ભારતની અગ્રણી IT કંપની ઇન્ફોસીસને ફ્રાન્સમાં કર્મચારીઓના કામના કલાકો નોંધતી ટાઇમ ટ્રેકિંગ સિસ્ટમને લઈને મોટો ફટકો પડ્યો છે. ફ્રાન્સની સરકારી લેબર ઓથોરિટીએ કંપની પર 1,75,000 યુરો (આશરે 2 કરોડ)નો દંડ ફટકાર્યો છે. અધિકારીઓનું કહેવું છે કે કંપની દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતી ટાઇમ ટ્રેકિંગ સિસ્ટમ ફ્રાન્સના શ્રમ કાયદાની કેટલીક મહત્વપૂર્ણ જોગવાઈઓનું પાલન કરતી નહોતી. ફ્રાન્સ સહિત યુરોપના ઘણા દેશોમાં કર્મચારીઓના હકોને લઈને અત્યંત કડક કાયદા અમલમાં છે. અહીં કંપનીઓએ કર્મચારીઓના કામના કલાકોનો ચોક્કસ અને વિશ્વસનીય રેકોર્ડ રાખવો ફરજિયાત હોય છે. સાથે જ, નક્કી કરાયેલા સમયથી વધુ કામ કરાવવું હોય તો તેના બદલામાં વધારાનું વેતન ચૂકવવું પડે છે. કોઈ કર્મચારી નિર્ધારિત સમય બાદ કામ કરવાનો ઇન્કાર કરે તો તેના પર દબાણ કરવું અથવા તેની સામે કાર્યવાહી કરવી પણ કાયદાનું ઉલ્લંઘન માનવામાં આવે છે.
ફ્રાન્સની લેબર ઓથોરિટીની તપાસ દરમિયાન જાણવા મળ્યું કે ઇન્ફોસીસની ટાઇમ ટ્રેકિંગ સિસ્ટમમાં કર્મચારીઓના કામના કલાકોની નોંધણી અને તેની ચકાસણી સંબંધિત પ્રક્રિયામાં કેટલીક ખામીઓ હતી. અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ સિસ્ટમ પૂરતી વિશ્વસનીય નહોતી અને દરેક કર્મચારીના કામના કલાકોનો યોગ્ય અને પારદર્શક રેકોર્ડ જાળવવામાં આવતો ન હતો. ફ્રાન્સના કાયદા મુજબ આવી વ્યવસ્થા ફરજિયાત હોવાથી કંપની સામે દંડાત્મક કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે. આ મામલે ઇન્ફોસીસે પણ પોતાનો પક્ષ રજૂ કર્યો છે. કંપનીએ શેરબજારને આપેલી માહિતીમાં જણાવ્યું કે ફ્રાન્સની સરકારી લેબર ઓથોરિટી તરફથી દંડની નોટિસ મળી છે અને તે કર્મચારીઓના કામના કલાકોનો રેકોર્ડ રાખતી સિસ્ટમ સાથે સંબંધિત છે. કંપનીએ સ્પષ્ટ કર્યું કે આ દંડથી તેના કારોબાર અથવા નાણાકીય સ્થિતિ પર કોઈ નોંધપાત્ર અસર થવાની નથી.
ઇન્ફોસીસે વધુમાં જણાવ્યું કે કંપની આ મામલે ઉપલબ્ધ કાયદાકીય વિકલ્પો પર વિચાર કરી રહી છે અને જરૂરી કાનૂની પ્રક્રિયા અપનાવશે. સાથે જ, જો જરૂરી હશે તો સ્થાનિક નિયમો અનુસાર સિસ્ટમમાં સુધારા પણ કરવામાં આવશે. આ ઘટના ફરી એકવાર દર્શાવે છે કે યુરોપિયન દેશોમાં કર્મચારીઓના હકો અને કાર્યસ્થળના નિયમોને લઈને કડક પાલન કરાવવામાં આવે છે. ખાસ કરીને ફ્રાન્સ જેવા દેશોમાં કંપનીઓએ માત્ર કર્મચારીઓના કામના કલાકોનો રેકોર્ડ જ રાખવાનો નથી, પરંતુ તે રેકોર્ડ સંપૂર્ણપણે ચોક્કસ, વિશ્વસનીય અને ચકાસી શકાય તેવો હોવો પણ જરૂરી છે.
વૈશ્વિક સ્તરે કામ કરતી ભારતીય IT કંપનીઓ માટે આ ઘટના મહત્વપૂર્ણ સંદેશ સમાન છે. અલગ-અલગ દેશોના સ્થાનિક શ્રમ કાયદા અને નિયમોનું પાલન ન થાય તો મોટી કંપનીઓને પણ દંડનો સામનો કરવો પડી શકે છે. તેથી આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં કાર્યરત કંપનીઓ માટે સ્થાનિક કાયદાઓ અનુસાર પોતાની આંતરિક સિસ્ટમ અને પ્રક્રિયાઓને સતત અપડેટ રાખવી જરૂરી બની જાય છે.
