ભારતમાં સૌથી વધુ આવક ધરાવતા કરદાતાઓની સંખ્યા અભૂતપૂર્વ ઝડપે વધી રહી છે. કેન્દ્રીય નાણા મંત્રાલય દ્વારા સંસદમાં રજૂ કરવામાં આવેલા અધિકૃત આંકડા અનુસાર, વર્ષ 2021 પછી વાર્ષિક રૂ. 100 કરોડ કે તેથી વધુની આવક દર્શાવતા વ્યક્તિઓની સંખ્યામાં 300% થી વધુનો જંગી વધારો થયો છે. નાણા રાજ્ય મંત્રી પંકજ ચૌધરીએ લોકસભામાં એક લેખિત જવાબ દરમિયાન આ માહિતી આપી હતી.
આંકડાઓ અનુસાર, આકારણી વર્ષ (AY) 2025-26 માં વાર્ષિક રૂ. 100 કરોડ કે તેથી વધુ આવક જાહેર કરનારા કરદાતાઓની સંખ્યા વધીને 576 પર પહોંચી ગઈ છે, જે AY 2024-25 માં 415 હતી.
છેલ્લા 5 વર્ષમાં સુપર-રિચ ક્લબનો ગ્રાફ
પાંચ વર્ષ પહેલાં, આકારણી વર્ષ 2021-22 માં માત્ર 142 કરદાતાઓએ જ રૂ. 100 કરોડ કે તેથી વધુની વાર્ષિક આવક નોંધાવી હતી. ત્યારપછીના વર્ષોમાં આ આંકડા સતત વધતા રહ્યા છે:
- આકારણી વર્ષ (AY) 2021-22: 142 કરદાતાઓ
- આકારણી વર્ષ (AY) 2022-23: 301 કરદાતાઓ
- આકારણી વર્ષ (AY) 2023-24: 284 કરદાતાઓ
- આકારણી વર્ષ (AY) 2024-25: 415 કરદાતાઓ
- આકારણી વર્ષ (AY) 2025-26: 576 કરદાતાઓ
સરકારે સ્પષ્ટતા કરી હતી કે આવકવેરા કાયદા, 2025 અથવા અગાઉના આવકવેરા કાયદા, 1961 હેઠળ ‘બિલિયોનેર’ (અબજોપતિ) શબ્દની કોઈ સત્તાવાર વ્યાખ્યા નથી. ઉપરાંત, 1 એપ્રિલ 2016 થી વેલ્થ ટેક્સ એક્ટ, 1957 નાબૂદ કરવામાં આવ્યો હોવાથી સરકાર દેશના નાગરિકોની કુલ સંપત્તિનો અલગથી કોઈ સત્તાવાર ડેટા રાખતી નથી.
આર્થિક અસમાનતા ઘટી રહ્યાનો સરકારનો દાવો
સંસદમાં આર્થિક અસમાનતા અંગે પૂછાયેલા પ્રશ્નોના જવાબમાં નાણા મંત્રાલયે હાઉસહોલ્ડ કન્ઝમ્પશન એક્સપેન્ડિચર સર્વે (HCES) 2023-24 ના આંકડા ટાંક્યા હતા. સર્વે અનુસાર, ગિની કોએફિશિયન્ટમાં સુધારો થયો છે; ગ્રામીણ વિસ્તારનો ગિની આંક 0.266 થી ઘટીને 0.237 અને શહેરી વિસ્તારનો આંક 0.314 થી ઘટીને 0.284 થયો છે, જે વપરાશ ક્ષમતામાં અસમાનતા ઘટતી હોવાનું દર્શાવે છે.
આ સિવાય, 15 વર્ષથી વધુ વયના લોકો માટે બેરોજગારીનો દર 2022 ના 3.6% થી ઘટીને 2025 માં 3.1% થયો છે. નીતિ આયોગના અંદાજ મુજબ 2013-14 થી 2022-23 વચ્ચે 24.82 કરોડ લોકો ગરીબીરેખામાંથી બહાર આવ્યા છે. મંત્રાલયે ઉમેર્યું કે સુપર-રિચ લોકો પર વધારાનો સરચાર્જ લગાવીને તેમજ પીએમ આવાસ, પીએમ કિસાન, આયુષ્માન ભારત અને જલ જીવન મિશન જેવી કલ્યાણકારી યોજનાઓ દ્વારા આવકની અસમાનતા ઘટાડવાનો પ્રયાસ કરાઈ રહ્યો છે.
