NEET પેપર લીકના વિરોધમાં દિલ્હીના જંતર-મંતર પર વિદ્યાર્થીઓ અને સંગઠનોનું પ્રદર્શન સતત ચાલુ છે. આ વિરોધ વચ્ચે નેશનલ ટેસ્ટિંગ એજન્સી (NTA)ની પરીક્ષા ફીમાંથી થતી આવક ફરી એકવાર ચર્ચાનો વિષય બની છે. રાજ્યસભામાં રજૂ કરાયેલા સરકારી આંકડાઓ મુજબ NTAની ફી આવક માત્ર 6 વર્ષમાં લગભગ 10 ગણી વધી ગઈ છે.
ફી આવક 101 કરોડથી વધી 1065 કરોડ સુધી પહોંચી
NTAની સ્થાપના વર્ષ 2018માં કરવામાં આવી હતી. ત્યારથી એજન્સીએ દેશભરમાં 240થી વધુ પરીક્ષાઓનું આયોજન કર્યું છે, જેમાં 5.4 કરોડથી વધુ ઉમેદવારોએ ભાગ લીધો છે. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર NTA એક સ્વ-વિત્તપોષિત સંસ્થા છે અને તેનો મોટાભાગનો ખર્ચ ઉમેદવારો પાસેથી લેવામાં આવતી અરજી ફીથી ચાલે છે.
NTAની ફી આવકના આંકડા સતત વધતા જોવા મળ્યા છે:
- વર્ષ 2018-19માં ફી આવક 101.51 કરોડ રૂપિયા હતી.
- વર્ષ 2019-20માં આ આવક વધીને 488.08 કરોડ રૂપિયા થઈ.
- વર્ષ 2020-21માં 494.46 કરોડ રૂપિયા અને વર્ષ 2021-22માં 490.35 કરોડ રૂપિયા આવક થઈ.
- વર્ષ 2022-23માં આવક વધીને 873.20 કરોડ રૂપિયા પહોંચી.
- વર્ષ 2023-24માં આંકડો વધીને અંદાજે 1065.38 કરોડ રૂપિયા સુધી પહોંચ્યો.
આ વૃદ્ધિએ પરીક્ષા વ્યવસ્થા, પારદર્શિતા અને જવાબદારી અંગે નવા પ્રશ્નો ઊભા કર્યા છે.
સરકારનો જવાબ: ટેકનોલોજીથી પરીક્ષા સુરક્ષા મજબૂત કરવાનો દાવો
રાજ્યસભામાં શિક્ષણ રાજ્યમંત્રી ડૉ. સુકાંત મજુમદારે જણાવ્યું કે NTA પરીક્ષાઓમાં ગેરરીતિ અટકાવવા માટે અનેક ટેકનોલોજી આધારિત પગલાં લઈ રહી છે.
NTA દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતા મુખ્ય સુરક્ષા ઉપાયો:
- બાયોમેટ્રિક ચકાસણી
- CCTV સર્વેલન્સ
- AI આધારિત ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ
- કાયમી અને કરાર આધારિત કર્મચારીઓની વ્યવસ્થા
સરકારનું કહેવું છે કે આ પગલાં દ્વારા પરીક્ષા પ્રક્રિયાને વધુ સુરક્ષિત અને વિશ્વસનીય બનાવવાનો પ્રયાસ થઈ રહ્યો છે.
NEET અને JEE જેવી પરીક્ષાઓની ફી પણ ચર્ચામાં
NTA દ્વારા લેવામાં આવતી મોટી પરીક્ષાઓમાં ઉમેદવારો પાસેથી અલગ અલગ વર્ગ મુજબ ફી લેવામાં આવે છે. NEET-UG 2026 માટે સામાન્ય વર્ગના ઉમેદવારોની અરજી ફી 1700 રૂપિયા છે, જ્યારે SC, ST અને PwBD વર્ગ માટે 1000 રૂપિયા છે. JEE Mainમાં સામાન્ય વર્ગના પુરુષ ઉમેદવાર માટે ફી 1000 રૂપિયા અને મહિલા ઉમેદવાર માટે 800 રૂપિયા રાખવામાં આવી છે.
વિદ્યાર્થીઓની માંગ: માત્ર તપાસ નહીં, સમગ્ર વ્યવસ્થામાં સુધારો
CJPના વિરોધ પ્રદર્શનમાં વિદ્યાર્થીઓ માત્ર NEET પેપર લીકની તપાસની માંગ નથી કરી રહ્યા, પરંતુ સમગ્ર પરીક્ષા વ્યવસ્થામાં પારદર્શિતા, જવાબદારી અને સુધારાની માંગ કરી રહ્યા છે. NTAએ છેલ્લા વર્ષોમાં NEET-UG, JEE Main અને UGC-NET જેવી દેશની મહત્વપૂર્ણ પરીક્ષાઓનું સંચાલન કર્યું છે. પરંતુ પેપર લીક જેવા વિવાદોએ પરીક્ષા પ્રક્રિયા પર વિશ્વાસ જાળવી રાખવાનો પડકાર ઊભો કર્યો છે.
