બ્રહ્મપુત્ર અને તેની સહાયક નદીઓમાં જળસ્તર વધતા અનેક ગામો પાણીમાં ગરકાવ; સૈન્ય, આસામ રાઇફલ્સ અને સ્થાનિક તંત્ર દિવસ-રાત રાહત કામગીરીમાં વ્યસ્ત
સતત મોસમી વરસાદને કારણે આસામમાં પૂરની સ્થિતિ દિવસેને દિવસે ગંભીર બની રહી છે. બ્રહ્મપુત્ર નદી અને તેની સહાયક નદીઓ જોખમની સપાટીથી ઉપર વહેતા રાજ્યના અનેક જિલ્લાઓમાં હજારો લોકો પૂરથી પ્રભાવિત થયા છે. આ વિકટ પરિસ્થિતિમાં ભારતીય સેનાએ માનવતાનું ઉત્તમ ઉદાહરણ રજૂ કરતાં ‘ઓપરેશન જલ રાહત’ શરૂ કર્યું છે. સેનાના જણાવ્યા મુજબ અત્યાર સુધી 571 લોકોને સુરક્ષિત રીતે બચાવીને સલામત સ્થળોએ ખસેડવામાં આવ્યા છે.
પૂરના કારણે ખાસ કરીને શિવસાગર, ચરાઈદેવ અને જોરહાટ જિલ્લાઓ સૌથી વધુ પ્રભાવિત થયા છે. ભારે વરસાદને કારણે અનેક ગામો પાણીમાં ગરકાવ થઈ ગયા છે, ઘરોમાં પાણી ઘૂસી ગયું છે, ખેતીને ભારે નુકસાન થયું છે અને ઘણા માર્ગો તથા સંપર્ક વ્યવસ્થા ખોરવાઈ ગઈ છે. પરિસ્થિતિની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને ભારતીય સેનાના સ્પિયર કોર્પ્સે 19 જુલાઈથી સતત રાહત અને બચાવ કામગીરી શરૂ કરી છે. સેનાએ રાહત કામગીરી માટે 45 જવાનોની ત્રણ વિશેષ ટીમો તૈનાત કરી છે. આ ટીમો આધુનિક બચાવ સાધનો, ઇમરજન્સી મેડિકલ કિટ અને મોટરબોટ સાથે સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં પહોંચીને ફસાયેલા લોકોને બહાર કાઢી રહી છે. ખાસ કરીને બાળકો, મહિલાઓ, વૃદ્ધો અને બીમાર લોકોને પ્રથમ પ્રાથમિકતા આપી સુરક્ષિત સ્થળે પહોંચાડવામાં આવી રહ્યા છે.
રાહત કામગીરી દરમિયાન સેના સ્થાનિક વહીવટીતંત્ર, આસામ સરકાર, NDRF, SDRF અને આસામ રાઇફલ્સ સાથે સંકલન કરીને કામ કરી રહી છે. પાણીના જોરદાર પ્રવાહ વચ્ચે પણ જવાનો મોટરબોટ મારફતે ગામે-ગામ પહોંચીને લોકોને બહાર કાઢી રહ્યા છે. બચાવ ઉપરાંત અસરગ્રસ્ત પરિવારોને ખોરાક, પીવાનું પાણી, દવાઓ અને અન્ય જરૂરી રાહત સામગ્રી પણ પહોંચાડવામાં આવી રહી છે.એક સૈન્ય અધિકારીએ જણાવ્યું કે દેશની સરહદોની સુરક્ષા કરવી સેનાની મુખ્ય જવાબદારી છે, પરંતુ કુદરતી આપત્તિના સમયે નાગરિકોની સુરક્ષા અને મદદ કરવી પણ એટલી જ મહત્વપૂર્ણ ફરજ છે. આ જ ભાવના સાથે સૈનિકો સતત જોખમ વચ્ચે કામગીરી કરી રહ્યા છે.
આસામ સરકાર પણ પરિસ્થિતિ પર સતત નજર રાખી રહી છે. મુખ્યમંત્રી હિમંતા બિસ્વા સરમાએ ભારતીય સેના અને ભારતીય વાયુસેનાને જરૂર પડે ત્યારે વધુ મોટા પાયે સ્થળાંતર કામગીરી માટે સ્ટેન્ડબાય રહેવા વિનંતી કરી છે. રાજ્ય સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે નાગરિકોની સુરક્ષા સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા છે અને દરેક સંભવિત સહાય ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે.
પૂરની અસર માત્ર રહેણાંક વિસ્તારો સુધી મર્યાદિત નથી રહી. અનેક રસ્તાઓ પાણીમાં ડૂબી ગયા છે, રેલવે સેવાઓ ખોરવાઈ છે અને ચાના બગીચાઓને પણ ભારે નુકસાન પહોંચ્યું છે. સતત વરસાદને કારણે અનેક વિસ્તારો હજુ પણ દેશના અન્ય ભાગોથી કટ થઈ ગયા છે, જેના કારણે રાહત પહોંચાડવાનું કામ વધુ પડકારજનક બન્યું છે.
આસામ સ્ટેટ ડિઝાસ્ટર મેનેજમેન્ટ ઓથોરિટી (ASDMA)ના આંકડા મુજબ રાજ્યના અનેક જિલ્લાઓમાં લાખો લોકો પૂરથી પ્રભાવિત થયા છે. અનેક ગામો સંપૂર્ણપણે પાણીમાં ગરકાવ થયા છે જ્યારે હજારો હેક્ટર ખેતીની જમીન પણ ડૂબી ગઈ છે. સરકાર દ્વારા રાહત કેમ્પો શરૂ કરીને લોકોને આશ્રય આપવામાં આવી રહ્યો છે.રાહત કામગીરી દરમિયાન સેનાના એન્જિનિયરિંગ દળો પણ સક્રિય છે. જ્યાં રસ્તાઓ તૂટી ગયા છે અથવા પાણીના કારણે અવરજવર બંધ થઈ છે ત્યાં અસ્થાયી વ્યવસ્થા ઉભી કરીને બચાવ કામગીરી ઝડપથી આગળ વધારવામાં આવી રહી છે. અનેક વિસ્તારોમાં ઇમરજન્સી મેડિકલ ટીમોને પણ મોકલવામાં આવી છે જેથી પાણીજન્ય રોગો અને અન્ય આરોગ્ય સંબંધી સમસ્યાઓનો સમયસર સામનો કરી શકાય.
સ્થાનિક લોકોના જણાવ્યા અનુસાર ઘણા ગામોમાં પાણી ઘરની છત સુધી પહોંચી ગયું છે. અનેક પરિવારોને પોતાનું ઘર છોડીને ઊંચા વિસ્તારો અથવા રાહત કેમ્પોમાં આશરો લેવો પડ્યો છે. ઘણા લોકોનું ઘરવખરી, પશુધન અને ખેતીનું મોટું નુકસાન થયું છે. હાલમાં તેમનું જીવન સંપૂર્ણપણે સરકાર અને રાહત એજન્સીઓ પર નિર્ભર છે.હવામાન વિભાગે આગામી દિવસોમાં પણ કેટલાક વિસ્તારોમાં ભારે વરસાદની શક્યતા વ્યક્ત કરી છે. તેના કારણે બ્રહ્મપુત્ર સહિત અનેક નદીઓનું જળસ્તર વધુ વધી શકે છે. આ પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને રાજ્ય સરકારે બચાવ દળોને હાઈ એલર્ટ પર રાખ્યા છે અને જરૂર પડ્યે વધુ ટીમો મોકલવાની તૈયારી પણ કરી છે.
ભારતીય સેનાનું ‘ઓપરેશન જલ રાહત’ હાલ પણ સતત ચાલુ છે. જળસ્તર ધીમે ધીમે સામાન્ય થવા છતાં હજુ પણ અનેક વિસ્તારોમાં લોકો ફસાયેલા હોવાની શક્યતા છે. સેના, NDRF, SDRF અને સ્થાનિક તંત્ર સંકલનથી કામ કરીને દરેક અસરગ્રસ્ત વ્યક્તિ સુધી પહોંચવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. અત્યાર સુધી 571 લોકોના સફળ બચાવ સાથે આ અભિયાન આસામના પૂરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં આશાનું કિરણ બનીને ઉભર્યું છે અને ફરી એકવાર ભારતીય સશસ્ત્ર દળોની સેવા, સમર્પણ અને માનવતાની ભાવનાને ઉજાગર કરી છે.
