અમેરિકાની સેનેટે રશિયા સામે વધુ કડક આર્થિક કાર્યવાહી તરફ મહત્વપૂર્ણ પગલું ભરતા એક પ્રતિબંધ બિલને પ્રક્રિયાત્મક મંજૂરી આપી છે. આ બિલમાં એવી જોગવાઈ છે કે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિને રશિયન તેલ અને ગેસની મોટા પાયે ખરીદી ચાલુ રાખતા દેશો પર વધુમાં વધુ 100% સુધીનો ટેરિફ લાદવાની સત્તા મળી શકે. ભારત અને ચીન જેવા દેશો રશિયન ઊર્જાના મોટા ખરીદદારો હોવાથી આ નિર્ણય ભારત માટે પણ મહત્વનો બની ગયો છે. જોકે હાલ આ બિલ કાયદો બન્યું નથી અને તેના અમલ માટે હજુ અનેક તબક્કા બાકી છે.
શું ખરેખર ભારત પર 100% ટેરિફ લાગશે?
હાલની સ્થિતિમાં ભારત પર કોઈ ટેરિફ લાગ્યો નથી. સેનેટમાં બિલને માત્ર પ્રક્રિયાત્મક મંજૂરી મળી છે. હવે તેને સેનેટમાં આગળની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવી પડશે, ત્યારબાદ પ્રતિનિધિ સભા (હાઉસ ઓફ રિપ્રેઝન્ટેટિવ્સ)ની મંજૂરી મેળવવી પડશે અને અંતે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના હસ્તાક્ષર બાદ જ તે કાયદો બની શકશે. એટલે ભારત સામે તાત્કાલિક કોઈ કાર્યવાહી થવાની નથી, પરંતુ કાયદો અમલમાં આવે તો અમેરિકાને આર્થિક દબાણ વધારવાનો વિકલ્પ મળશે.
મુખ્ય મુદ્દા
- સેનેટમાં બિલને 86-12 મતથી પ્રક્રિયાત્મક મંજૂરી મળી.
- રશિયન તેલ-ગેસ ખરીદતા દેશો સામે 100% સુધી ટેરિફ લાદવાની જોગવાઈ.
- ભારત અને ચીન સહિત અનેક મોટા આયાતકાર દેશો બિલના દાયરામાં આવી શકે.
- અગાઉના ડ્રાફ્ટમાં 500% ટેરિફની જોગવાઈ હતી, જેને ઘટાડીને 100% કરવામાં આવી.
- બિલનો હેતુ રશિયાની ઊર્જા આવક ઘટાડીને યુક્રેન યુદ્ધ માટે મળતા નાણાંકીય આધારને નબળો પાડવાનો છે.
લિન્ડસે ગ્રાહમના નામ સાથે જોડાયેલ બિલ
આ બિલનું મૂળ ડ્રાફ્ટિંગ અમેરિકાના રિપબ્લિકન સેનેટર લિન્ડસે ગ્રાહમે કર્યું હતું. તેમના નિધન બાદ આ બિલને તેમના નામે આગળ ધપાવવામાં આવી રહ્યું છે. ડેમોક્રેટિક સેનેટર રિચર્ડ બ્લુમેન્થલ સહિત બંને પક્ષોના અનેક સભ્યોએ તેનો સમર્થન કર્યો છે.
મતદાન દરમિયાન યુક્રેનના રાષ્ટ્રપતિ વોલોદિમિર ઝેલેન્સ્કી પણ વોશિંગ્ટનમાં હાજર હતા. તેમણે અમેરિકન સેનેટરો સાથે મુલાકાત કરીને જણાવ્યું કે યુક્રેન રશિયા સામે લડતમાં પ્રગતિ કરી રહ્યું છે, પરંતુ હજુ વધુ અમેરિકી સહયોગની જરૂર છે. ઝેલેન્સ્કીએ 86 સેનેટરોના સમર્થનને શાંતિ તરફનું મહત્વપૂર્ણ પગલું ગણાવ્યું અને લિન્ડસે ગ્રાહમના પ્રયાસોને શ્રદ્ધાંજલિ આપી.
