રાજસ્થાનના સરકારી આરોગ્ય તંત્રને હચમચાવી નાખે તેવી ગંભીર ઘટના સામે આવી છે. સીઝેરિયન ડિલિવરી (C-Section) બાદ અનેક પ્રસૂતાઓની તબિયત અચાનક બગડતા તેમને વેન્ટિલેટર અને ડાયાલિસિસ પર રાખવાની નોબત આવી છે. અત્યાર સુધીમાં અનેક મહિલાઓમાં કિડની ફેલ થવાના કેસ નોંધાયા છે, જ્યારે ત્રણ મહિલાઓના મોત થતા સમગ્ર રાજ્યમાં ચિંતા અને આક્રોશનું વાતાવરણ સર્જાયું છે. આ ઘટનાને લઈને હોસ્પિટલની કાર્યપદ્ધતિ અને આરોગ્ય સેવાઓ પર ગંભીર સવાલો ઉભા થયા છે.
મળતી માહિતી મુજબ, કોટાની ન્યૂ મેડિકલ કોલેજ અને જેકે લોન હોસ્પિટલમાં સીઝેરિયન ડિલિવરી કરાવનાર મહિલાઓમાંથી શરૂઆતમાં છ મહિલાઓને ગંભીર તકલીફો થઈ હતી. ડિલિવરી બાદ તેમની કિડનીઓએ કામ કરવાનું બંધ કરી દીધું હતું, જેના કારણે તેમની સ્થિતિ ઝડપથી બગડતી ગઈ. આમાંથી બે મહિલાઓના મોત થયા હતા, જ્યારે અન્ય દર્દીઓની સારવાર ચાલુ રાખવામાં આવી હતી. બાદમાં વધુ કેસો સામે આવતા સમગ્ર મામલો વધુ ગંભીર બન્યો છે.
અહેવાલો અનુસાર, હવે કિડની ફેલ થવાના કુલ કેસોની સંખ્યા 10 સુધી પહોંચી ગઈ છે. અનેક મહિલાઓને ડાયાલિસિસ પર રાખવામાં આવી છે અને કેટલીક દર્દીઓ ઓક્સિજન સપોર્ટ પર છે. આરોગ્ય વિભાગ માટે આ ઘટના મોટી ચિંતાનો વિષય બની ગઈ છે.
વેન્ટિલેટર પર પહોંચેલી મહિલાઓ
હોસ્પિટલમાં સારવાર લઈ રહેલી એક પાંચ મહિનાની ગર્ભવતી મહિલા અને એક પ્રસૂતાની સ્થિતિ અત્યંત ગંભીર બનતા તેમને ખાનગી હોસ્પિટલમાં ખસેડવામાં આવી હતી. બંને મહિલાઓને વેન્ટિલેટર પર રાખવામાં આવી હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. પરિવારજનોના જણાવ્યા અનુસાર, સારવાર દરમિયાન સંક્રમણ અને જટિલતાઓ ઊભી થતાં મહિલાઓની કિડનીઓ પ્રભાવિત થઈ હતી.
પરિવારના સભ્યોએ આરોપ લગાવ્યો છે કે દર્દીઓની સ્થિતિ ગંભીર બનવા છતાં સમયસર યોગ્ય સારવાર આપવામાં આવી નહોતી. એક પરિવારજનના જણાવ્યા મુજબ, મહિલાની તબિયત સતત બગડતી રહી છતાં શરૂઆતમાં હોસ્પિટલ દ્વારા મામલાને ગંભીરતાથી લેવામાં આવ્યો નહોતો. જે બાદ સ્થિતિ વધુ ખરાબ થઈ ત્યારે દર્દીને ખાનગી હોસ્પિટલમાં ખસેડવાની સલાહ આપવામાં આવી હતી.
હોસ્પિટલ સામે બેદરકારીના આરોપ
આ સમગ્ર ઘટનાને લઈને મૃતક મહિલાઓના પરિવારજનોએ હોસ્પિટલ પ્રશાસન સામે ગંભીર બેદરકારીના આરોપ લગાવ્યા છે. એક મૃતક પ્રસૂતાના પરિવારજનોએ હોસ્પિટલની બહાર નવજાત બાળકને લઈને ધરણું શરૂ કર્યું હતું. તેઓએ પોસ્ટમોર્ટમ કરાવવાનો પણ ઇનકાર કર્યો હતો, અને દોષિત અધિકારીઓ સામે કાર્યવાહી કરવાની માંગણી કરી હતી.ધરણા દરમિયાન પોલીસ અને હોસ્પિટલ પ્રશાસન દ્વારા પરિવારજનોને સમજાવવાના પ્રયાસો કરવામાં આવ્યા હતા,પરિવારજનો પોતાની માંગણીઓ પર અડગ રહ્યા હતા. આ દરમિયાન પોલીસ અધિકારીઓ અને પરિવારજનો વચ્ચે ઉગ્ર બોલાચાલી પણ થઈ હતી. પરિસ્થિતિ તંગ બનતા હોસ્પિટલ પરિસરમાં વધારાનો પોલીસ બંદોબસ્ત ગોઠવવામાં આવ્યો હતો.
કિડની ફેલ થવાનું કારણ શું?
ઘટનાના મૂળ કારણોને લઈને હજુ સુધી કોઈ સત્તાવાર નિષ્કર્ષ જાહેર કરવામાં આવ્યો નથી. જોકે તબીબી નિષ્ણાતો અને તપાસ ટીમો દ્વારા વિવિધ પાસાઓની તપાસ કરવામાં આવી રહી છે. સર્જરી દરમિયાન અપનાવવામાં આવેલી પ્રક્રિયા, દવાઓનો ઉપયોગ, સંક્રમણની સંભાવના તેમજ હોસ્પિટલની સ્વચ્છતા વ્યવસ્થાની પણ તપાસ ચાલી રહી હોવાનું જાણવા મળ્યું છે.આરોગ્ય વિભાગે ઘટનાને ગંભીરતાથી લઈને ઉચ્ચ સ્તરીય તપાસ શરૂ કરી છે. દર્દીઓના તમામ મેડિકલ રેકોર્ડ, ઓપરેશન સંબંધિત દસ્તાવેજો અને સારવાર પ્રક્રિયાની સમીક્ષા કરવામાં આવી રહી છે.
રાજ્યભરમાં ઉઠ્યા સવાલો
આ ઘટનાએ રાજસ્થાનના સરકારી આરોગ્ય તંત્રની કામગીરી અંગે ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા કર્યા છે. સામાન્ય રીતે સીઝેરિયન ડિલિવરી એક સામાન્ય તબીબી પ્રક્રિયા માનવામાં આવે છે, પરંતુ એકસાથે અનેક મહિલાઓમાં ગંભીર જટિલતાઓ ઊભી થવી અસામાન્ય ઘટના ગણાય છે. આ કારણે આરોગ્ય નિષ્ણાતો પણ ચિંતિત બન્યા છે.વિપક્ષી પક્ષો, સામાજિક સંગઠનો દ્વારા પણ આ ઘટનાની નિષ્પક્ષ તપાસ અને જવાબદારો સામે કડક કાર્યવાહી કરવાની માંગ ઉઠી છે. પરિવારજનોનું કહેવું છે કે જો સમયસર યોગ્ય સારવાર આપવામાં આવી હોત તો કદાચ અનેક મહિલાઓનું જીવન બચાવી શકાયું હોત.
નવજાત બાળકોનું શું?
મહિલાઓની સ્થિતિ ગંભીર બનતા તેમના નવજાત બાળકોની સંભાળ પણ એક મોટો પ્રશ્ન બની ગયો છે. કેટલાક કેસોમાં માતાના મોત બાદ પરિવારજનો નવજાત બાળકોની જવાબદારી ઉઠાવી રહ્યા છે. હોસ્પિટલ દ્વારા બાળકોના સ્વાસ્થ્ય પર પણ સતત નજર રાખવામાં આવી રહી હોવાનું જણાવાયું છે.
તપાસના પરિણામની રાહ
હાલ સમગ્ર મામલે રાજ્ય સરકાર, આરોગ્ય વિભાગ અને હોસ્પિટલ પ્રશાસન દબાણમાં છે. કિડની ફેલ થવાના ચોક્કસ કારણો શું હતા, સારવારમાં કોઈ બેદરકારી થઈ હતી કે નહીં અને જવાબદારો કોણ છે તે અંગેની સ્પષ્ટતા તપાસ પૂર્ણ થયા બાદ જ થઈ શકશે. જોકે અત્યાર સુધી સામે આવેલી માહિતી મુજબ આ ઘટના રાજસ્થાનના સરકારી આરોગ્ય ક્ષેત્ર માટે એક મોટો ચેતવણીરૂપ કિસ્સો બની છે.આરોગ્ય સેવાઓની ગુણવત્તા, દર્દીઓની સુરક્ષા અને હોસ્પિટલોમાં જવાબદારી નક્કી કરવાની જરૂરિયાત અંગે ફરી એકવાર ગંભીર ચર્ચા શરૂ થઈ છે. હવે સૌની નજર તપાસના અંતિમ અહેવાલ અને સરકાર દ્વારા લેવામાં આવનારી કાર્યવાહી પર ટકેલી છે.