શુક્રવારે સુપ્રીમ કોર્ટમાં એક એવી ક્ષણ બની જેણે અચાનક કોર્ટની ગંભીર કાર્યવાહીને કંઈક ખૂબ જ ભાવનાત્મક અને પ્રેરણાદાયક બનાવી દીધી. આ ઘટના ત્યારે બની જ્યારે ન્યાયિક સેવાઓ પરીક્ષા માટે ઈચ્છુક પ્રેરણા ગુપ્તાએ પોતાની ઉત્તરવહીના પુનઃમૂલ્યાંકનની માંગણી સાથે કોર્ટનો સંપર્ક કર્યો.
તેમની અરજીની સુનાવણી દરમિયાન ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ સૂર્યકાન્તે પોતાના જીવનનો એક અંગત કિસ્સો શેર કર્યો – એક એવી વાર્તા જેણે કોર્ટરૂમને થોડી ક્ષણો માટે સ્તબ્ધ કરી દીધો. CJI એ ખુલાસો કર્યો કે તેઓ પણ એક સમયે ન્યાયિક અધિકારી બનવાની ઈચ્છા ધરાવતા હતા. 1984 માં જ્યારે તેઓ કાયદાના છેલ્લા વર્ષમાં હતા ત્યારે તેઓ ન્યાયિક સેવા પરીક્ષામાં હાજર થયા હતા.
તેમણે લેખિત પરીક્ષા સફળતાપૂર્વક પાસ કરી હતી અને ઇન્ટરવ્યુ તબક્કાની તૈયારી કરી રહ્યા હતા. તે જ સમયે તેમણે પંજાબ અને હરિયાણા હાઇકોર્ટમાં કાયદાની પ્રેક્ટિસ શરૂ કરી દીધી હતી. યોગાનુયોગ ઇન્ટરવ્યુ પેનલમાં એ જ વરિષ્ઠ ન્યાયાધીશનો સમાવેશ થતો હતો જેમની સમક્ષ તેમણે તાજેતરમાં બે મહત્વપૂર્ણ કેસોની દલીલો કરી હતી. આમાંથી એક કેસ સુનિતા રાની વિરુદ્ધ બલદેવ રાજનો હતો, જેમાં સ્કિઝોફ્રેનિયાના આધારે આપવામાં આવેલા છૂટાછેડાના હુકમને ઉલટાવી દેવામાં આવ્યો હતો.
જજે તેમને તેમના ચેમ્બરમાં બોલાવ્યા
CJI એ યાદ કર્યું કે ઇન્ટરવ્યુ પહેલાં ન્યાયાધીશે તેમને તેમના ચેમ્બરમાં બોલાવ્યા અને પૂછ્યું, “શું તમે ન્યાયિક અધિકારી બનવા માંગો છો?” જ્યારે તેમણે હામાં જવાબ આપ્યો ત્યારે ન્યાયાધીશે તરત જ જવાબ આપ્યો, “મારી ચેમ્બરમાંથી બહાર નીકળો!” આ સાંભળીને તેમના સપના ચકનાચૂર થઈ ગયા. તેમણે યાદ કર્યું, “હું ધ્રૂજતો બહાર નીકળી ગયો. મને લાગ્યું કે મારી કારકિર્દી સમાપ્ત થઈ ગઈ છે.”
જોકે બીજા જ દિવસે વાર્તાએ અણધાર્યો વળાંક લીધો. તે જ ન્યાયાધીશે તેમને ફરી એકવાર બોલાવ્યો અને કહ્યું, “જો તમે ન્યાયાધીશ બનવા માંગતા હો તો ન્યાયાધીશ બનો; પરંતુ મારી તમને સલાહ છે, ન્યાયિક અધિકારી ન બનો… બાર તમારી રાહ જોઈ રહ્યો છે.”
એક સલાહે તેમના જીવનનો માર્ગ બદલી નાખ્યો
CJI એ ખુલાસો કર્યો કે આ એક સલાહે તેમના જીવનનો માર્ગ સંપૂર્ણપણે બદલી નાખ્યો. તેમણે ઇન્ટરવ્યુ છોડી દેવાનો નિર્ણય લીધો અને પોતાને સંપૂર્ણપણે કાયદાના અભ્યાસમાં સમર્પિત કરી દીધા. હકીકતમાં શરૂઆતમાં તેમણે તેમના માતાપિતાને આ નિર્ણય વિશે જાણ કરવાનું પણ ટાળ્યું, કારણ કે તેઓ નિરાશ થશે. સુનાવણી દરમિયાન ન્યાયાધીશ સૂર્યકાંત હસ્યા અને તેમણે યુવતીને પૂછ્યું, “હવે મને કહો – શું મેં સાચો નિર્ણય લીધો, કે ખોટો?”
ત્યારબાદ તેમણે ટિપ્પણી કરી કે એક જ ઉત્તરપત્ર કે એક જ પરીક્ષા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાને બદલે ભવિષ્ય તરફ જોવું જોઈએ. તેમણે ઉમેર્યું કે બારમાં અપાર સંભાવનાઓ છે. અરજી ફગાવી દેવામાં આવી હોવા છતાં પ્રેરણા ગુપ્તા કોર્ટરૂમમાંથી બહાર નીકળી ગઈ પરંતુ તેમના ચહેરા પર નિરાશાનો કોઈ ભાવ નહોતો- ફક્ત સ્મિત હતું.
