અમેરિકાએ ક્યુબાના સામ્યવાદી શાસન પર રાજકીય અને આર્થિક દબાણ વધારવાના ભાગરૂપે ફરી એકવાર કડક પ્રતિબંધો લાગુ કરવાની જાહેરાત કરી છે. અમેરિકાના વિદેશ મંત્રાલય અને નાણા મંત્રાલય દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા નવા નિયમો મુજબ, ક્યુબાની સરકારી માલિકીની કંપનીઓ, સૈન્ય સંસ્થાઓ અને ટુરિઝમ સેક્ટરને મુખ્ય લક્ષ્યાંક બનાવવામાં આવ્યા છે.
અમેરિકાનું કહેવું છે કે આ પ્રતિબંધોનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ક્યુબાના સામાન્ય નાગરિકોને નુકસાન પહોંચાડવાનો નથી, પરંતુ ત્યાંની સૈન્ય અને સરકારી એજન્સીઓ સુધી પહોંચતા નાણાકીય ભંડોળને રોકવાનો છે.
સરકારી કંપનીઓ અને ટુરિઝમ પર સીધો પ્રહાર
નવા નિયમો હેઠળ અમેરિકાએ ક્યુબાની એવી કંપનીઓની યાદીમાં વધુ નવી સંસ્થાઓ ઉમેરી છે, જેનું સંચાલન ત્યાંની સેના કે ગુપ્તચર એજન્સીઓ પાસે છે:
- અમેરિકન નાગરિકો અને કંપનીઓ હવે આ યાદીમાં શામિલ ક્યુબન સરકારી હોટેલો, રિસોર્ટ્સ કે સેવાઓનો ઉપયોગ કરી શકશે નહીં.
- ક્યુબામાં પ્રવાસન ક્ષેત્રમાંથી મળતી મોટાભાગની આવક સીધી સેનાના ખાતામાં જતી હોવાથી ટુરિઝમ સાથે જોડાયેલા નાણાકીય વ્યવહારો પર કડક મર્યાદાઓ લાદવામાં આવી છે.
- પ્રવાસીઓ દ્વારા કરવામાં આવતા વ્યક્તિગત અને વ્યવસાયિક ખર્ચ પર અમેરિકન એજન્સીઓ દ્વારા સીધી નજર રાખવામાં આવશે.
ટ્રાવેલ અને ટ્રાન્સફરના નિયમો વધુ સખત બન્યા
અમેરિકાથી ક્યુબા જતા પ્રવાસીઓ માટેના નિયમોમાં પણ મોટા ફેરફારો કરવામાં આવ્યા છે. હવે શૈક્ષણિક, સાંસ્કૃતિક કે પીપલ-ટુ-પીપલ પ્રવાસના નામે ક્યુબા જતાં લોકોએ પોતાની મુલાકાતનો સંપૂર્ણ હિસાબ અને હેતુ રજૂ કરવો પડશે. આ ઉપરાંત, અમેરિકામાં રહેતા ક્યુબન મૂળના લોકો દ્વારા પોતાના પરિવારને મોકલવામાં આવતા પૈસા પર પણ ચોક્કસ શરતો લાદવામાં આવી છે, જેથી આ નાણાં ક્યુબન સરકાર કે સેનાના હાથમાં ન જાય.
આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે શું અસર થશે?
અમેરિકાના આ નિર્ણયથી ક્યુબાની પહેલાથી જ ભાંગી પડેલી અર્થવ્યવસ્થા પર વધુ માઠું પરિણામ આવવાની શક્યતા છે. ક્યુબા હાલમાં ભીષણ મોંઘવારી, બળતણની અછત અને વીજળીના કાપ જેવી ગંભીર આર્થિક મુશ્કેલીઓનો સામનો કરી રહ્યું છે. અમેરિકાનો આ નવો આર્થિક શિકંજો ક્યુબા સરકાર માટે આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર અને વિદેશી વિનિમય મેળવવામાં મોટી અડચણો ઊભી કરશે.
બીજી તરફ, ક્યુબન સરકારે અમેરિકાના આ પગલાંની સખત નિંદા કરતાં તેને અમાનવીય અને ગેરકાનૂની આર્થિક નાકાબંધી ગણાવી છે.
