છત્તીસગઢમાં ચોમાસું ફરી સક્રિય બન્યું છે અને આગામી 48 કલાક દરમિયાન રાજ્યના અનેક વિસ્તારોમાં ભારે વરસાદની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. હવામાન વિભાગના અનુમાન મુજબ ખાસ કરીને બસ્તર અને સરગુજા વિસ્તારમાં ભારે થી અતિભારે વરસાદ પડી શકે છે. આ સાથે ગાજવીજ અને વીજળી પડવાની સંભાવનાને ધ્યાનમાં રાખીને લોકોને સાવચેત રહેવાની સલાહ આપવામાં આવી છે.હવામાન વિભાગના જણાવ્યા પ્રમાણે ઉત્તર અને મધ્ય છત્તીસગઢમાં વરસાદની ગતિવિધિ વધુ તેજ થઈ શકે છે. કેટલાક વિસ્તારોમાં અત્યંત ભારે વરસાદ પણ નોંધાઈ શકે છે. સક્રિય ચોમાસાની સ્થિતિને કારણે આગામી થોડા દિવસો સુધી રાજ્યના હવામાનમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળી શકે છે.
બસ્તર અને સરગુજા પર ખાસ નજર : છત્તીસગઢના બસ્તર વિસ્તારને ચોમાસા દરમિયાન ભારે વરસાદ માટે ઓળખવામાં આવે છે. હાલ વરસાદી સિસ્ટમ સક્રિય થતાં બસ્તર સહિત દક્ષિણ છત્તીસગઢના કેટલાક જિલ્લાઓમાં ગાજવીજ સાથે વરસાદની શક્યતા છે. અગાઉ પણ ભારે વરસાદ દરમિયાન બસ્તર વિસ્તારમાં નદી-નાળા છલકાયા હતા અને અનેક માર્ગો પર પાણી ભરાવાની સ્થિતિ સર્જાઈ હતી.સરગુજા વિસ્તારમાં પણ વરસાદની ગતિવિધિ વધવાની શક્યતા છે. રસપ્રદ વાત એ છે કે 13 ઓગસ્ટ સુધી સરગુજા જિલ્લામાં સિઝનલ વરસાદ સામાન્ય કરતાં નોંધપાત્ર ઓછો રહ્યો હતો. હવે આગામી ભારે વરસાદથી વરસાદની ખાધમાં ઘટાડો થવાની શક્યતા છે. ઉપલબ્ધ આંકડા મુજબ સરગુજામાં અત્યાર સુધી સામાન્ય કરતાં આશરે 51 ટકા ઓછો વરસાદ નોંધાયો હતો.
48 કલાક સુધી ભારે વરસાદની શક્યતા: હવામાન વિભાગના અનુમાન મુજબ આગામી 48 કલાક દરમિયાન છત્તીસગઢના ઉત્તર અને મધ્ય ભાગમાં ભારે થી અતિભારે વરસાદ પડી શકે છે. કેટલાક વિસ્તારોમાં અત્યંત ભારે વરસાદની સંભાવના પણ દર્શાવવામાં આવી છે. આ દરમિયાન રાજ્યના અનેક જિલ્લાઓમાં વાદળછાયું વાતાવરણ અને ગાજવીજ સાથે વરસાદ ચાલુ રહી શકે છે.આ વરસાદને કારણે નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવાની સ્થિતિ સર્જાઈ શકે છે. નદી-નાળા અને નાના જળસ્તરોમાં પાણીનું પ્રમાણ ઝડપથી વધી શકે છે. અગાઉના ભારે વરસાદ દરમિયાન રાજ્યના કેટલાક વિસ્તારોમાં રસ્તાઓ બંધ કરવાની અને લોકોને સલામત સ્થળે ખસેડવાની પરિસ્થિતિ પણ સર્જાઈ હતી.
તાપમાનમાં પણ ઘટાડો થશે : વરસાદની વધતી ગતિવિધિ વચ્ચે રાજ્યના તાપમાનમાં પણ ઘટાડો થવાની શક્યતા છે. આગામી બે દિવસ દરમિયાન મહત્તમ તાપમાનમાં આશરે 2થી 4 ડિગ્રી સેલ્સિયસનો ઘટાડો થઈ શકે છે. એટલે કે વરસાદને કારણે લોકોને ગરમીમાંથી રાહત મળવાની શક્યતા છે.રાજધાની રાયપુરમાં પણ 14 ઓગસ્ટે વાદળછાયું વાતાવરણ રહેવાની અને કેટલાક વિસ્તારોમાં વરસાદ તથા ગાજવીજ થવાની સંભાવના છે. રાયપુરમાં મહત્તમ તાપમાન આશરે 28 ડિગ્રી અને લઘુત્તમ તાપમાન આશરે 25 ડિગ્રી સેલ્સિયસ રહેવાની આગાહી કરવામાં આવી છે.
વરસાદી સિસ્ટમથી વધશે ચોમાસાની અસર : હવામાનમાં આવેલા આ ફેરફાર પાછળ બંગાળની ખાડી અને તેની આસપાસ બનેલી હવામાન પ્રણાલીનો પણ પ્રભાવ છે. પશ્ચિમ બંગાળ અને બાંગ્લાદેશના દરિયાકાંઠા નજીક બનેલું લો-પ્રેશર વિસ્તાર વધુ મજબૂત બની ડિપ્રેશનમાં પરિવર્તિત થયું છે. આ સિસ્ટમ પશ્ચિમ-ઉત્તરપશ્ચિમ દિશામાં આગળ વધવાની શક્યતા છે, જેના કારણે છત્તીસગઢમાં વરસાદની ગતિવિધિ વધી શકે છે.આ ઉપરાંત વાતાવરણમાં પવનની દિશા અને ઝડપમાં ઊંચાઈ પ્રમાણે ફેરફાર કરતી વિન્ડ શિયર સ્થિતિ પણ વાદળોના વિકાસ અને ગાજવીજવાળા વાતાવરણ માટે અનુકૂળ બની શકે છે. સક્રિય ચોમાસા સાથે આવી સ્થિતિ વરસાદને વધુ અસરકારક બનાવી શકે છે.
રાજ્યમાં અત્યાર સુધી કેટલો વરસાદ? 1 જૂનથી 13 ઓગસ્ટ સુધી છત્તીસગઢમાં કુલ આશરે 668.8 મિમી વરસાદ નોંધાયો છે, જ્યારે આ સમયગાળા માટે સામાન્ય વરસાદ 734.4 મિમી માનવામાં આવે છે. એટલે રાજ્યમાં આશરે 65.6 મિમી એટલે કે લગભગ 9 ટકા વરસાદની ખાધ છે. બીજી તરફ કેટલાક જિલ્લાઓમાં સામાન્ય કરતાં વધુ વરસાદ નોંધાયો છે. નારાયણપુરમાં અત્યાર સુધી 1,043.9 મિમી વરસાદ નોંધાયો છે, જે સામાન્ય કરતાં આશરે 34 ટકા વધુ છે. સારંગઢ-બિલાઈગઢમાં 948.2 મિમી વરસાદ નોંધાયો છે, જે સામાન્ય કરતાં આશરે 59 ટકા વધુ છે.રાયપુરમાં પણ 13 ઓગસ્ટ સુધી 727.8 મિમી વરસાદ નોંધાયો હતો, જ્યારે સામાન્ય વરસાદ 641.9 મિમી છે. એટલે રાયપુરમાં સામાન્ય કરતાં આશરે 13 ટકા વધુ વરસાદ થયો છે.
વીજળી પડવાની શક્યતા વચ્ચે સાવચેતી જરૂરી : ભારે વરસાદની સાથે ગાજવીજ અને વીજળી પડવાનું જોખમ પણ રહે છે. આવી સ્થિતિમાં લોકોને ખુલ્લા મેદાન, વૃક્ષોની નીચે અથવા પાણી ભરાયેલા વિસ્તારોમાં અનાવશ્યક રીતે ન જવાની સલાહ આપવામાં આવે છે. વરસાદ અને ગાજવીજ દરમિયાન સ્થાનિક પ્રશાસન તથા હવામાન વિભાગની સૂચનાઓનું પાલન કરવું મહત્વપૂર્ણ છે.ખાસ કરીને ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં નદી-નાળા, પુલ અને કોઝવે ઉપર પાણીનો પ્રવાહ વધે ત્યારે તેને પાર કરવાનો પ્રયાસ ન કરવો જોઈએ. અગાઉ ભારે વરસાદ દરમિયાન છત્તીસગઢના વિવિધ વિસ્તારોમાં રસ્તાઓ પર પાણી ભરાવા અને નદી-નાળા છલકાવાની સ્થિતિ સર્જાઈ ચૂકી છે.
આગામી દિવસોમાં પણ ચોમાસું સક્રિય : હવામાન વિભાગના અનુમાન પ્રમાણે છત્તીસગઢમાં આગામી ત્રણ દિવસ સુધી ચોમાસાની ગતિવિધિ સક્રિય રહી શકે છે. ત્યારબાદ વરસાદની તીવ્રતામાં ધીમે ધીમે ઘટાડો થવાની શક્યતા છે. જોકે સ્થાનિક સ્તરે ભારે વરસાદ અને ગાજવીજની સ્થિતિમાં ફેરફાર થઈ શકે છે, તેથી જિલ્લા પ્રમાણે જારી થતી હવામાન ચેતવણીઓ પર નજર રાખવી જરૂરી છે.હાલ બસ્તર, સરગુજા અને રાજ્યના અન્ય વરસાદ સંવેદનશીલ વિસ્તારો માટે આગામી 48 કલાક મહત્વપૂર્ણ છે. ભારે વરસાદથી એક તરફ ખેડૂતોને રાહત મળી શકે છે, પરંતુ બીજી તરફ નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવા, રસ્તાઓ પર અવરજવર મુશ્કેલ બનવા અને નદી-નાળાના જળસ્તરમાં વધારો થવાની શક્યતા પણ રહે છે.અર્થાત્, છત્તીસગઢમાં આગામી બે દિવસ વરસાદના નામે ‘હાઈ એલર્ટ’ જેવી સ્થિતિ છે. બસ્તરથી સરગુજા સુધી મેઘરાજા જોરદાર બેટિંગ કરી શકે છે, ત્યારે લોકો ખાસ કરીને ગાજવીજ અને વીજળીના જોખમને લઈને સાવચેત રહે તે જરૂરી છે.
