સંસદના ચાલુ ચોમાસુ સત્રના નવમા દિવસે લોકસભાએ ‘વંદે માતરમ’ બિલને મંજૂરી આપી. આ બિલ અગાઉ 29 જુલાઈના રોજ રાજ્યસભામાં પસાર થયું હતું. બંને ગૃહોમાં પસાર થયા પછી હવે તેને કાયદો બનવાનો માર્ગ મોકળો થયો છે. બંને ગૃહોમાં પસાર થયા પછી બિલ રાષ્ટ્રપતિને મોકલવામાં આવશે. રાષ્ટ્રપતિ મંજૂરી આપતાં જ તે કાયદો બનશે.
વિપક્ષના હોબાળા વચ્ચે લોકસભામાં બિલ પસાર થયું
વિપક્ષના હોબાળા વચ્ચે ‘વંદે માતરમ’ બિલ 30 જુલાઈ (ગુરુવાર) ના રોજ પસાર થયું. ત્યારબાદ લોકસભાની કાર્યવાહી બીજા દિવસ, 31 જુલાઈ સુધી સ્થગિત કરવામાં આવી. ગૃહ રાજ્યમંત્રી નિત્યાનંદ રાયે રાષ્ટ્રીય સન્માનના અપમાન નિવારણ સુધારા બિલ, 2026 ને લોકસભામાં વિચારણા અને પસાર કરવા માટે રજૂ કર્યું હતું. મતદાન બાદ બિલ પસાર થયું. તેમાં રાષ્ટ્રીય સન્માન અપમાન નિવારણ અધિનિયમ, ૧૯૭૧ માં વધુ સુધારો કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો.
બિલ પર સરકારનું વલણ
ચોમાસા સત્ર દરમિયાન કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે કેન્દ્ર સરકાર વતી રાજ્યસભામાં આ બિલ રજૂ કર્યું હતું. ચર્ચા પછી સંસદના ઉપલા ગૃહે બિલ પસાર કર્યું હતું. બિલ પર ચર્ચા દરમિયાન કેન્દ્રીય ગૃહ રાજ્યમંત્રી નિત્યાનંદ રાયે જણાવ્યું હતું કે રાષ્ટ્રીય પ્રતીકોનો આદર એ એક એવો વિષય છે જે રાજકારણથી પર હોવો જોઈએ. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે આ બિલ કોઈ વ્યક્તિ કે વિચારધારા વિરુદ્ધ નથી પરંતુ રાષ્ટ્રની ગરિમા અને આપણી સહિયારી રાષ્ટ્રીય ચેતનાના સમર્થનમાં છે.
વંદે માતરમ ગીતનું અપમાન કરવા બદલ આટલા વર્ષની સજા થશે
આ બિલ કાયદો બન્યા બાદ વંદે માતરમ ગીતને રાષ્ટ્રગીતની જેમ કાયદાકીય રક્ષણ મળશે. અત્યાર સુધી આ કાયદા હેઠળ માત્ર રાષ્ટ્રધ્વજ, બંધારણ અને રાષ્ટ્રગીત જન ગણ મનને જ રક્ષણ આપવામાં આવતું હતું. હવે આ જ યાદીમાં વંદે માતરમ પણ ઉમેરવામાં આવશે. હવે વંદે માતરમનું અપમાન કરવું ગુનો ગણાશે. વંદે માતરમ ગાવાથી રોકવું કે ગાવામાં અવરોધ ઊભો કરવો એ પણ ગુનો ગણાશે. જો કોઈ વ્યક્તિ આ બિલ હેઠળ ગુનો કરે છે તો તેને 3 વર્ષ સુધીની જેલ, દંડ અથવા બંને થઈ શકે છે. આ જ સજા હાલમાં રાષ્ટ્રગીતના અપમાન માટે આપવામાં આવે છે.
