કેન્દ્ર સરકારે નેશનલ ટેસ્ટિંગ એજન્સી (NTA)ની પરીક્ષા વ્યવસ્થામાં મોટાપાયે ફેરફાર કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી પ્રહલાદ જોશીની સમીક્ષા બેઠક બાદ NTAની પરીક્ષા ટીમમાં મોટું પુનર્ગઠન કરવામાં આવ્યું છે. તેમાં 600 નિષ્ણાતોને હટાવીને નવા નિષ્ણાતોને જોડવામાં આવ્યા છે. સાથે જ પ્રશ્નપત્રોની તપાસ માટે 4 સ્તરની ચકાસણી વ્યવસ્થા લાગુ કરવાની તૈયારી કરવામાં આવી છે.
NTAની ટીમમાં સૌથી મોટો ફેરફાર
શિક્ષણ મંત્રાલયે જણાવ્યું કે NTAની પરીક્ષા ટીમનું પુનર્ગઠન કરવામાં આવ્યું છે. 600 નિષ્ણાતોને દૂર કરવામાં આવ્યા છે અને તેમની જગ્યાએ નવા નિષ્ણાતોને જોડવામાં આવી રહ્યા છે. આ ઉપરાંત, NTAમાં આગામી 2થી 3 અઠવાડિયામાં 20થી 25 નવા અધિકારીઓની નિમણૂક કરવાની પણ તૈયારી છે. આ પગલાનો હેતુ પરીક્ષાની કામગીરી, વહીવટ અને સુરક્ષા વ્યવસ્થાને વધુ મજબૂત બનાવવાનો છે.
હવે પ્રશ્નપત્ર 4 સ્તરે ચકાસાશે
NTA પ્રશ્નપત્રની સુરક્ષા અને ગુણવત્તા વધારવા માટે 4 સ્તરની તપાસ વ્યવસ્થા લાવશે. એટલે કે પ્રશ્નપત્ર અંતિમ સ્વરૂપ લે તે પહેલાં તેની વધુ કડક રીતે અનેક તબક્કે ચકાસણી કરવામાં આવશે. આ ફેરફાર ખાસ કરીને પ્રશ્નપત્રમાં ભૂલો, ખામીઓ અને લીક થવાના જોખમને ઘટાડવા માટે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યો છે.
ઓફિસની સુરક્ષા પણ હવે વધુ કડક
પરીક્ષા સંબંધિત ગુપ્ત સામગ્રીની સુરક્ષા માટે NTA પોતાની ઓફિસને નવી જગ્યાએ ખસેડવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. નવી જગ્યાએ કેન્દ્રીય ઔદ્યોગિક સુરક્ષા દળ એટલે કે CISFની સુરક્ષા ગોઠવવામાં આવશે. આ સાથે પરીક્ષા વ્યવસ્થામાં ચોવીસ કલાક સુરક્ષા, સીસીટીવી દેખરેખ અને તપાસ જેવી વ્યવસ્થાઓને પણ મજબૂત કરવાની દિશામાં કામ ચાલી રહ્યું છે.
50થી વધુ કર્મચારીઓ પહેલેથી દૂર કરાયા
NTAમાં પુનર્ગઠનની પ્રક્રિયા માત્ર 600 નિષ્ણાતો સુધી મર્યાદિત નથી. અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, 50થી વધુ કર્મચારીઓને પહેલેથી જ દૂર કરવામાં આવ્યા છે. સંસ્થા હવે ટેક્નોલોજી, નાણાં, માહિતી સુરક્ષા અને પરીક્ષા સુરક્ષા જેવા મહત્વપૂર્ણ ક્ષેત્રોમાં નિષ્ણાત અધિકારીઓને જોડવા પર પણ ભાર મૂકી રહી છે. NTAએ મુખ્ય ટેક્નોલોજી અધિકારી, મુખ્ય નાણાં અધિકારી અને મુખ્ય માહિતી સુરક્ષા અધિકારી સહિત 10 વ્યાવસાયિક નેતૃત્વ પદો માટે ભરતી પ્રક્રિયા પણ શરૂ કરી છે.
ખાનગી ક્ષેત્રના નિષ્ણાતોની પણ થશે એન્ટ્રી
નવી વ્યવસ્થામાં સાયબર સુરક્ષા, મનોમાપન એટલે કે પરીક્ષાર્થીઓની ક્ષમતા અને પરીક્ષણ પદ્ધતિના વૈજ્ઞાનિક મૂલ્યાંકન તથા પ્રશ્નપત્ર તૈયાર કરવાની પ્રક્રિયા જેવા ક્ષેત્રોમાં ખાનગી ક્ષેત્રના નિષ્ણાતોને પણ જોડવામાં આવશે. સરકારનો પ્રયાસ NTAમાં એવી વિશેષ કુશળતા લાવવાનો છે, જેનાથી પ્રશ્નપત્ર તૈયાર કરવાથી લઈને પરીક્ષા યોજવા સુધીની સમગ્ર પ્રક્રિયા વધુ સુરક્ષિત અને વિશ્વસનીય બની શકે.
NEET અને UGC-NET વિવાદ બાદ સરકાર સક્રિય
NTA લાંબા સમયથી દેશની મહત્વપૂર્ણ પ્રવેશ અને પાત્રતા પરીક્ષાઓને લઈને સવાલોના ઘેરામાં છે. NEET-UG પ્રશ્નપત્ર લીક વિવાદ અને તાજેતરમાં UGC-NETના પ્રશ્નપત્રોમાં જોવા મળેલી ભૂલો બાદ પરીક્ષા વ્યવસ્થાની વિશ્વસનીયતા અંગે ચિંતા વધી હતી.
તાજેતરમાં UGC-NETની અંગ્રેજી, વાણિજ્ય અને સમાજશાસ્ત્રની પરીક્ષાઓ પ્રશ્નપત્રોમાં ભૂલો અને અસંગતતાઓ સામે આવ્યા બાદ રદ કરવામાં આવી હતી. આ ઘટનાએ NTAની કામગીરી અને જવાબદારી અંગે ફરી સવાલો ઊભા કર્યા હતા.
ગુપ્ત પ્રશ્નપત્રોની સુરક્ષા હવે સૌથી મોટો મુદ્દો
NEET-UG 2026 પ્રશ્નપત્ર લીકની તપાસ દરમિયાન પણ પ્રશ્નપત્ર સાથે સંકળાયેલા નિષ્ણાતોની સુરક્ષા વ્યવસ્થામાં ખામીઓ તરફ ધ્યાન દોરવામાં આવ્યું હતું. તપાસમાં સામે આવેલી માહિતી મુજબ, જીવવિજ્ઞાન, રસાયણશાસ્ત્ર અને ભૌતિકશાસ્ત્રના પ્રશ્નપત્ર સાથે કામ કરતા નિષ્ણાતોની નિયંત્રિત ગુપ્ત વિસ્તારમાં પ્રવેશ અને બહાર નીકળતી વખતે પૂરતી ભૌતિક તપાસ કરવામાં આવી ન હતી. આ પ્રકારની ખામીઓને ધ્યાનમાં રાખીને નવી વ્યવસ્થામાં સુરક્ષા વધુ કડક બનાવવામાં આવી રહી છે.
હવે NTAની નવી વ્યવસ્થા પર રહેશે નજર
પ્રહલાદ જોશીની સમીક્ષા બાદ લેવામાં આવેલા આ નિર્ણયોનો મુખ્ય હેતુ પરીક્ષા વ્યવસ્થામાં રહેલી ખામીઓને દૂર કરવાનો અને વિદ્યાર્થીઓનો વિશ્વાસ ફરી મજબૂત કરવાનો છે.
600 નિષ્ણાતોને હટાવવાથી લઈને 4 સ્તરની પ્રશ્નપત્ર તપાસ, નવી ભરતી અને CISF સુરક્ષા સુધીના પગલાંથી NTAમાં મોટું પુનર્ગઠન શરૂ થયું છે. હવે આ ફેરફારો વાસ્તવિક પરીક્ષાઓમાં કેટલા અસરકારક સાબિત થાય છે તેના પર વિદ્યાર્થીઓ અને સમગ્ર શિક્ષણ જગતની નજર રહેશે.
