10 ઓગસ્ટે વિધાનસભા ઘેરાવનો એલાન; JPSCના 3 સભ્યોના રાજીનામાથી ખળભળાટ
ઝારખંડની રાજધાની રાંચીમાં JPSC અને JSSC ભરતી પરીક્ષાઓને લઈને ચાલી રહેલું વિદ્યાર્થીઓનું આંદોલન હવે વધુ ઉગ્ર બનતું જોવા મળી રહ્યું છે. આંદોલનના 16મા દિવસે રવિવારે વિદ્યાર્થીઓ અને રાજ્ય સરકારના પ્રતિનિધિઓ વચ્ચે ત્રીજા તબક્કાની લાંબી બેઠક યોજાઈ હતી. પાંચ કલાકથી વધુ સમય સુધી ચાલેલી આ ચર્ચામાં સરકાર દ્વારા વિદ્યાર્થીઓની અનેક માંગણીઓ સ્વીકારવાની તૈયારી દર્શાવવામાં આવી હતી, પરંતુ કેટલીક મહત્વની માંગણીઓ પર સહમતિ ન બનતા બેઠક ફરી એકવાર નિષ્ફળ રહી હતી.સરકાર 14મી JPSC પરીક્ષા રદ કરવા અને સમગ્ર મામલે કાર્યવાહી કરવાની તૈયારી બતાવી રહી છે. ઉચ્ચ શિક્ષણ મંત્રી સુદિવ્ય કુમારે દાવો કર્યો છે કે આંદોલન કરી રહેલા વિદ્યાર્થીઓની લગભગ 98 ટકા માંગણીઓ સ્વીકારી લેવામાં આવી છે. જોકે, વિદ્યાર્થીઓનું કહેવું છે કે માત્ર પરીક્ષા રદ કરવાથી સમસ્યાનો ઉકેલ નહીં આવે. ભરતી પ્રક્રિયામાં થયેલી કથિત ગેરરીતિ અને પેપર લીક સહિતના મુદ્દાઓની નિષ્પક્ષ CBI તપાસ થવી જોઈએ. આ ઉપરાંત વિદ્યાર્થીઓ JSSC-CGL પરીક્ષા પણ રદ કરવાની માંગ પર અડગ છે. આ જ મુદ્દાઓને કારણે સરકાર અને વિદ્યાર્થીઓ વચ્ચેનો મુખ્ય મતભેદ યથાવત રહ્યો છે.
ત્રીજી બેઠક પણ નિષ્ફળ, હવે રસ્તા પર મોટો સંઘર્ષ
રવિવારે સરકાર અને વિદ્યાર્થીઓ વચ્ચે થયેલી ત્રીજી બેઠકને આંદોલન સમાપ્ત કરવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પ્રયાસ માનવામાં આવી રહી હતી. સરકાર તરફથી અનેક માંગણીઓ પર સહમતિ વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી, પરંતુ વિદ્યાર્થીઓએ પોતાની મુખ્ય માંગણીઓમાં કોઈ સમાધાન કરવાનો ઇનકાર કર્યો હતો.વિદ્યાર્થીઓ ખાસ કરીને ભરતી પરીક્ષાઓમાં કથિત ગેરરીતિ અને પેપર લીકના આરોપોની CBI તપાસ ઈચ્છી રહ્યા છે. તેમનું કહેવું છે કે જો સમગ્ર પ્રક્રિયાની સ્વતંત્ર તપાસ નહીં થાય તો માત્ર પરીક્ષા રદ કરવાથી હજારો ઉમેદવારોના ભવિષ્ય સાથે જોડાયેલા સવાલોનો જવાબ નહીં મળે.સરકાર તરફથી આંદોલનકારીઓને વિરોધ કાર્યક્રમ મુલતવી રાખવા અપીલ કરવામાં આવી રહી છે, પરંતુ વિદ્યાર્થીઓ હાલમાં પાછળ હટવાના મૂડમાં નથી.આ મતભેદ વચ્ચે વિદ્યાર્થીઓએ 10 ઓગસ્ટ, સોમવારે ઝારખંડ વિધાનસભા ઘેરાવ કરવાનો નિર્ણય જાહેર કર્યો છે. આ માટે મોટી સંખ્યામાં વિદ્યાર્થીઓ રાંચી પહોંચવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે.
16મા દિવસે રાંચીમાં વધતી ભીડ
રવિવારે વહેલી સવારથી જ ઝારખંડના અલગ-અલગ જિલ્લાઓમાંથી વિદ્યાર્થીઓ અને ઉમેદવારો રાંચી પહોંચવા લાગ્યા હતા. આંદોલનકારીઓની સંખ્યા વધતી જતાં જૂની વિધાનસભા પરિસર અને મોરહાબાદી મેદાનની આસપાસ બનાવવામાં આવેલા પંડાલમાં જગ્યા ઓછી પડી ગઈ હતી. મહત્વ નું છે કે ભીડને ધ્યાનમાં રાખીને ત્યાં નવું મંચ તૈયાર કરવામાં આવ્યું હતું. વિદ્યાર્થીઓનો વિરોધ હવે માત્ર એક પરીક્ષા સુધી મર્યાદિત રહ્યો નથી, પરંતુ ભરતી પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા, નિષ્પક્ષ તપાસ અને યુવાનોના ભવિષ્ય સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓને લઈને મોટા આંદોલનનું સ્વરૂપ ધારણ કરી રહ્યો છે.આંદોલન સ્થળ પર કેટલાક વિદ્યાર્થીઓ છેલ્લા ઘણા દિવસોથી અનિશ્ચિત મુદતની ભૂખ હડતાળ પર બેઠા છે. રિપોર્ટ અનુસાર છ વિદ્યાર્થીઓ સતત ભૂખ હડતાળ પર છે અને ડોક્ટરોની ટીમ તેમના સ્વાસ્થ્ય પર નજર રાખી રહી છે.વિદ્યાર્થીઓનું વલણ સ્પષ્ટ છે કે આ વખતે માત્ર સરકારી આશ્વાસનથી આંદોલન સમાપ્ત કરવામાં આવશે નહીં. તેઓ પોતાની મુખ્ય માંગણીઓ અંગે લેખિત અને સ્પષ્ટ કાર્યવાહી ઇચ્છી રહ્યા છે.
JPSCમાં મોટો ધડાકો: ત્રણ સભ્યોના એકસાથે રાજીનામાં
વિદ્યાર્થી આંદોલન વચ્ચે રવિવારે ઝારખંડ લોક સેવા આયોગ એટલે કે JPSCમાં પણ મોટો વહીવટી ફેરફાર સામે આવ્યો છે.
JPSCના ત્રણ સભ્યોએ એકસાથે પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપી દીધું છે. રાજીનામું આપનાર સભ્યોમાં:
ડૉ. અજીતા ભટ્ટાચાર્ય
ડૉ. અનિમા હાંસદા
ડૉ. જમાલ અહમદ નો સમાવેશ થાય છે.
ત્રણેય સભ્યોએ પોતાના રાજીનામા રાજ્યપાલ સંતોષ કુમાર ગંગવારને મોકલ્યા હતા. રાજ્યપાલે આ રાજીનામાં સ્વીકારી લીધા છે.આ ઘટનાએ JPSC વિવાદને વધુ ગંભીર બનાવી દીધો છે. ખાસ વાત એ છે કે ભરતી પ્રક્રિયામાં કથિત ગેરરીતિની તપાસ કરી રહેલી CID ટીમે ત્રણેય સભ્યોને પૂછપરછ માટે સમન્સ પણ પાઠવ્યા હતા.
કોને ક્યારે પૂછપરછ માટે બોલાવવામાં આવ્યા હતા?
CIDની તપાસના સંદર્ભમાં ત્રણેય સભ્યોને અલગ-અલગ તારીખે હાજર થવા માટે કહેવામાં આવ્યું હતું.
ડૉ. અજીતા ભટ્ટાચાર્યને 10 ઓગસ્ટે,
ડૉ. જમાલ અહમદને 12 ઓગસ્ટે, જ્યારે
ડૉ. અનિમા હાંસદાને 14 ઓગસ્ટે પૂછપરછ માટે હાજર થવાનું કહેવામાં આવ્યું હતું.આ પૂછપરછની તારીખો નજીક આવી રહી હતી ત્યારે જ ત્રણેય સભ્યોના રાજીનામા સામે આવતા વહીવટી અને રાજકીય વર્તુળોમાં ચર્ચા તેજ બની છે.આ પહેલા JPSCના ચેરમેન એલ. ખિયાંગ્તે પણ 22 જુલાઈએ પોતાના પદ પરથી હટવાનો નિર્ણય કરી ચૂક્યા હતા. હવે ત્રણ સભ્યોના રાજીનામા બાદ આયોગના ટોચના સ્તરે મોટો ફેરફાર સર્જાયો છે અને JPSCના પુનર્ગઠનનો માર્ગ વધુ સ્પષ્ટ બન્યો હોવાનું રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે.
સરકાર શું કહે છે?
રાજ્ય સરકાર તરફથી વિદ્યાર્થીઓની અનેક માંગણીઓ અંગે સકારાત્મક વલણ દર્શાવવામાં આવ્યું છે. સરકાર 14મી JPSC પરીક્ષા રદ કરવાની તૈયારી બતાવી રહી છે અને આ મુદ્દે કાર્યવાહી કરવાની વાત કરી રહી છે.ઉચ્ચ શિક્ષણ મંત્રી સુદિવ્ય કુમારના જણાવ્યા પ્રમાણે વિદ્યાર્થીઓની લગભગ 98 ટકા માંગણીઓ સ્વીકારવામાં આવી છે. તેમજ સરકારનું માનવું છે કે વિદ્યાર્થીઓ સાથે ચર્ચા કરીને મુદ્દાનો ઉકેલ લાવી શકાય છે અને આંદોલનને આગળ વધારવાની જરૂર નથી. વિદ્યાર્થીઓ સરકારના આ દાવાથી સંપૂર્ણ રીતે સંતુષ્ટ નથી.
વિદ્યાર્થીઓ શા માટે અડગ છે?
વિદ્યાર્થીઓનું મુખ્ય કહેવું છે કે જો કોઈ ભરતી પરીક્ષામાં ગેરરીતિ અથવા પેપર લીકના આરોપો સામે આવ્યા હોય તો માત્ર પરીક્ષા રદ કરવી પૂરતી નથી.તેઓ માંગ કરી રહ્યા છે કે સમગ્ર મામલાની સ્વતંત્ર અને નિષ્પક્ષ CBI તપાસ થવી જોઈએ, જેથી જવાબદારો સામે કાર્યવાહી થઈ શકે અને ભવિષ્યમાં ભરતી પરીક્ષાઓની વિશ્વસનીયતા જળવાઈ રહે.વિદ્યાર્થીઓ ઉપરાંત JSSC-CGL પરીક્ષા રદ કરવાની માંગ પણ મહત્વની છે. આ મુદ્દે સરકાર અને આંદોલનકારીઓ વચ્ચે સહમતિ ન બનતા વાતચીત અટકી છે.એટલે સરકારનું કહેવું છે કે મોટાભાગની માંગણીઓ સ્વીકારી લેવામાં આવી છે, જ્યારે વિદ્યાર્થીઓ માટે બાકી રહેલી કેટલીક માંગણીઓ જ સૌથી મહત્વપૂર્ણ છે.
10 ઓગસ્ટે વિધાનસભા ઘેરાવ, હવે નજર રાંચી પર
ત્રીજી બેઠક પણ નિષ્ફળ જતા વિદ્યાર્થીઓએ હવે આંદોલનને વધુ મોટા સ્તરે લઈ જવાનો નિર્ણય કર્યો છે.10 ઓગસ્ટ, સોમવારે ઝારખંડ વિધાનસભાના ઘેરાવનો કાર્યક્રમ જાહેર કરવામાં આવ્યો છે.આ કાર્યક્રમમાં મોટી સંખ્યામાં વિદ્યાર્થીઓ અને નોકરીના ઉમેદવારો જોડાવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે. આંદોલનના 16મા દિવસે જ રાંચીમાં વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા સતત વધતી રહી હતી અને વિવિધ જિલ્લાઓમાંથી ઉમેદવારો રાજધાનીમાં પહોંચ્યા હતા.જો સરકાર અને વિદ્યાર્થીઓ વચ્ચે છેલ્લી ઘડીએ કોઈ સમજૂતી નહીં થાય તો સોમવારનો દિવસ આ સમગ્ર આંદોલન માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.એક તરફ સરકાર આંદોલનને અટકાવીને વાતચીત દ્વારા ઉકેલ લાવવા માંગે છે, તો બીજી તરફ વિદ્યાર્થીઓ પોતાની મુખ્ય માંગણીઓ પર અડગ રહીને વિધાનસભા ઘેરાવની તૈયારી કરી રહ્યા છે.
આખો વિવાદ શું છે?
રાંચીમાં ચાલી રહેલા આ આંદોલનનું કેન્દ્ર JPSC અને JSSC ભરતી પરીક્ષાઓમાં કથિત ગેરરીતિ, પેપર લીક અને પરીક્ષાની પારદર્શિતા સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓ છે.વિદ્યાર્થીઓનો આરોપ છે કે ભરતી પ્રક્રિયા અંગે ઉઠેલા સવાલોનું સ્પષ્ટ અને નિષ્પક્ષ સમાધાન જરૂરી છે. તેઓ ઈચ્છે છે કે પરીક્ષાઓની વિશ્વસનીયતા અંગે કોઈ શંકા ન રહે અને જો કોઈ ગેરરીતિ થઈ હોય તો જવાબદારો સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવે.આંદોલન હવે 16મા દિવસે પહોંચી ગયું છે. ભૂખ હડતાળ, સતત વિરોધ, સરકાર સાથેની ત્રણ તબક્કાની વાતચીત અને હવે JPSCના ત્રણ સભ્યોના રાજીનામાએ સમગ્ર મામલાને વધુ મહત્વપૂર્ણ બનાવી દીધો છે.
રાંચી આંદોલનના મોટા 7 અપડેટ્સ
- ત્રીજી બેઠક પણ નિષ્ફળ:
વિદ્યાર્થીઓ અને સરકાર વચ્ચે પાંચ કલાકથી વધુ ચર્ચા છતાં મુખ્ય મુદ્દાઓ પર અંતિમ સહમતિ ન બની. - 14મી JPSC પરીક્ષા રદ કરવાની તૈયારી:
સરકારે આ પરીક્ષા રદ કરવા માટે તૈયારી દર્શાવી છે. - CBI તપાસ સૌથી મોટો મુદ્દો:
વિદ્યાર્થીઓ ભરતી ગેરરીતિ અને પેપર લીકની નિષ્પક્ષ CBI તપાસની માંગ પર અડગ છે. - JSSC-CGL પર પણ વિવાદ:
વિદ્યાર્થીઓ JSSC-CGL પરીક્ષા રદ કરવાની માંગ કરી રહ્યા છે. - JPSCના ત્રણ સભ્યોના રાજીનામાં:
ડૉ. અજીતા ભટ્ટાચાર્ય, ડૉ. અનિમા હાંસદા અને ડૉ. જમાલ અહમદે રાજીનામાં આપ્યાં અને રાજ્યપાલે સ્વીકારી લીધાં. - CIDની પૂછપરછ:
ત્રણેય સભ્યોને અલગ-અલગ તારીખે પૂછપરછ માટે હાજર થવા સમન્સ આપવામાં આવ્યા હતા. - 10 ઓગસ્ટે વિધાનસભા ઘેરાવ:
વિદ્યાર્થીઓએ સોમવારે ઝારખંડ વિધાનસભા ઘેરાવ કરવાનો નિર્ણય જાહેર કર્યો છે.
હવે સૌથી મોટો સવાલ, સરકાર અને વિદ્યાર્થીઓ વચ્ચે સમાધાન થશે?
રાંચીમાં ચાલી રહેલા વિદ્યાર્થી આંદોલનની આગામી દિશા હવે 10 ઓગસ્ટના કાર્યક્રમ પર નિર્ભર બની છે. સરકારનો દાવો છે કે મોટાભાગની માંગણીઓ સ્વીકારવામાં આવી છે અને વિદ્યાર્થીઓએ આંદોલન પાછું ખેંચવું જોઈએ. બીજી તરફ વિદ્યાર્થીઓનું કહેવું છે કે તેમની સૌથી મહત્વપૂર્ણ માંગણીઓ ખાસ કરીને CBI તપાસ અને JSSC-CGL સંબંધિત મુદ્દા,પર સ્પષ્ટ નિર્ણય આવ્યા વગર તેઓ આંદોલન સમાપ્ત નહીં કરે.આ ઉપરાંત JPSCના ચેરમેન એલ. ખિયાંગ્તેના અગાઉના રાજીનામા બાદ હવે ત્રણ સભ્યોના રાજીનામાથી આયોગના ટોચના માળખામાં મોટો ફેરફાર થયો છે. જેના કારણે JPSCના પુનર્ગઠનની પ્રક્રિયા પણ ચર્ચામાં આવી છે.
હાલમાં રાંચીની સડકો પર વિદ્યાર્થીઓનો વિરોધ ચાલુ છે, ભૂખ હડતાળ પર બેઠેલા ઉમેદવારોના સ્વાસ્થ્ય પર નજર રાખવામાં આવી રહી છે અને સરકાર તથા આંદોલનકારીઓ વચ્ચે ફરી વાતચીતની શક્યતા યથાવત છે.પરંતુ જો કોઈ અંતિમ સમજૂતી નહીં થાય તો 10 ઓગસ્ટનો વિધાનસભા ઘેરાવ ઝારખંડના આ લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા વિદ્યાર્થી આંદોલનનો સૌથી મોટો તબક્કો બની શકે છે.