શાકભાજી વેચવાથી લઈને ભારત માટે પ્રથમ મેડલ જીતવા સુધીની પ્રેરણાદાયી કહાની
કોમનવેલ્થ ગેમ્સ 2026માં ભારત માટે પ્રથમ મેડલ જીતનાર પેરા પાવરલિફ્ટર ઝંડુ કુમાર આજે દેશભરમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યા છે. બ્રોન્ઝ મેડલ પાછળ વર્ષોનો સંઘર્ષ, ગરીબી, પોલિયોથી થયેલી શારીરિક મુશ્કેલીઓ અને અદમ્ય આત્મવિશ્વાસ છુપાયેલો છે. એક સમયે પરિવારનું ગુજરાન ચલાવવા માટે શાકભાજી વેચનાર અને બાદમાં ઈ-રિક્ષા ચલાવનાર ઝંડુ કુમારે આજે વિશ્વ મંચ પર ભારતનું નામ ગૌરવભેર ઊંચું કર્યું છે. તેમની સફર માત્ર રમતગમતની સફળતા નથી, પરંતુ કરોડો યુવાનો માટે સંઘર્ષ સામે ઝૂકી ન જવાની જીવંત પ્રેરણા છે.
બાળપણથી જ પોલિયોની અસર
ઝંડુ કુમારનો જન્મ બિહારના નાલંદા જિલ્લાના હરનૌત વિસ્તારમાં એક સામાન્ય પરિવારમાં થયો હતો. જન્મથી જ તેઓ પોલિયોની અસરનો સામનો કરી રહ્યા હતા. બાળપણમાં શારીરિક અક્ષમતાને કારણે સામાન્ય બાળકોની જેમ દોડવું કે રમવું તેમના માટે સરળ નહોતું.પરંતુ તેમણે પોતાની નબળાઈને ક્યારેય જીવનની મર્યાદા બનવા દીધી નહીં.તેમજ પરિવાર અને પોતાની મહેનતના બળ પર તેમણે રમતગમતમાં કારકિર્દી બનાવવાનું નક્કી કર્યું.
ગરીબી સામેનો સંઘર્ષ
ઝંડુનો પરિવાર આર્થિક રીતે નબળો હતો. તેમના પિતા શાકભાજી વેચીને પરિવારનું ગુજરાન ચલાવતા હતા. ઘરની જવાબદારીઓમાં મદદ કરવા માટે ઝંડુ પણ બાળપણથી જ કામમાં જોડાયા. કોવિડ-19 મહામારી દરમિયાન પરિવારની આવક પર મોટી અસર પડી. તે સમયે તેમણે પરિવારને મદદ કરવા માટે ઈ-રિક્ષા ચલાવવાનું શરૂ કર્યું. દિવસભર મહેનત અને રાત્રે જિમમાં કલાકો સુધી પ્રેક્ટિસ આ જ તેમની રોજિંદી જીવનશૈલી બની ગઈ હતી.તેમ છતાં તેમણે પોતાના રમત ગમતના સપનાને ક્યારેય છોડ્યું નહીં.
મહેનતથી બદલાઈ જિંદગી
ઈ-રિક્ષા ચલાવતા ચલાવતા પણ ઝંડુએ નિયમિત તાલીમ ચાલુ રાખી. આર્થિક મુશ્કેલીઓ હોવા છતાં તેમણે પોતાની ફિટનેસ અને પાવરલિફ્ટિંગની પ્રેક્ટિસમાં કોઈ કસર રાખી નહીં.તેમની પ્રતિભા ધીમે ધીમે લોકોની નજરમાં આવવા લાગી. રાષ્ટ્રીય સ્તરની સ્પર્ધાઓમાં સારું પ્રદર્શન કર્યા બાદ તેમને વધુ સારી તાલીમ અને માર્ગદર્શન મળવાનું શરૂ થયું. આ જ તેમની કારકિર્દીનો મહત્વપૂર્ણ વળાંક સાબિત થયો.
રાજિંદર સિંહ રહેલુએ ઓળખી પ્રતિભા
ઝંડુ કુમારના જીવનમાં સૌથી મોટો ફેરફાર ત્યારે આવ્યો જ્યારે પેરાલિમ્પિક બ્રોન્ઝ મેડલ વિજેતા રાજિંદર સિંહ રહેલુની નજર તેમના પર પડી.રાષ્ટ્રીય સ્પર્ધામાં ભલે તેઓ મેડલ જીતી શક્યા ન હતા, પરંતુ તેમની શક્તિ અને પ્રતિભાએ રહેલુને પ્રભાવિત કર્યા. ત્યાર બાદ તેમને ગાંધીનગર સ્થિત સ્પોર્ટ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા (SAI)ના નેશનલ સેન્ટર ઓફ એક્સેલન્સમાં તાલીમ લેવાની તક મળી. આ તાલીમે તેમની રમતને નવી ઊંચાઈ આપી.
રાષ્ટ્રીય રેકોર્ડથી આંતરરાષ્ટ્રીય સફળતા સુધી
ગાંધીનગરમાં તાલીમ બાદ ઝંડુ સતત સફળતા મેળવતા ગયા.2025ની નેશનલ ચેમ્પિયનશિપમાં તેમણે 205 કિલોગ્રામ વજન ઉઠાવી રાષ્ટ્રીય રેકોર્ડ બનાવ્યો. ત્યારબાદ ખેલો ઈન્ડિયા પેરા ગેમ્સમાં 206 કિલોગ્રામ વજન ઉઠાવી પોતાનો જ રેકોર્ડ તોડી નાખ્યો.કોમનવેલ્થ ગેમ્સ પહેલાં પણ તેમણે બેઇજિંગ વર્લ્ડ કપ અને એશિયન-ઓશેનિયા પેરા પાવરલિફ્ટિંગ ચેમ્પિયનશિપમાં બ્રોન્ઝ મેડલ જીતી પોતાની ક્ષમતાનો પરિચય આપી દીધો હતો.
કોમનવેલ્થ ગેમ્સમાં ભારત માટે પ્રથમ મેડલ
ગ્લાસ્ગોમાં યોજાઈ રહેલી કોમનવેલ્થ ગેમ્સ 2026માં ઝંડુ કુમારે પુરુષોની પેરા પાવરલિફ્ટિંગ સ્પર્ધામાં શાનદાર પ્રદર્શન કર્યું.તેમણે પોતાના બીજા પ્રયાસમાં 190 કિલોગ્રામ વજન સફળતાપૂર્વક ઉઠાવ્યું.ત્રીજા પ્રયાસમાં 196 કિલોગ્રામ ઉઠાવવાનો પ્રયાસ કર્યો, પરંતુ તેમાં સફળતા મળી નહીં. તેમ છતાં તેમના પ્રદર્શનના આધારે તેમને બ્રોન્ઝ મેડલ મળ્યો અને ભારતનું મેડલ ખાતું ખુલ્યું. આ ભારત માટે ગેમ્સનો પ્રથમ સત્તાવાર મેડલ રહ્યો.
મેડલ કરતાં મોટી છે તેમની સફર
ઝંડુ કુમારની કહાની માત્ર બ્રોન્ઝ મેડલ સુધી મર્યાદિત નથી.પોલિયો, ગરીબી, આર્થિક સંઘર્ષ, પરિવારની જવાબદારીઓ અને સતત પડકારો વચ્ચે પણ તેમણે પોતાના સપનાને જીવંત રાખ્યું. ઘણા વખત પરિસ્થિતિઓએ તેમને રમત છોડવા મજબૂર કર્યા, પરંતુ દરેક વખત તેઓ વધુ મજબૂત બની પાછા ફર્યા.આજે તેઓ સાબિત કરી ચૂક્યા છે કે સફળતા માટે સૌથી મોટું હથિયાર આત્મવિશ્વાસ અને સતત મહેનત છે.
બિહાર માટે ગૌરવની ક્ષણ
ઝંડુ કુમારની જીત બાદ તેમના ગામ હરનૌત અને સમગ્ર બિહારમાં ખુશીનો માહોલ છે.સ્થાનિક લોકોએ મીઠાઈ વહેંચીને ઉજવણી કરી. પરિવાર માટે પણ આ ક્ષણ ગર્વની છે, કારણ કે વર્ષો સુધી કરેલી મહેનતનું ફળ આખા દેશે જોયું છે. ઘણા યુવાનો હવે ઝંડુને પોતાનો આદર્શ માની રહ્યા છે.
પેરા સ્પોર્ટ્સ માટે નવી આશા
ઝંડુ કુમારની સિદ્ધિ માત્ર વ્યક્તિગત જીત નથી, પરંતુ ભારતના પેરા સ્પોર્ટ્સ માટે પણ મહત્વપૂર્ણ છે.તેમની સફળતા દેશના હજારો દિવ્યાંગ ખેલાડીઓને વિશ્વાસ આપશે કે યોગ્ય તક, તાલીમ અને મહેનતથી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સફળતા મેળવી શકાય છે. નિષ્ણાતોના મતે આવી સિદ્ધિઓથી પેરા સ્પોર્ટ્સ પ્રત્યે લોકોનો રસ અને સરકારનું ધ્યાન બંને વધશે.
યુવાનો માટે પ્રેરણાસ્ત્રોત
ઝંડુ કુમારનું જીવન સંદેશ આપે છે કે પરિસ્થિતિ કેટલીય મુશ્કેલ કેમ ન હોય, જો મનમાં દૃઢ નિશ્ચય હોય તો સફળતા ચોક્કસ મળે છે.એક સમયે શાકભાજી વેચનાર અને ઈ-રિક્ષા ચલાવનાર યુવાન આજે આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પર ભારત માટે મેડલ જીતી રહ્યો છે. આ સફર બતાવે છે કે સપનાઓને સાકાર કરવા માટે માત્ર પ્રતિભા નહીં પરંતુ અવિરત મહેનત અને હિંમત પણ જરૂરી છે.
