PoKમાં આગામી 27 જુલાઈ 2026 ના રોજ યોજાનારી વિધાનસભા ચૂંટણીઓ પહેલાં સ્થિતિ અત્યંત તણાવપૂર્ણ બની ગઈ છે. પ્રદર્શનકારીઓ અને સુરક્ષાકર્મીઓ વચ્ચે થયેલી હિંસક અથડામણોમાં અનેક લોકોના મોત નીપજ્યા છે. આ ગંભીર પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને સંયુક્ત રાષ્ટ્રના માનવાધિકાર હાઈ કમિશનર વોલ્કર તુર્કે પાકિસ્તાની સત્તાવાળાઓને તાત્કાલિક શાંતિ જાળવવા અને સમગ્ર વિસ્તારમાં ઇન્ટરનેટ સેવાઓ ફરી શરૂ કરવા અપીલ કરી છે અને જિનીવાથી જારી કરાયેલા સત્તાવાર નિવેદનમાં, UN એ સ્થાનિક સમુદાયના વિવિધ વર્ગો સાથે સાર્થક રાજકીય સંવાદ સાધવા પર ભાર મૂક્યો છે.
હિંસક વિરોધ પ્રદર્શન અને જાનહાનિ
ચૂંટણીની જાહેરાત થઈ ત્યારથી જ આ પ્રદેશમાં વ્યાપક અસંતોષ જોવા મળી રહ્યો છે:
- મોતની તપાસની માંગ: ગયા જૂન મહિનાથી શરૂ થયેલા વિરોધ પ્રદર્શનોમાં પ્રદર્શનકારીઓ તેમજ પોલીસ અને સેનાના જવાનો સહિત મોટી સંખ્યામાં લોકો માર્યા ગયા હોવાના અહેવાલ છે.
- નિષ્પક્ષ તપાસ: UNના વડા વોલ્કર તુર્કે માંગ કરી છે કે આ હિંસામાં થયેલા તમામ મોતોની સમયસર, સંપૂર્ણ અને નિષ્પક્ષ તપાસ કરાવવામાં આવે જેથી દોષિતોને સજા મળી શકે.
નાગરિક સંગઠનો પર પ્રતિબંધ અને નેતાઓની અટકાયત
પાકિસ્તાન સરકારે વિરોધનો અવાજ દબાવવા માટે કડક કાયદાઓનો આશરો લીધો છે:
- JAAC પર આતંકવાદ વિરોધી કાયદો: વેપારીઓ, ટ્રાન્સપોર્ટ ઓપરેટર્સ, વિદ્યાર્થીઓ, વકીલો અને સામાજિક કાર્યકરોની બનેલી સંયુક્ત સંસ્થા ‘જોઇન્ટ અવામી એક્શન કમિટી’ને જાહેર વ્યવસ્થા બગાડવાના આરોપસર આતંકવાદ વિરોધી કાયદા હેઠળ સત્તાવાર રીતે પ્રતિબંધિત (બેન) કરી દેવામાં આવી છે.
- માનવાધિકારનું હનન: આ સંગઠનના ઘણા અગ્રણી નેતાઓની ધરપકડ કરવામાં આવી છે. UN એ ચિંતા વ્યક્ત કરી છે કે નાગરિક સંગઠનોને ગુનેગાર ઠેરવવા અને શાંતિપૂર્ણ સભાઓ પર પ્રતિબંધ મૂકવો એ વાણી સ્વતંત્રતા અને સંગઠન બનાવવાના મૂળભૂત અધિકારોનું ગંભીર ઉલ્લંઘન છે.
- કાનૂની અધિકારોની માંગ: જેલમાં બંધ JAAC ના નેતાઓને તેમના વકીલો અને પરિવારો સાથે મળવાની છૂટ આપવા અને તેમને નિષ્પક્ષ ટ્રાયલનો લાભ આપવાની વકીલાત UN એ કરી છે.
ઇન્ટરનેટ બ્લેકઆઉટ સામે કડક વલણ
સમગ્ર PoK માં પાકિસ્તાની પ્રશાસન દ્વારા ઇન્ટરનેટ સેવાઓ પર સંપૂર્ણ કાપ મૂકી દેવાયો છે. પ્રદેશમાં ઇન્ટરનેટ બંધ રાખવાના નિર્ણયને UN એ અત્યંત ચિંતાજનક ગણાવ્યો છે. તુર્કના મતે, ચૂંટણી જેવા સંવેદનશીલ સમયે ઇન્ટરનેટ બંધ કરવું એ લોકોના માહિતી મેળવવાના અને પોતાના વિચારો રજૂ કરવાના અધિકાર પર તરાપ સમાન છે.
UN ની મહત્વની ભલામણો
તણાવ ઓછો કરવા માટે સંયુક્ત રાષ્ટ્રની એજન્સીએ સ્થાનિક વહીવટીતંત્રને નીચે મુજબના તાત્કાલિક પગલાં લેવા જણાવ્યું છે:
- સમગ્ર પાકિસ્તાન શાસિત કાશ્મીરમાં કોઈપણ અવરોધ વિના ઇન્ટરનેટ સેવાઓ તાત્કાલિક શરૂ કરવામાં આવે.
- હિંસા દરમિયાન થયેલી તમામ જાનહાનિની ન્યાયિક અને તટસ્થ તપાસ સુનિશ્ચિત કરવામાં આવે.
- 27 જુલાઈની લોકશાહી પ્રક્રિયા શાંતિપૂર્ણ રીતે સંપન્ન થાય તે માટે તમામ પક્ષો સાથે વ્યાપક રાજકીય ચર્ચા શરૂ કરવામાં આવે.
