રાહુલ ગાંધીના આરોપો પર કેન્દ્ર સરકારનો જવાબ, પસંદગી પ્રક્રિયાને ગણાવી સંપૂર્ણ પારદર્શક
નવા સૈનિક સ્કૂલોને લઈને સંસદની સ્થાયી સમિતિની બેઠકમાં રાજકીય ચર્ચા તેજ બની છે. લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ આરોપ લગાવ્યો કે કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા શરૂ કરવામાં આવેલા નવા સૈનિક સ્કૂલોનું સંચાલન રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘ (RSS) સાથે જોડાયેલી સંસ્થાઓને સોંપવામાં આવી રહ્યું છે. તેમણે આ પ્રક્રિયાની પારદર્શિતા અને ખાનગી સંસ્થાઓની ભૂમિકાને લઈને ગંભીર પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા. બીજી તરફ કેન્દ્ર સરકારે આ તમામ આરોપોને નકારી કાઢતા સ્પષ્ટ કર્યું કે નવા સૈનિક સ્કૂલોની પસંદગી સંપૂર્ણપણે પારદર્શક, નિયમબદ્ધ અને નિષ્પક્ષ પ્રક્રિયા દ્વારા કરવામાં આવે છે.
સંસદીય સમિતિમાં ઉઠ્યો મુદ્દો
સંસદની રક્ષા બાબતોની સ્થાયી સમિતિની બેઠકમાં સૈનિક સ્કૂલો, રાષ્ટ્રીય ઇન્ડિયન મિલિટરી કોલેજ (RIMC) અને રાષ્ટ્રીય મિલિટરી સ્કૂલોની કામગીરીની સમીક્ષા કરવામાં આવી હતી. આ દરમિયાન રાહુલ ગાંધીએ પ્રશ્ન કર્યો કે સંરક્ષણ મંત્રાલય હેઠળ આવતા સૈનિક સ્કૂલોનું સંચાલન ખાનગી સંસ્થાઓને કેમ સોંપવામાં આવી રહ્યું છે અને તેમની પસંદગી કયા આધારે કરવામાં આવે છે. તેમણે એવી પણ ચિંતા વ્યક્ત કરી કે કેટલાક સંચાલકો RSS સાથે સંકળાયેલા હોવાનું કહેવાય છે, જેના કારણે સંસ્થાઓની નિષ્પક્ષતા અંગે પ્રશ્નો ઊભા થાય છે.
સરકારે શું કહ્યું?
કેન્દ્ર સરકારે રાહુલ ગાંધીના આરોપોનો જવાબ આપતાં જણાવ્યું કે નવા સૈનિક સ્કૂલો માટે કોઈપણ સંસ્થાની પસંદગી રાજકીય અથવા વૈચારિક આધાર પર કરવામાં આવતી નથી. સરકારે જણાવ્યું કે સમગ્ર પ્રક્રિયા પૂર્વનિર્ધારિત માપદંડો, તકનીકી મૂલ્યાંકન, નિષ્ણાતોની સમિતિ અને દસ્તાવેજી ચકાસણી બાદ પૂર્ણ થાય છે.સરકારના જણાવ્યા મુજબ, યોગ્ય માળખું, શૈક્ષણિક ક્ષમતા, નાણાકીય સક્ષમતા, જમીન, હોસ્ટેલ, રમતગમતની સુવિધાઓ અને અન્ય જરૂરી માપદંડો પૂર્ણ કરતી સંસ્થાઓને જ મંજૂરી આપવામાં આવે છે. કોઈ ચોક્કસ વિચારધારા કે સંગઠનને લાભ પહોંચાડવાનો પ્રશ્ન જ ઉભો થતો નથી.
PPP મોડલ હેઠળ થઈ રહી છે સ્થાપના
સરકારે અગાઉ દેશભરમાં 100 નવા સૈનિક સ્કૂલો શરૂ કરવાની જાહેરાત કરી હતી. આ સ્કૂલો પબ્લિક-પ્રાઇવેટ પાર્ટનરશિપ (PPP) મોડલ હેઠળ શરૂ કરવામાં આવી રહ્યા છે. આ મોડલનો મુખ્ય હેતુ દેશના વધુ વિદ્યાર્થીઓ સુધી સૈનિક શિક્ષણ અને શિસ્ત આધારિત અભ્યાસની તક પહોંચાડવાનો છે.PPP મોડલમાં ખાનગી શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ, એનજીઓ અને રાજ્ય સરકાર સંચાલિત શાળાઓ પણ જરૂરી માપદંડો પૂર્ણ કરતી હોય તો અરજી કરી શકે છે. તમામ અરજીઓનું મૂલ્યાંકન સમાન ધોરણો હેઠળ કરવામાં આવે છે.
સૈનિક સ્કૂલોનો મુખ્ય હેતુ
સૈનિક સ્કૂલોની સ્થાપના દેશના યુવાનોમાં શિસ્ત, નેતૃત્વ, દેશપ્રેમ અને સૈનિક જીવન પ્રત્યે રસ વિકસાવવા માટે કરવામાં આવી હતી. અહીં વિદ્યાર્થીઓને સામાન્ય શિક્ષણ સાથે શારીરિક તાલીમ, રમતગમત, એનસીસી જેવી પ્રવૃત્તિઓ અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સંબંધિત મૂલ્યોનું શિક્ષણ આપવામાં આવે છે.આ શાળાઓમાંથી મોટી સંખ્યામાં વિદ્યાર્થીઓ આગળ જઈને નેશનલ ડિફેન્સ એકેડમી (NDA), ઇન્ડિયન નેવલ એકેડમી અને સશસ્ત્ર દળોમાં અધિકારી તરીકે કારકિર્દી બનાવે છે.
રાહુલ ગાંધીની ચિંતા
રાહુલ ગાંધીએ બેઠક દરમિયાન પૂછ્યું કે જો સૈનિક સ્કૂલો સંરક્ષણ મંત્રાલય હેઠળ કાર્ય કરે છે તો તેમના સંચાલનમાં ખાનગી સંસ્થાઓને શા માટે સામેલ કરવામાં આવે છે? તેમણે એવો પણ સવાલ ઉઠાવ્યો કે આવી સંસ્થાઓની પસંદગીમાં સંપૂર્ણ પારદર્શિતા છે કે નહીં.તેમનો મત હતો કે દેશની સૈનિક શિક્ષણ વ્યવસ્થાની વિશ્વસનીયતા જળવાઈ રહે તે માટે પસંદગી પ્રક્રિયા અને સંચાલન સંપૂર્ણપણે નિષ્પક્ષ હોવું જરૂરી છે.
સરકારનો દાવો – કોઈ પક્ષપાત નહીં
સરકારના પ્રતિનિધિઓએ સમિતિ સમક્ષ જણાવ્યું કે પસંદગી પ્રક્રિયામાં કોઈ રાજકીય અથવા વિચારધારાત્મક પક્ષપાત રાખવામાં આવતો નથી. તમામ અરજદારો માટે એકસરખા નિયમો લાગુ પડે છે અને મંજૂરી પહેલાં અનેક સ્તરે ચકાસણી થાય છે.સરકારનું કહેવું છે કે નવા સૈનિક સ્કૂલોની શરૂઆતનો હેતુ દેશના વધુ યુવાનોને ગુણવત્તાસભર સૈનિક શિક્ષણ ઉપલબ્ધ કરાવવાનો છે, કોઈ વિશેષ સંસ્થા અથવા સંગઠનને લાભ આપવાનો નહીં.
સમિતિમાં રાજકીય ચર્ચા
બેઠક દરમિયાન આ મુદ્દે સત્તાપક્ષ અને વિપક્ષ વચ્ચે ચર્ચા થઈ હતી. સમિતિના અધ્યક્ષે રાહુલ ગાંધીને તેમના આરોપોને સમર્થન આપતા પુરાવા રજૂ કરવા કહ્યું હોવાનું પણ જાણવા મળ્યું. ત્યારબાદ સરકારે પોતાની તરફથી સ્પષ્ટતા રજૂ કરી અને પસંદગી પ્રક્રિયાની વિગતો સમજાવી.
અગાઉ પણ ઉઠ્યા હતા પ્રશ્નો
નવા સૈનિક સ્કૂલોના PPP મોડલ અંગે અગાઉ પણ રાજકીય અને જાહેર સ્તરે ચર્ચા થઈ ચૂકી છે. કેટલાક વર્ગોએ ખાનગી સંસ્થાઓની વધતી ભૂમિકાને લઈને પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા, જ્યારે સરકારે હંમેશા સ્પષ્ટ કર્યું છે કે સમગ્ર પ્રક્રિયા નિયમો અને પારદર્શિતા આધારીત છે અને તેમાં કોઈ પક્ષપાત નથી.
સૈનિક સ્કૂલોમાં પ્રવેશ કેવી રીતે મળે છે?
સૈનિક સ્કૂલોમાં પ્રવેશ માટે દેશવ્યાપી પ્રવેશ પરીક્ષા લેવામાં આવે છે. પસંદગી મેરિટના આધારે થાય છે. પ્રવેશ પછી વિદ્યાર્થીઓને શૈક્ષણિક અભ્યાસ ઉપરાંત શિસ્ત, નેતૃત્વ, રમતગમત, શારીરિક તાલીમ અને વ્યક્તિત્વ વિકાસ પર વિશેષ ધ્યાન આપવામાં આવે છે. આ તમામ શાળાઓનો મુખ્ય ઉદ્દેશ વિદ્યાર્થીઓને સશસ્ત્ર દળોમાં અધિકારી બનવા માટે તૈયાર કરવાનો છે.રાહુલ ગાંધી દ્વારા ઉઠાવવામાં આવેલા પ્રશ્નો બાદ નવા સૈનિક સ્કૂલોની પસંદગી પ્રક્રિયા ફરી ચર્ચાના કેન્દ્રમાં આવી છે. સરકાર પોતાના દાવા પર અડગ છે કે તમામ મંજૂરીઓ સંપૂર્ણ પારદર્શક પ્રક્રિયા હેઠળ આપવામાં આવી છે. બીજી તરફ વિપક્ષ વધુ સ્પષ્ટતા અને દસ્તાવેજી માહિતી જાહેર કરવાની માંગ કરી રહ્યો છે.
આ મુદ્દે આગામી દિવસોમાં સંસદ અને રાજકીય મંચો પર વધુ ચર્ચા થવાની શક્યતા છે. નવા સૈનિક સ્કૂલોની સ્થાપના, તેમનું સંચાલન અને પસંદગી પ્રક્રિયા અંગે સરકાર અને વિપક્ષ વચ્ચેનો મતભેદ હજુ યથાવત છે, જ્યારે સરકારનો દાવો છે કે દેશના યુવાનોને વધુ સારા સૈનિક શિક્ષણની તક આપવી જ સમગ્ર યોજનાનો મુખ્ય હેતુ છે.
