બંગાળની ખાડીમાં સર્જાયેલું ચક્રવાત અર્નબ વધુ તીવ્ર બનતાં આંધ્રપ્રદેશ અને ઓડિશાના દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં ખતરાની સ્થિતિ ઊભી થઈ છે. ભારતીય હવામાન વિભાગની આગાહી મુજબ, વાવાઝોડું 28 ઓક્ટોબર, બુધવારે સવારે બાપટલા અને વિશાખાપટ્ટનમ વચ્ચે આંધ્રપ્રદેશ તથા યાનમના દરિયાકાંઠે ત્રાટકી શકે છે. લેન્ડફોલ સમયે પવનની સતત ઝડપ 115થી 125 કિલોમીટર પ્રતિ કલાક રહેવાની અને પવનના ઝાપટા 140 કિલોમીટર પ્રતિ કલાક સુધી પહોંચવાની શક્યતા છે. વાવાઝોડાને કારણે દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં ભારે વરસાદ, પૂર અને જનજીવન ખોરવાવાની આશંકા છે. જોખમને ધ્યાનમાં રાખીને વહીવટી તંત્રએ લોકોને સુરક્ષિત સ્થળોએ ખસેડવાની સાથે રાહત અને બચાવ કામગીરીની તૈયારીઓ તેજ કરી છે.
બંગાળની ખાડીમાં સર્જાયેલું હવામાનનું દબાણ ધીમે ધીમે વધુ તીવ્ર બનીને ચક્રવાતમાં ફેરવાયું છે. ત્યારબાદ તેની તીવ્રતા વધતાં તે અત્યંત પ્રચંડ ચક્રવાતી વાવાઝોડું બનવાની સ્થિતિમાં પહોંચ્યું છે. 26 ઓક્ટોબરના હવામાન અપડેટ મુજબ, વાવાઝોડું વિશાખાપટ્ટનમથી આશરે 350 કિલોમીટર દક્ષિણ-દક્ષિણપૂર્વમાં હતું અને દરિયાકાંઠા તરફ આગળ વધી રહ્યું હતું. આગામી સમયમાં તેની દિશા, પવનની ઝડપ અને વરસાદની તીવ્રતા પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે.
વાવાઝોડાની અસર માત્ર આંધ્રપ્રદેશના દરિયાકાંઠા પૂરતી મર્યાદિત રહેવાની નથી. ઓડિશા, તેલંગાણા અને છત્તીસગઢના કેટલાક વિસ્તારોમાં પણ ભારે વરસાદ અને હવામાનમાં ફેરફાર થવાની શક્યતા છે. નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવા, નદીઓના જળસ્તરમાં વધારો થવા અને રસ્તા તથા રેલવે વ્યવહાર ખોરવાવાનું જોખમ છે. દરિયાકાંઠે તેજ પવનને કારણે કાચાં મકાનો, વૃક્ષો, વીજળીના થાંભલા અને પાકને નુકસાન થવાની પણ આશંકા છે.
વાવાઝોડાના જોખમને ધ્યાનમાં રાખીને અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાંથી લોકોને સુરક્ષિત સ્થળોએ ખસેડવાની કામગીરી હાથ ધરવામાં આવી છે. આપવામાં આવેલી માહિતી મુજબ, અત્યાર સુધીમાં આશરે 89 હજાર લોકોને સુરક્ષિત સ્થળોએ ખસેડવામાં આવ્યા છે. કેટલીક ટ્રેનો રદ કરવામાં આવી છે, જ્યારે અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં શાળાઓ અને કોલેજો બંધ રાખવાનાં પગલાં લેવામાં આવ્યાં છે. જોકે, કયા વિસ્તારોમાં કેટલી ટ્રેનો રદ કરવામાં આવી છે અને શૈક્ષણિક સંસ્થાઓમાં રજા કયા સમય સુધી રહેશે તે અંગે સ્થાનિક વહીવટી તંત્રની સૂચનાઓ તપાસવી જરૂરી છે.
કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારના અધિકારીઓએ વાવાઝોડા સામેની તૈયારીઓની સમીક્ષા કરી છે. રાષ્ટ્રીય આપત્તિ પ્રતિભાવ દળ (NDRF) અને રાજ્ય આપત્તિ પ્રતિભાવ દળ (SDRF)ની ટીમોને રાહત અને બચાવ કામગીરી માટે તૈયાર રાખવામાં આવી છે. જિલ્લા સ્તરે કંટ્રોલ રૂમ સક્રિય કરીને પરિસ્થિતિ પર નજર રાખવામાં આવી રહી છે. જરૂરિયાત ઊભી થાય તો લોકોને ઝડપથી સુરક્ષિત સ્થળોએ પહોંચાડી શકાય તે માટે પણ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.
માછીમારોને 29 ઓક્ટોબર સુધી દરિયામાં ન જવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. દરિયામાં ઊંચાં મોજાં, ભારે પવન અને ખરાબ હવામાનને કારણે માછીમારી માટે જવું જોખમી બની શકે છે. દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોને પણ સાવચેત રહેવા, વહીવટી તંત્રની સૂચનાઓનું પાલન કરવા અને જરૂર પડે ત્યારે સુરક્ષિત સ્થળે ખસી જવા અપીલ કરવામાં આવી છે.
વાવાઝોડાની અસર દરમિયાન ભારે વરસાદને કારણે નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણી ભરાવાની અને પૂર જેવી સ્થિતિ સર્જાવાની શક્યતા છે. નદીઓ અને નાળાઓના જળસ્તરમાં વધારો થવાથી ગામડાં તથા શહેરોના કેટલાક વિસ્તારોનો સંપર્ક તૂટી શકે છે. ભારે પવનને કારણે વીજ પુરવઠો ખોરવાઈ શકે છે અને વૃક્ષો ધરાશાયી થવાથી માર્ગ વ્યવહારને અસર થઈ શકે છે. તેથી રાહત અને બચાવ ટીમોને તૈયાર રાખવાની સાથે સ્થાનિક તંત્ર દ્વારા સંવેદનશીલ વિસ્તારો પર ખાસ નજર રાખવામાં આવી રહી છે.
આગામી 36 કલાક વાવાઝોડાની દિશા અને તીવ્રતાની દૃષ્ટિએ મહત્ત્વપૂર્ણ રહેશે. હવામાન વિભાગની આગાહીમાં ફેરફાર થઈ શકે છે, તેથી અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોના લોકોએ નવીનતમ હવામાન ચેતવણી અને જિલ્લા વહીવટી તંત્રની સૂચનાઓને પ્રાથમિકતા આપવી જરૂરી છે.