પાકિસ્તાનમાં પેટ્રોલિયમના વધતા ભાવ અને પેટ્રોલિયમ લેવીના વિરોધમાં રાજકીય વિરોધ હવે રસ્તા પર જોવા મળી રહ્યો છે. જમાત-એ-ઇસ્લામીના આહ્વાન પર 7 ઓગસ્ટે દેશભરમાં વિરોધ પ્રદર્શન, ધરણાં અને રોડ બ્લોકેડ કરવામાં આવ્યા. અહેવાલો મુજબ 500થી વધુ મહત્વના માર્ગો પર અવરોધ સર્જાયો હતો.
પેટ્રોલિયમ લેવી મુદ્દે સરકાર ઘેરાઈ
જમાત-એ-ઇસ્લામીના અમીર હાફિઝ નઈમુર રહેમાને પેટ્રોલિયમ લેવી તાત્કાલિક દૂર કરવાની માંગ કરી છે. તેમનું કહેવું છે કે ઈંધણ પર લાગતા વધારાના ચાર્જને કારણે પહેલેથી મોંઘું પેટ્રોલ વધુ મોંઘું બની રહ્યું છે અને તેનો સીધો બોજ સામાન્ય લોકો તથા ટ્રાન્સપોર્ટરો પર પડી રહ્યો છે.
પાર્ટીએ 7 ઓગસ્ટના દેશવ્યાપી વિરોધ પહેલાં હજારો બેઠકો અને જનસંપર્ક કાર્યક્રમો યોજવાની જાહેરાત કરી હતી. પાર્ટીના જણાવ્યા મુજબ વિરોધ દરમિયાન એમ્બ્યુલન્સને રસ્તો આપવાની વ્યવસ્થા રાખવામાં આવી હતી.
કરાચીથી લાહોર સુધી વિરોધ
પેટ્રોલિયમ લેવી અને મોંઘવારી સામેના વિરોધમાં પાકિસ્તાનના અનેક શહેરોમાં પ્રદર્શન થયા. કરાચીમાં મહત્વના માર્ગો પર જમાત-એ-ઇસ્લામીના કાર્યકરો અને સમર્થકો રસ્તા પર ઉતર્યા હતા. કરાચીમાં પણ પેટ્રોલિયમ લેવીને ગ્રાહકો પરનો મોટો આર્થિક બોજ ગણાવી તેને દૂર કરવાની માંગ કરવામાં આવી હતી.
વિરોધની મુખ્ય માંગોમાં સામેલ છે:
- પેટ્રોલિયમ લેવી તાત્કાલિક રદ કરવી
- પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં ઘટાડો કરવો
- વધતી મોંઘવારી પર નિયંત્રણ લાવવું
- વીજળીના વધતા ખર્ચમાંથી લોકોને રાહત આપવી
- ઈંધણના ભાવ નક્કી કરવાની નવી પદ્ધતિ પર પુનર્વિચાર કરવો
IMF સાથે પણ જોડાયેલો છે મુદ્દો
પાકિસ્તાનમાં પેટ્રોલિયમ લેવીનો મુદ્દો માત્ર ઈંધણના ભાવ સુધી સીમિત નથી. આ સરકારની આવક અને આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાકીય જવાબદારીઓ સાથે પણ જોડાયેલો છે. ડોનના અહેવાલ મુજબ પાકિસ્તાની સરકારે 14 જૂન 2025ના રોજ IMF સાથેની પ્રતિબદ્ધતાઓના સંદર્ભમાં પેટ્રોલિયમ અને કાર્બન લેવી લાગુ કરી હતી. જમાત-એ-ઇસ્લામીનો આરોપ છે કે આ પ્રકારના કર અને લેવીનો અંતિમ બોજ સામાન્ય ગ્રાહકો પર પડી રહ્યો છે.
મોંઘા ઈંધણથી સામાન્ય લોકો પર બોજ
પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં વધારો માત્ર વાહનચાલકો પૂરતો સીમિત રહેતો નથી. ટ્રાન્સપોર્ટ ખર્ચ વધતાં માલસામાનની હેરફેર મોંઘી થાય છે અને તેની અસર ખાદ્ય ચીજો તથા અન્ય રોજિંદી જરૂરિયાતોની કિંમતો પર પણ પડી શકે છે. આર્થિક દબાણ વચ્ચે પાકિસ્તાનમાં મોંઘવારી અને ઈંધણના ભાવને લઈને લોકોમાં અસંતોષ સતત વધી રહ્યો છે. જમાત-એ-ઇસ્લામીએ અગાઉ પણ પેટ્રોલિયમ લેવી અને મોંઘવારી સામે દેશવ્યાપી વિરોધનું એલાન કર્યું હતું.
સરકાર સામે હવે મોટો સવાલ
પેટ્રોલિયમ લેવી દૂર કરવાની માંગ સાથે શરૂ થયેલા વિરોધે હવે પાકિસ્તાન સરકાર સામે મોટો પડકાર ઊભો કર્યો છે. જમાત-એ-ઇસ્લામીએ સંકેત આપ્યો છે કે જો સરકાર લોકોની માંગ પર ગંભીરતાથી વિચાર નહીં કરે તો વિરોધ વધુ આગળ વધી શકે છે. બીજી તરફ, સરકાર માટે ઈંધણ પરની લેવી આવકનો મહત્વનો સ્ત્રોત હોવાથી નિર્ણય સરળ નથી.
હવે નજર એ વાત પર છે કે સરકાર પેટ્રોલિયમ લેવી અંગે કોઈ રાહત આપે છે કે નહીં અને વિરોધ પ્રદર્શનનું આગામી પગલું શું હશે. તાજેતરના વિરોધમાં દેશભરના માર્ગો પર પડેલી અસર બાદ આ મુદ્દો માત્ર રાજકીય નહીં, પરંતુ સામાન્ય પરિવારના ઘરખર્ચ સાથે પણ સીધો જોડાઈ ગયો છે