બિહારમાં ફરી એકવાર પૂરની સ્થિતિ ગંભીર બની રહી છે. ગંગા સહિત રાજ્યની અનેક મોટી નદીઓ ખતરાના નિશાનથી ઉપર વહી રહી છે. સતત વધતા જળસ્તરને કારણે રાજ્યના 13 જિલ્લાઓમાં પૂરનો ખતરો ઊભો થયો છે. પટના સહિત અનેક વિસ્તારોમાં નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણી ઘૂસી ગયું છે અને વહીવટીતંત્રે રાહત તથા બચાવ કામગીરી તેજ કરી છે.
ગંગા ખતરાના નિશાનથી ઉપર
પટનામાં ગંગાનું જળસ્તર ખતરાના નિશાનથી આશરે 2 ફૂટ ઉપર પહોંચી ગયું છે. ભદ્રઘાટ અને મહાવીર ઘાટ નજીકના માર્ગો પર ઘૂંટણ સુધી પાણી ભરાઈ ગયું છે. ગંગાનું પાણી સતત વધતા સ્થાનિક લોકોની મુશ્કેલીઓ પણ વધી રહી છે. ગાંધી ઘાટ અને હાથિદહ વિસ્તારમાં જળસ્તર વધુ ગંભીર સ્થિતિ તરફ આગળ વધ્યું છે. હાથિદહ ખાતે ગંગા સૌથી ઊંચા પૂર સ્તરની નજીક પહોંચી ગઈ હતી, જેના કારણે આસપાસના વિસ્તારોમાં ખાસ નજર રાખવામાં આવી રહી છે.
કોસી સહિત અનેક નદીઓમાં ઉછાળો
પૂરનો ખતરો માત્ર ગંગા પૂરતો મર્યાદિત નથી. ગંડક, કોસી, બુઢી ગંડક, ઘાઘરા, પુનપુન સહિતની અનેક નદીઓ પણ વિવિધ સ્થળોએ ખતરાના નિશાનથી ઉપર વહી રહી છે. ખાસ કરીને ઉત્તર બિહારમાં કોસીના વધતા પાણીથી ચિંતા વધી છે. નેપાળ અને ઝારખંડમાં થયેલા વરસાદની અસર પણ બિહારની નદીઓ પર પડી રહી છે. પાણીના વધતા પ્રવાહને કારણે નદીકાંઠાના ગામો અને નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં રહેતા લોકો માટે જોખમ વધી રહ્યું છે.
13 જિલ્લાઓમાં પૂરનો ખતરો
રાજ્યના આપત્તિ વ્યવસ્થાપન વિભાગના અધિકારીઓએ જણાવ્યું છે કે લગભગ 13 જિલ્લાઓમાં પૂરનો ખતરો છે. પટના, ભાગલપુર, મુંગેર અને વૈશાલી સહિતના વિસ્તારોમાં સ્થિતિ પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે. કેટલાક વિસ્તારોમાં રસ્તાઓ અને ઘરો સુધી પાણી પહોંચ્યું છે. નદીકાંઠાના વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોને સાવચેત રહેવા અને જરૂરી હોય તો સુરક્ષિત સ્થળે ખસી જવાની સલાહ આપવામાં આવી રહી છે.
33 બચાવ ટીમો અને 700 બોટ તૈનાત
સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને બિહાર સરકારે બચાવ કામગીરી માટે NDRF અને SDRFની કુલ 33 ટીમો તૈનાત કરી છે. તેમાં NDRFની 6 અને SDRFની 27 ટીમો સામેલ છે. આ ઉપરાંત લોકોને સુરક્ષિત સ્થળે ખસેડવા અને રાહત સામગ્રી પહોંચાડવા માટે લગભગ 700 સરકારી બોટનો ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે. અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં રાહત શિબિરો અને સમુદાય રસોડાં પણ શરૂ કરવામાં આવી રહ્યા છે.
મુખ્યમંત્રીએ અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોનું નિરીક્ષણ કર્યું
બિહારના મુખ્યમંત્રી સમ્રાટ ચૌધરીએ પૂરગ્રસ્ત વિસ્તારોનું હવાઈ નિરીક્ષણ કરીને અધિકારીઓ પાસેથી સ્થિતિની માહિતી મેળવી હતી. તેમણે અસરગ્રસ્ત લોકોને સમયસર ખોરાક, જરૂરી સામગ્રી અને અન્ય સેવાઓ પહોંચાડવા સૂચના આપી છે. સાથે જ નદીના તટબંધો પર સતત નજર રાખવા અને જ્યાં ધોવાણનું જોખમ હોય ત્યાં તાત્કાલિક પગલાં લેવા પણ વહીવટીતંત્રને કહેવામાં આવ્યું છે.
ભાગલપુરમાં તટબંધને લઈને ચિંતા
ભાગલપુર વિસ્તારમાં ગંગાના ધોવાણને કારણે રાઘોપુર-કાઝીકોરૈયા તટબંધની સુરક્ષા અંગે ચિંતા વધી છે. તટબંધને સુરક્ષિત રાખવા માટે વહીવટીતંત્ર દ્વારા રેતીની બોરીઓ સહિતની સામગ્રીનો ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે. આ વિસ્તારોમાં પાણીનો પ્રવાહ અને ધોવાણની સ્થિતિ પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે, કારણ કે જળસ્તરમાં વધુ વધારો થાય તો નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પરિસ્થિતિ વધુ મુશ્કેલ બની શકે છે.
પૂરના પાણીમાંથી માછલી ન ખાવાની સલાહ
બિહાર સરકારે પૂરગ્રસ્ત વિસ્તારોના લોકોને વધુ એક મહત્વપૂર્ણ સલાહ આપી છે. નેપાળ તરફથી આવેલા પૂરનાં પાણીમાં મળતી અજાણી અથવા અસામાન્ય માછલી ન ખાવા માટે લોકોને ચેતવણી આપવામાં આવી છે. પૂરના પાણીમાં પ્રદૂષણ અથવા અન્ય હાનિકારક તત્ત્વો હોવાની શક્યતાને ધ્યાનમાં રાખીને આ સલાહ આપવામાં આવી છે.
હાલમાં વહીવટીતંત્રની પ્રાથમિકતા નદીના જળસ્તર પર નજર રાખવા ઉપરાંત નીચાણવાળા વિસ્તારોમાંથી લોકોને સુરક્ષિત સ્થળે ખસેડવાની અને જરૂરી રાહત પહોંચાડવાની છે. આગામી દિવસોમાં પણ વરસાદ અને નદીઓના પાણીના પ્રવાહ પર નજર રાખવામાં આવશે. સ્થિતિ ગંભીર છે, પરંતુ મોટા પાયે બચાવ અને રાહત વ્યવસ્થા તૈનાત કરવામાં આવી છે.
