવાનો હતો. ગુજરાતને આ અભિયાન માટે પાયલોટ પ્રોજેક્ટ તરીકે પસંદ કરવામાં આવ્યું હોવાનું પણ સામે આવ્યું હતું. અભિયાન હેઠળ વિવિધ શહેરો અને જિલ્લાઓમાં નવા પ્રમુખોની નિમણૂક કરવામાં આવી હતી.
જોકે, આ પ્રયાસો છતાં સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસનું પ્રદર્શન અપેક્ષા મુજબનું રહ્યું નહીં. તાલુકા પંચાયત, જિલ્લા પંચાયત અને મહાનગરપાલિકાની ચૂંટણીના પરિણામોએ પક્ષના સંગઠન સામે અનેક પ્રશ્નો ઊભા કર્યા છે. ખાસ કરીને જ્યાં પક્ષનું સંગઠન મજબૂત હોવાનું માનવામાં આવતું હતું ત્યાં પણ ચૂંટણી દરમિયાન અપેક્ષિત પરિણામો ન મળતાં પ્રદેશ અને હાઈકમાન્ડ સ્તરે ચિંતાનો માહોલ સર્જાયો હોવાનું અહેવાલમાં જણાવાયું છે.પક્ષના આંતરિક મૂલ્યાંકનમાં સ્થાનિક સ્તરની જૂથબંધી, સંગઠનાત્મક નબળાઈ અને નિર્ણય લેવામાં થયેલી ભૂલોને ચૂંટણીમાં ખરાબ પ્રદર્શનના મુખ્ય કારણો તરીકે જોવામાં આવી રહ્યા છે. કેટલાક વિસ્તારોમાં સક્રિય અને લાંબા સમયથી પક્ષ સાથે જોડાયેલા કાર્યકરોને પૂરતી તક ન મળવાની પણ ફરિયાદો સામે આવી હોવાનું અહેવાલમાં જણાવાયું છે.
ટિકિટ વિતરણને લઈને પણ કોંગ્રેસમાં અસંતોષ હોવાની ચર્ચા છે. સ્થાનિક સ્તરે કાર્યકરોની પસંદગી અને ઉમેદવારોની પસંદગીમાં યોગ્ય સંકલન ન હોવાના કારણે કેટલાક વિસ્તારોમાં પક્ષને નુકસાન થયું હોવાનું આંતરિક મૂલ્યાંકનમાં માનવામાં આવી રહ્યું છે. આ સમગ્ર સ્થિતિમાં જિલ્લા અને શહેર કોંગ્રેસ પ્રમુખોની ભૂમિકા પણ તપાસના કેન્દ્રમાં આવી છે.
હવે પ્રદેશ કોંગ્રેસ નેતાગીરી દ્વારા વિવિધ જિલ્લા અને શહેર પ્રમુખોની કામગીરીનું મૂલ્યાંકન કરવામાં આવી રહ્યું છે. કયા વિસ્તારમાં સંગઠન કેટલું સક્રિય રહ્યું, ચૂંટણી દરમિયાન કાર્યકરોને કેવી રીતે જોડવામાં આવ્યા અને પક્ષના ઉમેદવારોના પ્રચારમાં સ્થાનિક નેતૃત્વની ભૂમિકા કેટલી રહી આવા વિવિધ મુદ્દાઓ પર ધ્યાન આપવામાં આવી રહ્યું હોવાનું અહેવાલમાં જણાવાયું છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા મુજબ, આ મૂલ્યાંકન બાદ લગભગ 8થી 9 જિલ્લા અને શહેર કોંગ્રેસ પ્રમુખોમાં ફેરફાર થઈ શકે છે. જોકે, આ અંગે અંતિમ નિર્ણય હાઈકમાન્ડ અને પ્રદેશ નેતાગીરી દ્વારા લેવામાં આવશે. હાલ ચર્ચામાં આવેલા નામો અંગે સત્તાવાર જાહેરાત કરવામાં આવી નથી.કોંગ્રેસ માટે આ સંગઠનાત્મક ફેરફાર માત્ર હોદ્દેદારો બદલવાની પ્રક્રિયા નહીં પરંતુ આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીની તૈયારીના ભાગરૂપે પણ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યો છે. પક્ષ સામે સૌથી મોટો પડકાર સંગઠનને ફરીથી સક્રિય કરવાનો અને કાર્યકરોમાં વિશ્વાસ વધારવાનો છે.
ગુજરાતમાં લાંબા સમયથી કોંગ્રેસ સત્તાધારી પક્ષ સામે મજબૂત પડકાર ઊભો કરવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે. પરંતુ ચૂંટણીમાં સંગઠનાત્મક નબળાઈ, સ્થાનિક જૂથબંધી અને નેતૃત્વ વચ્ચેના મતભેદો પક્ષ માટે પડકારરૂપ બનતા રહ્યા છે. તેથી હવે હાઈકમાન્ડ દ્વારા સંગઠનને વધુ જવાબદાર અને પરિણામલક્ષી બનાવવાની દિશામાં પગલાં લેવામાં આવે તેવી શક્યતા છે.
‘સંગઠન સૃજન અભિયાન’નો હેતુ પાયાના કાર્યકરો સુધી પક્ષને મજબૂત રીતે પહોંચાડવાનો હતો. હવે જો આ અભિયાનના પરિણામો અંગે પક્ષમાં અસંતોષ ઊભો થયો હોય તો નવા સંગઠનાત્મક ફેરફારો દ્વારા તેની ખામીઓ દૂર કરવાનો પ્રયાસ થઈ શકે છે.
આગામી દિવસોમાં નવા જિલ્લા અને શહેર પ્રમુખોની પસંદગી કોંગ્રેસ માટે મહત્વપૂર્ણ રહેશે. નવા ચહેરાઓમાં સંગઠનને સક્રિય કરવાની ક્ષમતા, સ્થાનિક કાર્યકરો સાથે સંકલન અને ચૂંટણીની વ્યૂહરચનાને અમલમાં મૂકવાની ક્ષમતાને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવે તેવી શક્યતા છે. હાલ કોંગ્રેસના સંગઠનમાં થનારા સંભવિત ફેરફારોને લઈને ગુજરાતના રાજકીય વર્તુળોમાં પણ ચર્ચા તેજ બની છે. 8થી 9 પ્રમુખોને બદલવાની વાત જો અંતે સત્તાવાર નિર્ણયમાં પરિવર્તિત થાય છે, તો તે ગુજરાત કોંગ્રેસના સંગઠનમાં મોટો ફેરફાર ગણાશે. આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને આ ફેરફાર પક્ષ માટે નવી શરૂઆત સાબિત થાય છે કે નહીં, તે આગામી સમયમાં સ્પષ્ટ થશે.
