શ્રેયસ અય્યરની કેપ્ટનશિપ અને ગૌતમ ગંભીરની રણનીતિ પર ઉઠ્યા ગંભીર સવાલ
ટી20 વર્લ્ડ કપ 2026નો ખિતાબ જીત્યા બાદ ટીમ ઈન્ડિયા પાસેથી નવા યુગની અપેક્ષા રાખવામાં આવી હતી, પરંતુ થોડા જ અઠવાડિયામાં પરિસ્થિતિ સંપૂર્ણપણે બદલાઈ ગઈ છે. નવા ટી20 કેપ્ટન શ્રેયસ અય્યરની આગેવાનીમાં ભારતીય ટીમ સતત પરાજયનો સામનો કરી રહી છે. આયર્લેન્ડ સામેની શ્રેણી હાર્યા બાદ હવે ઇંગ્લેન્ડે પણ ભારતને પાંચ મેચની ટી20 શ્રેણીમાં એકતરફી રીતે પરાસ્ત કર્યું છે. પરિણામે ટીમ ઈન્ડિયાની સતત હારનો આંકડો છથી પણ આગળ વધી ગયો છે અને ટીમના પ્રદર્શનને લઈને દેશભરમાં ચર્ચા શરૂ થઈ છે.
ભારતે ઇંગ્લેન્ડ પ્રવાસની શરૂઆત જીતના ઈરાદા સાથે કરી હતી, પરંતુ પ્રથમ મેચ વરસાદને કારણે ધોવાઈ ગયા બાદ ટીમ લય જ પકડી શકી નહીં. ત્યારબાદ ઇંગ્લેન્ડે સતત ચાર મેચ જીતીને શ્રેણી પોતાના નામે કરી અને અંતિમ મેચમાં પણ ભારતને 56 રને હરાવી ક્લીન સ્વીપ પૂર્ણ કર્યો. આ હાર સાથે ભારતીય ટીમને સતત પરાજયનો સામનો કરવો પડ્યો અને વિશ્વ ચેમ્પિયન ટીમનું મનોબળ પણ હચમચી ગયું.
સૌથી વધુ ચર્ચા નવા કેપ્ટન શ્રેયસ અય્યરની થઈ રહી છે. તેઓ અનેક મેચોમાં ટોસ જીતવામાં સફળ રહ્યા, પરંતુ ટોસની સફળતાને મેદાન પર જીતમાં ફેરવી શક્યા નથી. તેમની કેપ્ટનશિપ હેઠળ ભારતીય ટીમ સતત મેચો હારી રહી છે. જો કે આંકડાઓ મુજબ તેઓ શરૂઆતની સતત સાત ટી20 આંતરરાષ્ટ્રીય મેચ હારનારા કેપ્ટનોની યાદીમાં સામેલ થઈ ગયા છે, જેના કારણે તેમની નેતૃત્વ ક્ષમતા પર સવાલો ઊભા થયા છે. બીજી તરફ મુખ્ય કોચ ગૌતમ ગંભીર પણ હવે ટીકા સામે આવી રહ્યા છે. વર્લ્ડ કપ જીત્યા બાદ ગંભીરે ટીમમાં આક્રમક ક્રિકેટની વિચારસરણી અપનાવવાની વાત કરી હતી, પરંતુ તાજેતરના પરિણામો તેના વિપરીત રહ્યા છે. બેટિંગ, બોલિંગ અને ફિલ્ડિંગ ત્રણેય વિભાગમાં ભારત સતત પાછળ રહ્યું છે. ખાસ કરીને દબાણની ક્ષણોમાં ટીમના ખેલાડીઓ મોટી ભૂલો કરતા જોવા મળ્યા છે.
ઇંગ્લેન્ડ સામેની છેલ્લી ટી20માં ભારતની બોલિંગ સંપૂર્ણપણે નિષ્ફળ રહી હતી. ઇંગ્લેન્ડના કેપ્ટન જોસ બટલર અને હેરી બ્રૂકે બીજી વિકેટ માટે 233 રનની ઐતિહાસિક ભાગીદારી નોંધાવી હતી. ઇંગ્લેન્ડે 257/3નો વિશાળ સ્કોર ઉભો કર્યો, જે ભારત સામેનો તેમનો સર્વોચ્ચ ટી20 સ્કોર રહ્યો. ભારતીય બોલરો કોઈ પણ તબક્કે દબાણ ઊભું કરી શક્યા નહોતા અને અનેક કેચ પણ છોડાયા હતા.લક્ષ્યનો પીછો કરતાં ભારત તરફથી ઈશાન કિશને અડધી સદી ફટકારી હતી, જ્યારે તિલક વર્માએ ઝડપી ઇનિંગ્સ રમી હતી. તેમ છતાં મધ્યક્રમ સતત નિષ્ફળ જતા ટીમ 201/8 સુધી જ પહોંચી શકી અને 56 રને હારી ગઈ. બેટિંગ દરમિયાન વિકેટો સતત પડતી રહી અને કોઈ મોટી ભાગીદારી ઉભી થઈ નહીં.
આ પહેલાંની મેચોમાં પણ ભારતીય ટીમનું પ્રદર્શન નિરાશાજનક રહ્યું હતું. ત્રીજી ટી20માં ભારત માત્ર 76 રનમાં ઓલ આઉટ થઈ ગયું હતું, જે ટી20 ઇતિહાસમાં તેની સૌથી મોટી હારમાંથી એક ગણાય છે. તે મેચમાં ઇંગ્લેન્ડે 125 રનથી જીત મેળવી હતી અને ભારતની બેટિંગ લાઈનઅપ સંપૂર્ણ રીતે ધરાશાયી થઈ ગઈ હતી.ચોથી ટી20માં પણ ભારત માત્ર 158 રન બનાવી શક્યું હતું. જવાબમાં ઇંગ્લેન્ડે આ લક્ષ્ય ખૂબ જ સરળતાથી હાંસલ કરીને શ્રેણી પોતાના નામે કરી હતી. મેચ બાદ શ્રેયસ અય્યરે સ્વીકાર્યું હતું કે ટીમ બેટિંગ, બોલિંગ, ફિલ્ડિંગ – દરેક ક્ષેત્રમાં અપેક્ષા મુજબનું પ્રદર્શન કરી શકી નથી.
આયર્લેન્ડ સામેની શ્રેણી બાદ જ ભારતીય ટીમ પર દબાણ વધી ગયું હતું. ત્યારબાદ ઇંગ્લેન્ડ પ્રવાસમાં પણ હારનો સિલસિલો ચાલુ રહેતાં ચાહકોમાં ભારે નિરાશા જોવા મળી રહી છે. સતત બે દ્વિપક્ષીય ટી20 શ્રેણી ગુમાવવી ભારતીય ટીમ માટે અસામાન્ય ઘટના માનવામાં આવી રહી છે.ક્રિકેટ નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ટીમમાં સતત ફેરફાર અને યુવા ખેલાડીઓને તક આપવાની પ્રક્રિયામાં સ્થિરતાનો અભાવ જોવા મળી રહ્યો છે. કેટલાક સિનિયર ખેલાડીઓની ગેરહાજરીનો પણ અસરકારક પ્રભાવ પડ્યો છે. રોહિત શર્મા, વિરાટ કોહલી અને જસપ્રીત બુમરાહ જેવા અનુભવી ખેલાડીઓ ટી20 શ્રેણીનો ભાગ નહોતા, જેના કારણે યુવા ટીમ પર વધુ જવાબદારી આવી હતી.
ગૌતમ ગંભીરની કોચિંગ ફિલોસોફી પણ ચર્ચામાં છે. તેઓ સતત નિર્ભય અને આક્રમક ક્રિકેટ રમવાની વાત કરે છે, પરંતુ હાલના પરિણામો બતાવે છે કે માત્ર આક્રમક અભિગમ પૂરતો નથી. મેચની પરિસ્થિતિ પ્રમાણે રમત બદલવાની ક્ષમતા, યોગ્ય ટીમ સંયોજન અને દબાણમાં નિર્ણય લેવાની પ્રક્રિયા પર પણ હવે ચર્ચા થઈ રહી છે.શ્રેયસ અય્યર વ્યક્તિગત રીતે કેટલીક ઇનિંગ્સમાં રન બનાવવામાં સફળ રહ્યા છે, છતાં કેપ્ટન તરીકે ટીમને જીત અપાવવામાં નિષ્ફળ રહ્યા છે. તેમના મેદાની નિર્ણયો, બોલરોના ઉપયોગ અને ફિલ્ડિંગ ગોઠવણી અંગે પણ અનેક પૂર્વ ક્રિકેટરો સવાલ ઉઠાવી રહ્યા છે.
બીજી તરફ ઇંગ્લેન્ડે દરેક વિભાગમાં ભારતને પાછળ છોડી દીધું. બેટિંગમાં આક્રમકતા, બોલિંગમાં સતત દબાણ અને ફિલ્ડિંગમાં ચપળતા ત્રણેય બાબતમાં ઇંગ્લેન્ડનું પ્રદર્શન વિશ્વસ્તરીય રહ્યું. પરિણામે તેણે માત્ર શ્રેણી જ જીતી નહીં પરંતુ વિશ્વની ટોચની ટી20 ટીમોમાં પોતાનું સ્થાન મજબૂત બનાવ્યું. હવે ભારતીય ટીમ સામે સૌથી મોટો પડકાર આત્મવિશ્વાસ પાછો મેળવવાનો છે. આગામી વન-ડે શ્રેણીમાં સિનિયર ખેલાડીઓની વાપસી થવાની સંભાવના છે, પરંતુ ટી20 ટીમ માટે આ હારોથી ઘણા પાઠ શીખવા જેવા છે. પસંદગી સમિતિ, ટીમ મેનેજમેન્ટ અને કોચિંગ સ્ટાફ આગામી શ્રેણી પહેલાં ટીમની વ્યૂહરચનામાં ફેરફાર કરે છે કે નહીં, તેના પર સૌની નજર રહેશે.
વર્લ્ડ ચેમ્પિયન બન્યા બાદ સતત મળેલી હારોએ સ્પષ્ટ સંકેત આપ્યો છે કે માત્ર એક મોટો ખિતાબ જીતવાથી લાંબા સમય સુધી સફળતા મળતી નથી. સતત સારું પ્રદર્શન, યોગ્ય આયોજન અને દબાણમાં નિર્ણાયક રમત જ ટીમને વિશ્વ ક્રિકેટમાં ટોચ પર જાળવી શકે છે. હાલમાં ટીમ ઈન્ડિયા એવા તબક્કામાં છે જ્યાં દરેક નિર્ણય, દરેક પસંદગી અને દરેક રણનીતિનું ગંભીર મૂલ્યાંકન થવાનું નિશ્ચિત છે.
