રોજિંદા કામ માટે બાઇક કે કાર લઈને ઓફિસ, કૉલેજ કે બિઝનેસના કામે નીકળતા સામાન્ય વાહનચાલકો માટે એક અત્યંત મહત્વના અને રાહતના સમાચાર આવ્યા છે. કેન્દ્ર સરકાર દેશમાં હવે E85 ફ્યુઅલ લાવવાની તડામાર તૈયારી કરી રહી છે. કેન્દ્રીય પેટ્રોલિયમ મંત્રી હરદીપ સિંહ પુરીના જણાવ્યા અનુસાર, આ નવા બાયોફ્યુઅલની કિંમત સામાન્ય કે E20 પેટ્રોલ કરતાં આશરે રૂ.20 પ્રતિ લીટર ઓછી રાખવાનો પ્રસ્તાવ છે. જોકે, આ સસ્તા ઇંધણનો ફાયદો દેશના દરેક વાહન માલિકને નહીં મળે.
આખરે શું છે આ E85 ફ્યુઅલ?
સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો, E85 એ કોઈ સામાન્ય પેટ્રોલ નથી પરંતુ એક હાઇબ્રિડ ઇંધણ છે. તેમાં 85% સુધી ઇથેનોલ અને બાકીનું માત્ર 15% પેટ્રોલ મિક્સ કરવામાં આવે છે. ઇથેનોલ મુખ્યત્વે શેરડી અને અનાજમાંથી બનાવવામાં આવતું બાયો-પ્રોડક્ટ છે, જે પર્યાવરણને નુકસાન કરતું નથી.
શું તમારી ગાડીમાં આ ઇંધણ ચાલશે?
આ રૂ.20 સસ્તા પેટ્રોલનો લાભ લેવા માટે તમારી પાસે ખાસ પ્રકારનું વાહન હોવું જરૂરી છે. આ ઇંધણ માત્ર ‘ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ એન્જિન’ ધરાવતી ખાસ ગાડીઓમાં જ વાપરી શકાશે. આ એવા એન્જિન હોય છે જે 100% પેટ્રોલથી લઈને 85% ઇથેનોલ બ્લેન્ડેડ ફ્યુઅલ સુધીના કોઈપણ મિશ્રણ પર સરળતાથી ચાલી શકે છે. જો તમારી પાસે સામાન્ય પેટ્રોલ કે અત્યારે માર્કેટમાં મળતા E20 પેટ્રોલ પર ચાલતી સામાન્ય બાઇક કે કાર હશે, તો તમે તેમાં E85 ઇંધણનો ઉપયોગ કરી શકશો નહીં.
શું ઇથેનોલવાળા પેટ્રોલથી એન્જિન ખરાબ થાય છે?
સોશિયલ મીડિયા પર લાંબા સમયથી એવા દાવા કરવામાં આવી રહ્યા છે કે ઇથેનોલ મિશ્રિત પેટ્રોલ વાપરવાથી ગાડીના એન્જિનને નુકસાન થાય છે. આ અફવાઓ પર પૂર્ણવિરામ મૂકતા પેટ્રોલિયમ મંત્રીએ સાફ કર્યું કે, આ વાતો માત્ર અફવા છે અને તેમાં કોઈ તથ્ય નથી. દેશની અગ્રણી ઓટોમોબાઈલ કંપનીઓએ E20 પેટ્રોલના કારણે એન્જિન ડેમેજ થવાની કોઈ મોટી ફરિયાદ નોંધી નથી. લાખો ગાડીઓના સર્વિસિંગ ડેટામાં પણ એન્જિન બગડવાના કોઈ પુરાવા મળ્યા નથી. અગાઉ E20 ઇંધણને લઈને વોરંટી અને ઇન્સ્યોરન્સ બાબતે જે મૂંઝવણો હતી, તેનું પણ સરકારે હવે કાયદાકીય નિવારણ લાવી દીધું છે.
માઇલેજ ઘટશે, છતાં કેમ આ ઇંધણ ગેમ-ચેન્જર છે?
મંત્રીએ સ્વીકાર્યું કે શુદ્ધ પેટ્રોલની સરખામણીએ ઇથેનોલની ઉર્જા ક્ષમતા ઓછી હોય છે. આ કારણે E85 ઇંધણ વાપરવાથી ગાડીની એન્જિન માઇલેજમાં થોડો ઘટાડો ચોક્કસ થઈ શકે છે. પરંતુ, તેની સામે દેશ અને ગ્રાહકને થનારા ફાયદાઓ બહુ મોટા છે:
• કિંમતમાં મોટો ફાયદો: લીટરે રૂ.20 ઓછો ખર્ચ થવાથી માઇલેજનો નજીવો ઘટાડો બહુ નડશે નહીં.
• આત્મનિર્ભર ભારત: દેશની તિજોરીમાંથી વિદેશોમાં ક્રૂડ ઓઈલ ખરીદવા પાછળ વહી જતું અબજો રૂપિયાનું વિદેશી હૂંડિયામણ બચશે.
• ખેડૂતોની આવકમાં વધારો: ઇથેનોલની માંગ વધવાથી દેશના ખેડૂતોને શેરડી અને મકાઈ જેવા પાકોના બમણા ભાવ મળશે.
• પર્યાવરણની સુરક્ષા: આ એક સ્વચ્છ ઇંધણ હોવાથી શહેરોમાં પ્રદૂષણનું પ્રમાણ ખૂબ ઘટી જશે.
E25 પર નવી અપડેટ અને ભવિષ્યનો પ્લાન
સરકારે જણાવ્યું કે 25% ઇથેનોલ મિશ્રણ ધરાવતું E25 પેટ્રોલ હાલમાં ટેસ્ટિંગના તબક્કામાં છે અને તેને હજુ બજારમાં સત્તાવાર રીતે લોન્ચ કરવામાં આવ્યું નથી. ભારત સરકાર પોતાની આગામી ફ્યુઅલ પોલિસીમાં બેવડી વ્યૂહરચના પર કામ કરી રહી છે.
દેશમાં માત્ર ઇથેનોલ આધારિત બાયોફ્યુઅલ જ નહીં, પણ તેની સમાંતર ઇલેક્ટ્રિક વાહનોના ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને પણ એટલી જ ઝડપથી મજબૂત કરવામાં આવી રહ્યું છે. એટલે કે, આગામી દિવસોમાં ભારતીય રસ્તાઓ પર ગ્રીન એનર્જી અને ઇલેક્ટ્રિક મોબિલિટીનો એક અદ્ભુત સમન્વય જોવા મળશે.