બિહાર બંધ દરમિયાન હિંસક ઘટનાથી રાજકારણ ગરમાયું
NEET પેપર લીક વિવાદ અને વિદ્યાર્થીઓ પર થયેલી પોલીસ કાર્યવાહીના વિરોધમાં યોજાયેલા બિહાર બંધ દરમિયાન જનશક્તિ જનતા દળ (JJD)ના અધ્યક્ષ તેજ પ્રતાપ યાદવને પોલીસ દ્વારા અટકાયત કર્યા બાદ કોર્ટે 14 દિવસની ન્યાયિક કસ્ટડીમાં મોકલવાનો આદેશ આપ્યો છે. આ સમગ્ર ઘટનાએ બિહારની રાજનીતિમાં નવો વળાંક લાવ્યો છે. બીજી તરફ, રાજ્યના અનેક જિલ્લાઓમાં વિદ્યાર્થી સંગઠનો અને પોલીસ વચ્ચે અથડામણ, પથ્થરમારો અને તોડફોડની ઘટનાઓ પણ સામે આવી છે.
વિદ્યાર્થીઓના સમર્થનમાં પ્રદર્શન કરવા પહોંચ્યા હતા તેજ પ્રતાપ
બિહાર બંધના આહ્વાન દરમિયાન તેજ પ્રતાપ યાદવ વિદ્યાર્થીઓના સમર્થનમાં પટનાના રામગુલામ ચોક ખાતે પહોંચ્યા હતા.તેમણે વિદ્યાર્થીઓ સાથે રસ્તા પર બેસીને વિરોધ નોંધાવ્યો હતો અને NEET પેપર લીક મુદ્દે વિદ્યાર્થીઓની માંગણીઓને યોગ્ય ગણાવી હતી. પ્રદર્શનકારીઓ રામગુલામ ચોકથી ડાક બંગલા ચોક તરફ કૂચ કરી રહ્યા હતા. જોકે, એક્ઝિબિશન રોડ નજીક પોલીસે તેમને રોકી દીધા હતા. સ્થિતિ વધુ તંગ બનતા પોલીસે તેજ પ્રતાપ યાદવ સહિત અનેક લોકોને અટકાયત કરી હતી.
અટકાયત દરમિયાન સર્જાયા નાટકીય દ્રશ્યો
પોલીસ જ્યારે તેજ પ્રતાપ યાદવને વાહનમાં બેસાડીને લઈ જઈ રહી હતી ત્યારે તેઓ પોલીસ વાહનના દરવાજા સાથે લટકતા જોવા મળ્યા હતા. ઘટનાના વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર ઝડપથી વાયરલ થયા હતા.અટકાયત સમયે તેજ પ્રતાપે કહ્યું હતું કે તેઓ વિદ્યાર્થીઓ સાથે ખભેખભા મિલાવીને ઉભા છે અને જો જરૂરી બનશે તો વિદ્યાર્થીઓના હકો માટે પોતાનો જીવ પણ આપવા તૈયાર છે. તેમના આ નિવેદન બાદ સમગ્ર ઘટનાએ વધુ રાજકીય રંગ ધારણ કર્યો.
કોર્ટે મોકલ્યા 14 દિવસની ન્યાયિક કસ્ટડીમાં
પોલીસે તેજ પ્રતાપ યાદવને કોર્ટમાં રજૂ કર્યા બાદ કોર્ટે તેમને 14 દિવસની ન્યાયિક કસ્ટડીમાં મોકલવાનો આદેશ આપ્યો. પોલીસે દલીલ કરી હતી કે બિહાર બંધ દરમિયાન કાયદો અને વ્યવસ્થા જાળવવા માટે કાર્યવાહી જરૂરી હતી. આ નિર્ણય બાદ તેજ પ્રતાપના સમર્થકોમાં ભારે અસંતોષ જોવા મળ્યો, જ્યારે વિરોધી પક્ષોએ સરકાર પર રાજકીય દબાણ બનાવવાના આરોપો લગાવ્યા.
બિહાર બંધ દરમિયાન અનેક જિલ્લાઓમાં હિંસા
બિહાર બંધ દરમિયાન માત્ર પટના જ નહીં પરંતુ છપરા, ઔરંગાબાદ, સિવાન, સમસ્તીપુર સહિતના અનેક જિલ્લાઓમાં પણ પ્રદર્શન થયા હતા.કેટલાક સ્થળોએ પ્રદર્શનકારીઓ અને પોલીસ વચ્ચે ઘર્ષણ થયું હતું. પથ્થરમારો, રસ્તા અવરોધ, સરકારી મિલકતને નુકસાન અને પોલીસ વાહનોમાં તોડફોડ જેવી ઘટનાઓ સામે આવી હતી. પરિસ્થિતિ કાબૂમાં લેવા માટે અનેક સ્થળોએ પોલીસે ટીયર ગેસના શેલ છોડ્યા અને વધારાનો પોલીસ બંદોબસ્ત ગોઠવ્યો હતો.
વામપંથી વિદ્યાર્થી સંગઠનો પણ જોડાયા
બિહાર બંધ દરમિયાન ઓલ ઈન્ડિયા સ્ટુડન્ટ્સ એસોસિએશન (AISA) સહિતના વામપંથી વિદ્યાર્થી સંગઠનોએ રાજ્યના અનેક જિલ્લાઓમાં વિરોધ પ્રદર્શન કર્યા હતા.વિદ્યાર્થીઓએ શિક્ષણ વ્યવસ્થામાં પારદર્શિતા, NEET પેપર લીકની નિષ્પક્ષ તપાસ, જવાબદાર અધિકારીઓ સામે કાર્યવાહી અને પરીક્ષા પ્રણાલીમાં સુધારાની માંગ ઉઠાવી હતી. સાથે જ તત્કાલીન કેન્દ્રીય શિક્ષણમંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માંગ પણ કરવામાં આવી હતી.
પોલીસે સુરક્ષા વ્યવસ્થા વધુ કડક કરી
પ્રદર્શનને ધ્યાનમાં રાખીને પટના સહિતના સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં ભારે પોલીસ બંદોબસ્ત ગોઠવવામાં આવ્યો હતો. ગાંધી મેદાન, ડાક બંગલા ચોક અને અન્ય મહત્વપૂર્ણ સ્થળોએ વધારાની સુરક્ષા તૈનાત કરવામાં આવી હતી. હિંસાની ઘટનાઓ બાદ પોલીસે અનેક લોકોની અટકાયત કરી અને કાયદો-વ્યવસ્થા જાળવવા માટે સતત પેટ્રોલિંગ શરૂ કર્યું હતું.
તેજ પ્રતાપ અગાઉથી જ વિદ્યાર્થીઓના સમર્થનમાં
બિહાર બંધ પહેલાં પણ તેજ પ્રતાપ યાદવે જાહેરમાં વિદ્યાર્થીઓના આંદોલનને સમર્થન આપ્યું હતું. તેમણે કહ્યું હતું કે NEET પેપર લીકના કારણે લાખો વિદ્યાર્થીઓના ભવિષ્ય પર પ્રશ્નચિહ્ન ઊભું થયું છે અને જવાબદારો સામે કડક કાર્યવાહી થવી જોઈએ.તેમણે કેન્દ્રીય શિક્ષણમંત્રીના રાજીનામાની માંગ પણ કરી હતી અને કહ્યું હતું કે વિદ્યાર્થીઓને ન્યાય મળવો જરૂરી છે.
રાજકીય માહોલ વધુ ગરમાયો
તેજ પ્રતાપ યાદવને જેલમાં મોકલવાના નિર્ણય બાદ બિહારમાં રાજકીય માહોલ વધુ ગરમાયો છે. તેમના સમર્થકોનું કહેવું છે કે વિદ્યાર્થીઓના સમર્થનમાં અવાજ ઉઠાવવાના કારણે તેમની સામે કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે. બીજી તરફ, પ્રશાસનનું કહેવું છે કે કાયદો અને વ્યવસ્થા જાળવવા માટે જરૂરી કાનૂની કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે અને હિંસા કે જાહેર સંપત્તિને નુકસાન પહોંચાડનાર સામે કડક પગલાં લેવામાં આવશે.
વિદ્યાર્થીઓના મુદ્દે રાષ્ટ્રીય ચર્ચા
NEET પેપર લીક વિવાદ હવે માત્ર બિહાર પૂરતો સીમિત રહ્યો નથી. દેશભરના અનેક વિદ્યાર્થી સંગઠનો પરીક્ષા વ્યવસ્થામાં સુધારા, પારદર્શિતા અને જવાબદારીની માંગ કરી રહ્યા છે.વિદ્યાર્થીઓનું કહેવું છે કે પેપર લીક જેવી ઘટનાઓને કારણે મહેનતુ ઉમેદવારોનું ભવિષ્ય જોખમમાં મુકાય છે. આ મુદ્દે કેન્દ્ર સરકાર અને વિવિધ રાજ્ય સરકારો પર સુધારા લાવવાનો દબાણ સતત વધી રહ્યો છે.
સરકાર અને પોલીસનો અભિગમ
રાજ્ય સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે શાંતિપૂર્ણ વિરોધ દરેકનો અધિકાર છે,પરંતુ હિંસા, તોડફોડ અને કાયદો હાથમાં લેવાની મંજૂરી આપવામાં નહીં આવે. પોલીસે હિંસામાં સામેલ લોકોની ઓળખ કરવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી છે, પુરાવાના આધારે કાર્યવાહી કરવામાં આવશે, તેજ પ્રતાપ યાદવને 14 દિવસની ન્યાયિક કસ્ટડીમાં મોકલાયા બાદ હવે તેમની કાનૂની ટીમ આગામી પગલાં અંગે નિર્ણય લેશે. બીજી તરફ, બિહારમાં NEET પેપર લીક મુદ્દે વિદ્યાર્થીઓનું આંદોલન હજુ શાંત પડ્યું નથી. સમગ્ર ઘટનાએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે શિક્ષણ અને પરીક્ષા વ્યવસ્થાને લઈને દેશભરમાં અસંતોષ યથાવત છે. હવે સૌની નજર એ વાત પર રહેશે કે સરકાર પરીક્ષા સુધારા, વિદ્યાર્થીઓની માંગણીઓ અને કાયદો-વ્યવસ્થા વચ્ચે કેવી રીતે સંતુલન જાળવે છે અને આગળ શું નિર્ણયો લે છે.
