ઈરાન સાથે વધતા તણાવ વચ્ચે યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ અંગે એક મહત્વપૂર્ણ નિવેદન આપ્યું છે. મંગળવારે ટ્રમ્પે જણાવ્યું હતું કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર અમેરિકાનો સંપૂર્ણ નિયંત્રણ છે અને તે તેને જાળવી રાખવાનો ઇરાદો ધરાવે છે. યુએસ નૌકાદળના નાકાબંધીને “લોખંડની દિવાલ” ગણાવતા તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ઈરાન તેની સામે શક્તિહીન છે.
“ઈરાન પાસે ખોટા સમાચાર છે”
સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ટ્રુથ સોશિયલ પર એક પોસ્ટમાં ટ્રમ્પે કહ્યું, “ઈરાનની લશ્કરી ક્ષમતાઓ ગંભીર રીતે નબળી પડી ગઈ છે. ઈરાન પાસે ન તો નૌકાદળ છે કે ન તો વાયુસેના; તેમના બાકીના સૈનિકોને પગાર મળી રહ્યો નથી, IRGC બરબાદ થઈ રહ્યું છે અને ભાગી રહ્યું છે અને તેમના ‘નેતૃત્વ’ની સ્થિતિ ભયાનક છે. તેમની પાસે પૈસા નથી. તેમનો દેશ બરબાદ થઈ ગયો છે. તેમની પાસે ફક્ત ખોટા સમાચાર છે અને 300% ફુગાવો છે, અને વસ્તુઓ વધુ ખરાબ થઈ રહી છે. ઈરાન ફક્ત વાતો કરે છે અને કોઈ કાર્યવાહી નથી.”
વૈશ્વિક તેલ વેપાર માટે હોર્મુઝ મહત્વપૂર્ણ છે
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ વેપાર માર્ગોમાંનો એક છે. વૈશ્વિક તેલ વેપારનો લગભગ પાંચમા ભાગ આ સાંકડા જળમાર્ગમાંથી પસાર થાય છે. પરિણામે અહીં કોઈપણ લશ્કરી અથડામણ અથવા દરિયાઈ ટ્રાફિકમાં વિક્ષેપ વૈશ્વિક તેલના ભાવ, શિપિંગ વીમા અને આંતરરાષ્ટ્રીય અર્થતંત્રને અસર કરી શકે છે.
ઈરાન અને ઓમાન વચ્ચે સ્થિત આ સ્ટ્રેટ પર યુએસ અને ઈરાન વચ્ચે લાંબા સમયથી તણાવ ચાલુ છે. તેહરાને વારંવાર સંકેત આપ્યો છે કે જો તેની સામે લશ્કરી અને આર્થિક દબાણ વધુ તીવ્ર બને તો તે દરિયાઈ ટ્રાફિકને વિક્ષેપિત કરી શકે છે.
ગલ્ફ ક્ષેત્રમાં યુએસ નૌકાદળની હાજરી
હોર્મુઝમાં તણાવ વચ્ચે યુએસએ ગલ્ફ ક્ષેત્રમાં મજબૂત નૌકાદળની હાજરી જાળવી રાખી છે. વોશિંગ્ટન જણાવે છે કે આંતરરાષ્ટ્રીય દરિયાઈ માર્ગોમાં નેવિગેશનની સ્વતંત્રતા અને વાણિજ્યિક શિપિંગની સલામતી તેની ટોચની પ્રાથમિકતાઓમાંની એક છે.
ટ્રમ્પનું તાજેતરનું નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે યુએસ અને ઈરાન વચ્ચે તણાવ ઓછો કરવા માટે પડદા પાછળના રાજદ્વારી પ્રયાસો પણ ચાલી રહ્યા છે. બંને દેશો વચ્ચે પરોક્ષ વાટાઘાટો હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં સામાન્ય દરિયાઈ પ્રવૃત્તિઓ પુનઃસ્થાપિત કરવા અને તણાવ ઓછો કરવા માટેની શક્યતાઓ શોધી રહી છે.
