કાર માલિક જાતે સાચું ટેસ્ટ કરી શકતા નથી,અધિકૃત ડીલર પાસે જ માઈલેજની વૈજ્ઞાનિક તપાસ શક્ય; E20 પેટ્રોલને લઈને ચાલી રહેલા વિવાદ વચ્ચે સરકારે આપ્યું સ્પષ્ટીકરણ
દેશભરમાં E20 પેટ્રોલને લઈને ચાલી રહેલી ચર્ચા અને વિવાદ વચ્ચે કેન્દ્રીય માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રી નીતિન ગડકરીએ મહત્વપૂર્ણ સ્પષ્ટતા કરી છે. તેમણે જણાવ્યું કે સામાન્ય કાર માલિક પોતાની રીતે વાહનનું સાચું માઈલેજ માપી શકતો નથી. માઈલેજની ચોક્કસ તપાસ માટે વાહન ઉત્પાદક કંપનીના અધિકૃત ડીલર અથવા તો સર્વિસ સેન્ટર પાસે ઉપલબ્ધ પ્રમાણભૂત ટેસ્ટિંગ પ્રક્રિયા જ વિશ્વસનીય ગણાય છે.તાજેતરના દિવસોમાં સોશિયલ મીડિયા પર વાહનચાલકોએ દાવો કર્યો હતો કે E20 પેટ્રોલનો ઉપયોગ શરૂ કર્યા બાદ તેમની કારનું માઈલેજ ઘટી ગયું છે. કેટલાક લોકોએ એન્જિનના પ્રદર્શન અંગે પણ સવાલો ઉઠાવ્યા હતા. આ દાવાઓ બાદ સમગ્ર દેશમાં E20 પેટ્રોલ અંગે ચર્ચા શરૂ થઈ હતી.
આ વિવાદ વચ્ચે ગડકરીએ કહ્યું કે કોઈપણ વાહનનું માઈલેજ માત્ર એક-બે વખત પેટ્રોલ ભરાવ્યા બાદ નક્કી થઈ શકતું નથી. ટ્રાફિક, રસ્તાની સ્થિતિ, વાહન ચલાવવાની રીત, ટાયરમાં હવાનું દબાણ, વાહનનું મેન્ટેનન્સ, એસીનો ઉપયોગ અને હવામાન સહિત અનેક પરિબળો માઈલેજને અસર કરે છે. તેથી માત્ર અંદાજના આધારે E20 પેટ્રોલને જવાબદાર ઠેરવવું યોગ્ય નથી.ગડકરીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે જો કોઈ વાહન માલિકને ખરેખર લાગે છે કે E20 પેટ્રોલના કારણે તેની કારના પ્રદર્શન પર અસર થઈ છે તો તેણે કંપનીના અધિકૃત ડીલર પાસે વાહનની તપાસ કરાવવી જોઈએ. જો તપાસમાં કોઈ ટેક્નિકલ ખામી કે ઈંધણ સંબંધિત સમસ્યા સામે આવશે તો તેનો યોગ્ય રિપોર્ટ તૈયાર થઈ શકશે.
કેન્દ્ર સરકાર લાંબા સમયથી ઇથેનોલ મિશ્રિત ઈંધણને પ્રોત્સાહન આપી રહી છે. E20 એટલે કે 20 ટકા ઇથેનોલ અને 80 ટકા પેટ્રોલનું મિશ્રણ. સરકારનું માનવું છે કે આ પગલાથી દેશની કાચા તેલની આયાત પર નિર્ભરતા ઘટશે, વિદેશી ચલણની બચત થશે, પ્રદૂષણમાં ઘટાડો થશે અને શેરડી ઉગાડતા ખેડૂતોને વધારાનો લાભ મળશે.તાજેતરમાં કેટલાક સોશિયલ મીડિયા ઇન્ફ્લુએન્સર્સ અને વાહન માલિકોએ E20ના કારણે માઈલેજમાં ઘટાડો અને વાહનમાં ખામી આવવાના દાવા કર્યા હતા. કેટલાક વાહન ઉત્પાદકોએ પોતાના મોડલ E20 સાથે સુસંગત હોવાનું જણાવ્યું છે, જ્યારે જૂના મોડલ અંગે ગ્રાહકોમાં હજુ પણ પ્રશ્નો છે.
ગડકરીએ અગાઉ પણ જાહેરમાં પડકાર આપ્યો હતો કે જો કોઈ વ્યક્તિ E20 પેટ્રોલના કારણે ખરેખર નુકસાન પામેલી એક પણ પેટ્રોલ કારનો પ્રમાણભૂત પુરાવો આપે તો સરકાર તેની તપાસ માટે તૈયાર છે. જો કે તેમણે કહ્યું હતું કે માત્ર સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટ કે વાયરલ વીડિયોના આધારે કોઈ નિષ્કર્ષ પર પહોંચી શકાય નહીં.સરકારનું કહેવું છે કે આજના મોટાભાગના નવા વાહનો E20 ઈંધણને ધ્યાનમાં રાખીને તૈયાર કરવામાં આવ્યા છે. ઉપરાંત વાહન ઉત્પાદકો પણ ધીમે ધીમે પોતાના તમામ નવા મોડલને E20 માટે સંપૂર્ણપણે સુસંગત બનાવી રહ્યા છે.
ઑટોમોબાઈલ નિષ્ણાતોના મતે ઇથેનોલમાં ઊર્જાની માત્રા પેટ્રોલની સરખામણીએ ઓછી હોવાથી કેટલીક પરિસ્થિતિમાં ઇંધણ કાર્યક્ષમતામાં થોડો ફેરફાર અનુભવાઈ શકે છે. જોકે તેની અસર વાહનના મોડલ, એન્જિન ટેક્નોલોજી અને ડ્રાઇવિંગ પદ્ધતિ પર પણ નિર્ભર રહે છે. તેથી દરેક વાહનમાં સમાન પરિણામ આવે એવું જરૂરી નથી.ભારતમાં E20 અમલ પાછળ સરકારનો લાંબા ગાળાનો હેતુ ઊર્જા સુરક્ષા મજબૂત કરવાનો છે. ભારત પોતાની જરૂરિયાતનું મોટાભાગનું કાચું તેલ આયાત કરે છે. જો ઇથેનોલનો ઉપયોગ વધશે તો આયાત બિલમાં ઘટાડો થઈ શકે છે અને વૈકલ્પિક ઈંધણને પ્રોત્સાહન મળશે.
હાલ E20 પેટ્રોલ અંગે ચર્ચા ચાલુ છે, પરંતુ સરકારનું કહેવું છે કે ગ્રાહકો કોઈ પણ નિષ્કર્ષ પર પહોંચતા પહેલાં અધિકૃત સર્વિસ સેન્ટરમાં વાહનની ટેક્નિકલ તપાસ કરાવે. માઈલેજ અંગેના દાવાઓ વૈજ્ઞાનિક પરીક્ષણ અને પ્રમાણભૂત માહિતીના આધારે જ ચકાસવા જોઈએ, કારણ કે માત્ર વ્યક્તિગત અનુભવ દરેક વાહન માટે લાગુ પડે તે જરૂરી નથી.