નેપાળમાં આવેલા વિનાશક પૂર અને ભૂસ્ખલનની ઘટનાએ અનેક લોકોના જીવનને હચમચાવી નાખ્યા છે. ભારે વરસાદ, અચાનક આવેલા પાણીના પ્રવાહ અને કાદવ-પથ્થરોના ધસમસતા પ્રવાહ વચ્ચે અનેક લોકો ફસાયા, કેટલાક ગુમ થયા અને ઘણા પરિવારો પોતાના સ્વજનોની રાહ જોતા રહ્યા. આ ભયાનક સ્થિતિ વચ્ચે કેટલાક લોકો સહીસલામત પોતાના વતન પરત ફર્યા છે. તેમાં ગુજરાતી મૂળની અભિનેત્રી અને રાષ્ટ્રીય ફિલ્મ પુરસ્કાર વિજેતા માનસી પારેખનો પણ સમાવેશ થાય છે. કૈલાશ માનસરોવરની યાત્રા માટે ગયેલા માનસી પારેખ સહિત 93 જેટલા યાત્રીઓ લાંબી અને મુશ્કેલ પરિસ્થિતિ બાદ મુંબઈ પરત ફર્યા હતા. એરપોર્ટ પર પોતાના પરિવારજનોને મળવાની ક્ષણ અત્યંત ભાવુક બની હતી. લાંબા સમયથી સ્વજનોની રાહ જોઈ રહેલા પરિવારજનોની આંખોમાં પોતાના લોકોને સુરક્ષિત જોઈને રાહત સાથે ખુશીના આંસુ આવી ગયા હતા. કોઈ માતા પોતાના પુત્રને ભેટીને રડતી જોવા મળી હતી તો ક્યાંક ભાઈ-બહેને એરપોર્ટ પર જ એકબીજાને રાખડી બાંધીને રક્ષાબંધનની ઉજવણી કરી હતી.
માનસી પારેખ પણ જ્યારે મુંબઈ એરપોર્ટ પર પહોંચી ત્યારે તેણે નેપાળની પોતાની ભયાનક આપવીતી મીડિયા સાથે શેર કરી હતી. આ દરમિયાન પોતાના અનુભવને યાદ કરતાં તે ભાવુક થઈ ગઈ હતી. તેણે જણાવ્યું કે આ સફર તેમના માટે ખૂબ જ લાંબી અને કઠિન રહી હતી. યાત્રા દરમિયાન જે દ્રશ્યો તેમણે જોયા હતા, તેને શબ્દોમાં વ્યક્ત કરવું પણ મુશ્કેલ હતું. માનસીના જણાવ્યા પ્રમાણે, તિબેટ અને નેપાળ વચ્ચેની સરહદ પર એક વિશાળ ઇમિગ્રેશન બિલ્ડિંગ છે. યાત્રા દરમિયાન લગભગ સાત દિવસ પહેલાં તેઓ આ જ ઇમિગ્રેશન બિલ્ડિંગમાંથી ચીનમાં પ્રવેશ્યા હતા. કૈલાશ માનસરોવરની યાત્રા પૂર્ણ કર્યા બાદ તેઓ ચીનમાંથી બહાર નીકળવાના હતા. પરંતુ બહાર નીકળવાના લગભગ 24 કલાક પહેલાં જ સમગ્ર વિસ્તારમાં વિનાશક કુદરતી આફત આવી પડી.
ઘટનાની જાણ થતાં જ યાત્રીઓ ચોંકી ગયા હતા. માનસીએ જણાવ્યું કે જ્યારે તેમણે આ દુર્ઘટનાના વીડિયો જોયા ત્યારે તેમની પાસે શું કરવું તે સમજવા માટે પણ શબ્દો નહોતા. જે વિશાળ ઇમિગ્રેશન બિલ્ડિંગ તેઓ થોડા દિવસ પહેલાં જોઈને ગયા હતા, તે જ પાણીના પ્રચંડ પ્રવાહમાં તણાઈ ગઈ હતી. આસપાસનું આખું ગામ પણ પાણી અને કાદવમાં વહી ગયું હતું. માનસીના જણાવ્યા પ્રમાણે, માત્ર 24 કલાકની અંદર પરિસ્થિતિ એટલી ઝડપથી બદલાઈ ગઈ કે વિશ્વાસ કરવો મુશ્કેલ હતો. જે વિસ્તાર થોડા સમય પહેલાં લોકોની અવરજવરથી ધમધમતો હતો, ત્યાં અચાનક કાદવ, પાણી અને કાટમાળ સિવાય કંઈ દેખાતું નહોતું. આ દ્રશ્યે યાત્રીઓના મનમાં ભય પેદા કરી દીધો હતો.
આ ઘટનાએ માનસીને જીવનની અનિશ્ચિતતાનો પણ ઊંડો અહેસાસ કરાવ્યો. તેણે કહ્યું કે જીવનમાં ગમે ત્યારે કંઈ પણ થઈ શકે છે. માણસ ભવિષ્યમાં શું થવાનું છે તેની કલ્પના પણ કરી શકતો નથી. એક ક્ષણ પહેલાં બધું સામાન્ય હોય અને બીજી જ ક્ષણે કુદરતનું એવું સ્વરૂપ જોવા મળે કે આખી પરિસ્થિતિ બદલાઈ જાય. તેણે જણાવ્યું કે દુર્ઘટનાગ્રસ્ત વિસ્તારનો મોટો ભાગ કાદવ અને માટીમાં દટાઈ ગયો છે. આ સ્થિતિમાં ગુમ થયેલા લોકોને શોધવાનું કામ પણ અત્યંત મુશ્કેલ બની ગયું છે. પાણીનો પ્રવાહ એટલો શક્તિશાળી હતો કે ઘણા લોકો અને વસ્તુઓ લાંબા અંતર સુધી તણાઈ ગયા હોવાનું સામે આવ્યું છે. માનસીએ આ ઘટનાને કુદરતનો પ્રકોપ ગણાવ્યો હતો. તેના મતે આ એવી દુર્ઘટના હતી જેને કોઈ વ્યક્તિ રોકી શકે તેમ નહોતું. આવી ઘટના બનશે તેવી કોઈને કલ્પના પણ નહોતી. અચાનક આવેલી આફતે અનેક પરિવારોને મુશ્કેલીમાં મૂકી દીધા છે.
આ ભયાનક અનુભવ છતાં માનસી અને અન્ય યાત્રીઓ સુરક્ષિત રીતે ભારત પરત ફરી શક્યા તે તેમના પરિવારજનો માટે સૌથી મોટી રાહત બની હતી. મુંબઈ એરપોર્ટની બહાર પરિવારજનો લાંબા સમયથી પોતાના સ્વજનોની રાહ જોઈ રહ્યા હતા. યાત્રીઓ બહાર આવતાં જ તેમને ગળે લગાવીને પરિવારજનોએ પોતાની લાગણીઓ વ્યક્ત કરી હતી. આ દરમિયાન એરપોર્ટ પર રક્ષાબંધનની લાગણીસભર ક્ષણ પણ જોવા મળી હતી. એક બહેને પોતાના ભાઈને એરપોર્ટ પર જ રાખડી બાંધી હતી. લાંબા અને મુશ્કેલ સમય બાદ ભાઈને સુરક્ષિત જોઈ બહેન પણ ભાવુક બની હતી. ભાઈ-બહેનની આ ક્ષણ આસપાસ ઊભેલા લોકો માટે પણ લાગણીસભર બની હતી. કૈલાશ માનસરોવર યાત્રાથી પરત આવેલા કેટલાક યાત્રીઓએ ભગવાન શિવનું સ્મરણ પણ કર્યું હતું. મુંબઈ એરપોર્ટ પર ‘હર હર મહાદેવ’ના જયઘોષથી વાતાવરણ ગૂંજી ઊઠ્યું હતું. યાત્રીઓ અને પરિવારજનો દ્વારા મંત્રોચ્ચાર કરવામાં આવ્યો હતો. લાંબી મુશ્કેલ યાત્રા બાદ સુરક્ષિત ઘરે પહોંચ્યાનો આનંદ તેમના ચહેરા પર સ્પષ્ટ જોવા મળતો હતો.
માનસી પારેખ માટે આ સફર માત્ર ધાર્મિક યાત્રા નહોતી, પરંતુ જીવનનો એક એવો અનુભવ બની ગઈ છે જેને તે કદાચ ક્યારેય ભૂલી નહીં શકે. કુદરતની શક્તિ સામે માણસ કેટલો નાનો છે તેનો અહેસાસ આ ઘટનાએ કરાવ્યો છે. થોડા કલાકો પહેલાં સામાન્ય લાગતી પરિસ્થિતિ અચાનક જીવલેણ બની શકે છે અને તેથી જીવનની દરેક ક્ષણ કેટલી કિંમતી છે તે પણ આ ઘટનાએ સમજાવ્યું. માનસી પારેખ ગુજરાતી મૂળની જાણીતી અભિનેત્રી છે. અભિનય ઉપરાંત તે ગાયિકા, નિર્માતા અને કન્ટેન્ટ ક્રિએટર તરીકે પણ પોતાની ઓળખ બનાવી ચૂકી છે. તેણે ટેલિવિઝનથી પોતાની કારકિર્દીની શરૂઆત કરી હતી અને ત્યારબાદ હિન્દી તથા ગુજરાતી ફિલ્મોમાં પણ કામ કર્યું છે. ટેલિવિઝન પર તેને લોકપ્રિયતા મળ્યા બાદ તેણે ફિલ્મોમાં પણ પોતાની અલગ ઓળખ બનાવી. ગુજરાતી સિનેમામાં ‘ગોળકેરી’ જેવી ફિલ્મોમાં તેના અભિનયને દર્શકોએ પસંદ કર્યો હતો. ત્યારબાદ ‘કચ્છ એક્સપ્રેસ’માં તેના અભિનયને ખૂબ પ્રશંસા મળી હતી. આ ફિલ્મમાં ભજવેલા પાત્ર માટે તેને શ્રેષ્ઠ અભિનેત્રીનો રાષ્ટ્રીય ફિલ્મ પુરસ્કાર મળ્યો હતો.
હવે નેપાળની આ દુર્ઘટનામાંથી સુરક્ષિત પરત ફર્યા બાદ માનસી પારેખે પોતાનો અનુભવ લોકો સાથે શેર કર્યો છે. તેની વાતોમાંથી માત્ર દુર્ઘટનાની ભયાનકતા જ નહીં, પરંતુ જીવન પ્રત્યેનો એક મહત્વપૂર્ણ સંદેશ પણ સામે આવ્યો છે. કુદરત સામે કોઈનું નિયંત્રણ નથી અને જીવનમાં શું થશે તે કોઈ કહી શકતું નથી. તેથી મળેલી દરેક ક્ષણને મહત્વ આપવી અને પોતાના સ્વજનોની કદર કરવી જરૂરી છે. નેપાળમાં હજુ પણ અનેક લોકોની શોધખોળ અને રાહત કામગીરી ચાલી રહી છે. ગુમ થયેલા લોકોના પરિવારજનો પોતાના સ્વજનોની સલામત વાપસીની આશા રાખી રહ્યા છે. આવી સ્થિતિમાં માનસી પારેખ સહિત અનેક યાત્રીઓની સુરક્ષિત વાપસી તેમના પરિવાર માટે મોટી રાહત બની છે. જોકે, આ કુદરતી આફતે જે નુકસાન કર્યું છે અને જે ભયાનક યાદો પાછળ છોડી છે, તેને ભૂલવામાં લાંબો સમય લાગશે.