વર્ષ 2008ના અમદાવાદ સીરિયલ બ્લાસ્ટ કેસમાં ફાંસીની સજા પામેલા દોષિત અહેમદ બાવા ઉર્ફે અબ્બુ અબુબકર બરેલવીને લઈને સુપ્રીમ કોર્ટે મહત્વનો આદેશ આપ્યો છે. સુપ્રીમ કોર્ટે અહેમદ બાવાની ફાંસીની સજા પર હાલ પૂરતો સ્ટે લગાવી દીધો છે અને તેની અરજી પર ગુજરાત સરકારને નોટિસ પાઠવીને જવાબ માગ્યો છે. અહેમદ બાવાએ ગુજરાત હાઇકોર્ટના તે નિર્ણયને સુપ્રીમ કોર્ટમાં પડકાર્યો છે, જેમાં તેની દોષિત ઠરાવવાની કાર્યવાહી અને ફાંસીની સજા યથાવત રાખવામાં આવી હતી.
અહેમદ બાવાની અરજી પર જસ્ટિસ વિક્રમ નાથ, જસ્ટિસ સંદીપ મહેતા અને જસ્ટિસ ઓગસ્ટિન જ્યોર્જ મસીહની ખંડપીઠે સુનાવણી કરી હતી. સુનાવણી દરમિયાન બચાવ પક્ષ તરફથી દલીલ કરવામાં આવી હતી કે અહેમદ બાવાને મુખ્યત્વે કાવતરાના આધારે દોષિત ઠેરવવામાં આવ્યો છે. આ દલીલને ધ્યાનમાં લેતા કોર્ટે ફાંસીની સજાના અમલ પર રોક લગાવવાનો આદેશ આપ્યો હતો. સાથે જ ગુજરાત સરકારને નોટિસ પાઠવીને આ અરજી અંગે પોતાનો જવાબ રજૂ કરવા જણાવ્યું છે.
સુનાવણી દરમિયાન કેસના દસ્તાવેજોના અનુવાદનો મુદ્દો પણ સામે આવ્યો હતો. બચાવ પક્ષના વકીલે જણાવ્યું હતું કે ટ્રાયલ કોર્ટના મોટા ભાગના રેકોર્ડ ગુજરાતી ભાષામાં છે. તેથી ગુજરાત હાઇકોર્ટના ચુકાદા સહિત સંબંધિત દસ્તાવેજોના અનુવાદ માટે પણ અરજી કરવામાં આવી છે. આ દસ્તાવેજો ઉપલબ્ધ થયા બાદ સુપ્રીમ કોર્ટમાં અહેમદ બાવાની અપીલ સાથે જોડાયેલા કાનૂની મુદ્દાઓ પર વધુ સુનાવણી આગળ વધી શકે છે.
અમદાવાદમાં 26 જુલાઈ 2008ના રોજ શ્રેણીબદ્ધ બોમ્બ વિસ્ફોટ થયા હતા. શહેરના અલગ-અલગ વિસ્તારોમાં થયેલા આ વિસ્ફોટોમાં 56 લોકોનાં મોત થયા હતા અને 200થી વધુ લોકો ઈજાગ્રસ્ત થયા હતા. લાંબી તપાસ અને કાનૂની પ્રક્રિયા બાદ આ કેસમાં વિશેષ અદાલતે ફેબ્રુઆરી 2022માં 49 આરોપીઓને દોષિત ઠેરવ્યા હતા. તેમાંથી 38 દોષિતોને ફાંસીની સજા અને 11ને આજીવન કેદની સજા ફટકારવામાં આવી હતી, જ્યારે અન્ય આરોપીઓને નિર્દોષ જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા.
આ ચુકાદા સામે ગુજરાત હાઇકોર્ટમાં અપીલો કરવામાં આવી હતી. હાઇકોર્ટે જુલાઈ 2026માં વિશેષ અદાલતના ચુકાદાને મોટાભાગે યથાવત રાખ્યો હતો અને 38 દોષિતોની ફાંસીની સજાને પણ મંજૂરી આપી હતી. ત્યારબાદ અહેમદ બાવાએ પોતાની દોષિત ઠરાવવાની કાર્યવાહી અને ફાંસીની સજા સામે સુપ્રીમ કોર્ટનો દરવાજો ખખડાવ્યો હતો. હવે સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ બાદ તેની ફાંસીની સજાનો અમલ આગળના આદેશ સુધી અટકી ગયો છે.
અહેમદ બાવા આ કેસમાં ફાંસીની સજા પામેલા 38 દોષિતોમાં સામેલ છે. હાઇકોર્ટના જુલાઈ 2026ના ચુકાદા બાદ આ તમામ દોષિતોની સજા અંગેની કાનૂની પ્રક્રિયા આગળ વધી રહી છે. અહેમદ બાવાની અરજીમાં સુપ્રીમ કોર્ટ હવે તેના વકીલો દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલા કાનૂની મુદ્દાઓ, કેસના પુરાવા અને અગાઉના ચુકાદાઓના આધારે આગળની કાર્યવાહી કરશે.
હાલના આદેશનો અર્થ અહેમદ બાવાને નિર્દોષ જાહેર કરવામાં આવ્યો છે એવો નથી. સુપ્રીમ કોર્ટે માત્ર ફાંસીની સજાના અમલ પર રોક લગાવી છે અને ગુજરાત સરકાર પાસેથી જવાબ માગ્યો છે. કેસની અંતિમ કાનૂની સ્થિતિ આગળની સુનાવણી અને કોર્ટના નિર્ણય બાદ સ્પષ્ટ થશે.
અમદાવાદ સીરિયલ બ્લાસ્ટ કેસમાં 38 દોષિતોને ફાંસીની સજા ફટકારવામાં આવી હોવાને કારણે આ કેસ દેશના સૌથી મોટા ફાંસીના ચુકાદાઓમાંનો એક બન્યો હતો. હવે અહેમદ બાવાની અરજી સુપ્રીમ કોર્ટમાં પહોંચતા આ કેસની કાનૂની પ્રક્રિયા ફરી મહત્વના તબક્કે પહોંચી છે. ગુજરાત સરકારનો જવાબ મળ્યા બાદ સુપ્રીમ કોર્ટ આ મામલે આગળની સુનાવણી કરશે.
Ahmedabad Serial Blast, Supreme Court, Ahmed Bawa, Death Penalty, Gujarat High Court