મમતા અને ઉદ્ધવની સંસદીય તાકાત ઘટી, બાગી સાંસદો અલગ બેસશે
20 જુલાઈથી શરૂ થનારા સંસદના ચોમાસુ સત્રમાં રાજકીય સમીકરણોમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળશે. તૃણમૂલ કોંગ્રેસ (TMC)ના બાગી સાંસદો હવે અલગ ઓળખ સાથે બેસશે, જ્યારે ઉદ્ધવ ઠાકરેની શિવસેના (UBT)માંથી અલગ થયેલા સાંસદોને પણ નવી માન્યતા મળતાં લોકસભામાં બેઠકોની વ્યવસ્થા બદલાશે. 20 જુલાઈથી શરૂ થનારા સંસદના ચોમાસુ સત્ર પહેલાં દેશની રાજનીતિમાં મોટા ફેરફારો સામે આવ્યા છે. ખાસ કરીને INDIA ગઠબંધનના બે મહત્વના ચહેરા મમતા બેનર્જી અને ઉદ્ધવ ઠાકરે માટે આ સત્ર પડકારજનક બની શકે છે. લોકસભામાં તેમના સંસદીય પ્રભાવમાં ઘટાડો થતો જોવા મળશે, કારણ કે બંને પક્ષોના અનેક સાંસદોએ અલગ રાજકીય ઓળખ અપનાવી છે.
તાજેતરના રાજકીય વિકાસ બાદ તૃણમૂલ કોંગ્રેસના બાગી સાંસદોએ અલગ જૂથ બનાવી NCPI સાથે જોડાણ કર્યું છે. આ સાંસદોએ લોકસભામાં અલગ બેઠક વ્યવસ્થા કરવાની માંગણી કરી હતી, જેને લોકસભા અધ્યક્ષ દ્વારા સ્વીકારવામાં આવી છે. પરિણામે હવે તેઓ TMCના સત્તાવાર સાંસદો સાથે નહીં પરંતુ અલગ બ્લોકમાં બેસશે. આ ફેરફાર માત્ર બેઠક વ્યવસ્થા સુધી મર્યાદિત નથી. સંસદમાં પક્ષોની દૃશ્યમાન હાજરી, ચર્ચાઓમાં પ્રભાવ, વ્યૂહરચના અને ગઠબંધનની આંતરિક શક્તિ પર પણ તેની અસર પડશે. રાજકીય નિરીક્ષકોનું માનવું છે કે આ બદલાવ INDIA ગઠબંધન માટે મહત્વપૂર્ણ સંદેશ આપી શકે છે.
બીજી તરફ મહારાષ્ટ્રમાં ઉદ્ધવ ઠાકરેને પણ મોટો રાજકીય આંચકો લાગ્યો છે. તેમની શિવસેના (UBT)ના છ લોકસભા સાંસદોને સત્તાવાર રીતે એકનાથ શિંદેના નેતૃત્વવાળી શિવસેનામાં સામેલ થયેલા તરીકે માન્યતા આપવામાં આવી છે. હવે આ સાંસદો પણ શિંદે જૂથ સાથે બેસશે, જેના કારણે ઉદ્ધવ ઠાકરેની સંસદીય શક્તિ વધુ નબળી બનશે. સંસદના ચોમાસુ સત્ર પહેલાં યોજાયેલી સર્વપક્ષીય બેઠકમાં પણ આ નવા રાજકીય સમીકરણોની અસર જોવા મળી. સંસદીય કાર્યમંત્રી કિરણ રિજિજૂએ નવા બનેલા જૂથના પ્રતિનિધિઓને પણ આમંત્રણ આપ્યું હતું, જે કેન્દ્ર સરકાર તરફથી બદલાતી રાજકીય હકીકતને સ્વીકારવાનો સંકેત માનવામાં આવે છે.
TMCમાંથી અલગ થયેલા સાંસદો હવે પોતાનું અલગ રાજકીય અસ્તિત્વ સ્થાપિત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. તેઓએ સંસદમાં અલગ ઓળખ, અલગ વ્હિપ અને સ્વતંત્ર કાર્યશૈલીની માંગ ઉઠાવી છે. જોકે પક્ષના વિલીનીકરણ અને સત્તાવાર માન્યતા સંબંધિત કેટલીક પ્રક્રિયાઓ હજુ પૂર્ણ થવાની બાકી હોવાનું માનવામાં આવે છે.આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ વચ્ચે TMCના નેતા અભિષેક બેનર્જીએ બાગી સાંસદોને ખુલ્લો પડકાર આપ્યો છે. તેમણે જાહેરમાં કહ્યું કે જો બાગી સાંસદો ફરીથી મમતા બેનર્જીના નેતૃત્વમાં પરત આવે તો તેઓ એક કલાકની અંદર પોતાનું પદ છોડવા તૈયાર છે. આ નિવેદનથી પશ્ચિમ બંગાળની રાજનીતિમાં ચર્ચાનો માહોલ વધુ ગરમાયો છે.
રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે ચોમાસુ સત્ર દરમિયાન સરકાર અને વિપક્ષ વચ્ચે અનેક મહત્વના મુદ્દાઓ પર તીખી ચર્ચા થવાની છે. પરંતુ વિપક્ષના મોટા પક્ષોમાં થયેલી આંતરિક તૂટફૂટના કારણે તેમની સંયુક્ત વ્યૂહરચનાને અસર થઈ શકે છે. ખાસ કરીને લોકસભામાં બેઠકોની નવી ગોઠવણ રાજકીય સંદેશ તરીકે પણ જોવામાં આવી રહી છે.મમતા બેનર્જી માટે આ પરિસ્થિતિ રાજકીય રીતે પડકારરૂપ છે, કારણ કે પક્ષના ઘણા જાણીતા ચહેરાઓ અલગ માર્ગે નીકળી ગયા છે.
બીજી તરફ ઉદ્ધવ ઠાકરે માટે પણ સંસદમાં પોતાની હાજરી મજબૂત રાખવાનો પડકાર ઊભો થયો છે. બંને નેતાઓ માટે આ ચોમાસુ સત્ર માત્ર ધારાસભ્ય ચર્ચાઓ પૂરતું નહીં પરંતુ પોતાની રાજકીય શક્તિ સાબિત કરવાની કસોટી પણ બનશે.ચોમાસુ સત્ર દરમિયાન વિપક્ષ મોંઘવારી, બેરોજગારી, ખેડૂતોના પ્રશ્નો, આંતરિક સુરક્ષા વિદેશ નીતિ જેવા મુદ્દાઓ પર સરકારને ઘેરવાની તૈયારીમાં છે. જોકે ગઠબંધનની અંદરની તૂટફૂટ અને બદલાયેલા સંસદીય સમીકરણો તેમના સંકલનને કેટલી અસર કરશે તે સત્ર શરૂ થયા બાદ સ્પષ્ટ થશે.
આ રીતે 20 જુલાઈથી શરૂ થનાર સંસદનું ચોમાસુ સત્ર માત્ર કાયદાકીય કામગીરી માટે નહીં પરંતુ બદલાતા રાજકીય સમીકરણો, પક્ષફેરા અને સંસદીય શક્તિના નવા સંતુલન માટે પણ ઐતિહાસિક બની શકે છે. મમતા બેનર્જી અને ઉદ્ધવ ઠાકરે માટે આ સત્ર તેમની રાજકીય અસર અને સંગઠનાત્મક મજબૂતીની મહત્વપૂર્ણ પરીક્ષા સાબિત થઈ શકે છે.
