સુપ્રીમ કોર્ટ પટના હાઈકોર્ટના તે ચુકાદાને રદ કરી શકે છે જેમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે ‘સલવાર’ ઉતારવી એ બળાત્કારનો પ્રયાસ નથી. CJI સૂર્યકાંત, જસ્ટિસ જોયમાલ્યા બાગચી અને જસ્ટિસ વી. મોહનાની બેંચ આ આદેશ સંબંધિત બાબતની સુનાવણી કરી રહી હતી.
CJI સૂર્યકાંતે ટિપ્પણી કરી હતી કે પટના હાઈકોર્ટના ચુકાદામાં કેટલીક ટિપ્પણીઓ વાંધાજનક હતી. તેમણે કહ્યું કે આરોપીનો પક્ષ સાંભળ્યા બાદ આ આદેશ રદ કરવામાં આવી શકે છે. CJI સૂર્યકાંતે બિહારના એડવોકેટ જનરલ એસ.ડી. સંજયને નિર્દેશ આપ્યો કે તેઓ સ્થાનિક પોલીસ દ્વારા આરોપીને નોટિસ પાઠવવાની ખાતરી કરે.
અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટનો આવો જ ચુકાદો અગાઉ રદ કરવામાં આવ્યો હતો
સુપ્રીમ કોર્ટને જુલાઈમાં પટના હાઈકોર્ટના આદેશ વિશે જાણ કરવામાં આવી હતી, તે સમયે જ્યારે તે અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટના સમાન આદેશને લગતા કેસની સુનાવણી કરી રહી હતી. તે કેસમાં અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટે ચુકાદો આપ્યો હતો કે સગીરની છાતી દબાવવી અને તેમના સલવારનો નાડો તોડવો એ બળાત્કારનો પ્રયાસ નથી; ત્યારબાદ સુપ્રીમ કોર્ટે તે આદેશ રદ કર્યો હતો.
૧૪ જુલાઈએ વરિષ્ઠ વકીલ શોભા ગુપ્તાએ પટના હાઈકોર્ટના આદેશને સુપ્રીમ કોર્ટના ધ્યાન પર લાવ્યા. તેમણે નિર્દેશ કર્યો કે જોકે સુપ્રીમ કોર્ટે અગાઉ અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટનો આદેશ રદ કર્યો હતો, તેમ છતાં પટના હાઈકોર્ટે સમાન અવલોકનો ધરાવતો ચુકાદો આપ્યો હતો.
સુપ્રીમ કોર્ટે માર્ગદર્શિકા જારી કરી હતી
અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટનો ચુકાદો રદ કર્યા પછી CJI સૂર્યકાંતે નેશનલ જ્યુડિશિયલ એકેડેમી (NJA)ની નિષ્ણાત સમિતિના અહેવાલને પણ મંજૂરી આપી હતી. આ અહેવાલમાં જાતીય ગુનાઓ સંબંધિત કેસોની સુનાવણી દરમિયાન સંવેદનશીલતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે માર્ગદર્શિકા તૈયાર કરવામાં આવી હતી. સુપ્રીમ કોર્ટે દેશભરની તમામ અદાલતોને આ માર્ગદર્શિકાનું કડક પાલન કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો.
પટના હાઈકોર્ટે 9 જુલાઈએ ચુકાદો આપ્યો હતો
9 જુલાઈએ આપેલા ચુકાદામાં પટના હાઈકોર્ટે કહ્યું હતું કે મહિલાની સલવાર ઉતારવાનો પ્રયાસ કરવો અને તેની છાતી દબાવવી એ કૃત્યને બળાત્કારના પ્રયાસ તરીકે વર્ગીકૃત કરી શકાય નહીં, ખાસ કરીને જ્યારે જાતીય સંભોગ અથવા બળાત્કાર આચરવાના ઈરાદાને દર્શાવતી કોઈ ક્રિયા અંગેના પુરાવાનો અભાવ હોય. હાઈકોર્ટે ચુકાદો આપ્યો કે મહિલાની મર્યાદા ભંગ કરવાનો ગુનો સાબિત થયો હોવા છતાં, બળાત્કારના પ્રયાસનો આરોપ સાબિત થઈ શક્યો નથી. આ ચુકાદા બાદ આરોપીને નિર્દોષ છોડી મૂકવામાં આવ્યો હતો. બળાત્કારના પ્રયાસને લગતો આ કેસ મૂળભૂત રીતે ૨૦૦૮માં બિહારના બાંકા ખાતે નોંધાયો હતો.
બિહારનો કેસ અને પટના હાઈકોર્ટનો ચુકાદો
૨૦ જાન્યુઆરી, ૨૦૦૮ના રોજ બિહારના બાંકા ખાતે એક સ્ટુડિયો માલિક વિરુદ્ધ બળાત્કારના પ્રયાસની FIR નોંધવામાં આવી હતી. યુવતીએ આક્ષેપ કર્યો હતો કે તે તેના પિતા સાથે ફોટો પડાવવા માટે સ્ટુડિયોમાં ગઈ હતી. સ્ટુડિયોના માલિક હિમાંશુએ સ્ટુડિયોનો દરવાજો બંધ કરી દીધો હતો. તેણે બળાત્કારના ઈરાદાથી યુવતીની સલવાર કાઢવાનો પ્રયાસ કર્યો અને તેની છાતી દબાવી હતી. ૨૦૧૩માં, બાંકાની અદાલતે હિમાંશુને બળાત્કારના પ્રયાસ માટે દોષિત ઠેરવ્યો અને તેને ત્રણ વર્ષની જેલની સજા સંભળાવી. હિમાંશુએ નીચલી અદાલતના ચુકાદાને પટના હાઈકોર્ટમાં પડકાર્યો હતો.
પટના હાઈકોર્ટમાં કેસની કાર્યવાહી 13 વર્ષ સુધી ચાલી
હિમાંશુના વકીલે પટના હાઈકોર્ટ સમક્ષ દલીલ કરી હતી કે નીચલી અદાલતનો ચુકાદો ગેરકાયદેસર હતો. તેમણે દલીલ કરી હતી કે ફરિયાદીએ કોઈ યોગ્ય કારણ આપ્યા વિના FIR નોંધાવવામાં વિલંબ કર્યો હતો. ૧૩ વર્ષ બાદ, ૯ જુલાઈ, ૨૦૨૬ના રોજ પટના હાઈકોર્ટના ન્યાયાધીશ પૂર્ણંદુ સિંહે નોંધ્યું હતું કે આ કેસમાં કોઈ તબીબી પુરાવા ઉપલબ્ધ નહોતા. વધુમાં, બળાત્કાર આચરવાના કોઈ સ્પષ્ટ શારીરિક પ્રયાસનો પણ કોઈ પુરાવો મળ્યો ન હતો. પરિણામે આરોપીને નિર્દોષ છોડી મૂકવામાં આવ્યો હતો.
