દેશભરમાં નવતપાની શરૂઆત સાથે જ ગરમીનો પ્રકોપ વધુ ભયાનક બન્યો છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા આગામી ત્રણથી ચાર દિવસ સુધી ઉત્તર અને મધ્ય ભારતના અનેક રાજ્યોમાં તીવ્ર ગરમી અને હીટવેવની ચેતવણી જાહેર કરવામાં આવી છે. કેટલાક વિસ્તારોમાં તાપમાન 49 ડિગ્રી સેલ્સિયસની આસપાસ પહોંચવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે, જેના કારણે સામાન્ય જનજીવન પર ગંભીર અસર થવાની આશંકા છે.
દિલ્હીમાં ગરમીથી હાલત કફોડી
રાષ્ટ્રીય રાજધાની દિલ્હીમાં છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી તાપમાન સતત 44 થી 46 ડિગ્રી સેલ્સિયસ વચ્ચે નોંધાઈ રહ્યું છે. હવામાન વિભાગે આગામી દિવસોમાં પણ હીટવેવની સ્થિતિ યથાવત રહેવાની આગાહી કરી છે. દિલ્હીના અનેક વિસ્તારોમાં દિવસ દરમિયાન બહાર નીકળવું મુશ્કેલ બની રહ્યું છે અને લોકોને બિનજરૂરી બહાર ન જવાની સલાહ આપવામાં આવી છે.
રાજસ્થાનમાં 49થી 50 ડિગ્રી સુધી પહોંચી શકે તાપમાન
રાજસ્થાનમાં સ્થિતિ સૌથી વધુ ચિંતાજનક માનવામાં આવી રહી છે. હવામાન વિભાગના અંદાજ મુજબ રાજ્યના કેટલાક વિસ્તારોમાં તાપમાન 49 થી 50 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચી શકે છે. શ્રીગંગાનગર, જૈસલમેર, બારમેર, બીકાનેર, કોટા અને જયપુર સહિતના વિસ્તારોમાં હીટવેવનો ગંભીર પ્રભાવ જોવા મળી રહ્યો છે. આગામી ત્રણ દિવસ સુધી ગરમીનો પ્રકોપ યથાવત રહેવાની શક્યતા છે.
મહારાષ્ટ્રના વિદર્ભ વિસ્તારમાં પણ રેડ એલર્ટ
મહારાષ્ટ્રના વિદર્ભ વિસ્તારમાં પણ ભારે ગરમીનું મોજું ફેલાયું છે. નાગપુર સહિતના વિસ્તારોમાં તાપમાન સામાન્ય કરતાં ઘણું વધારે નોંધાઈ રહ્યું છે. હવામાન વિભાગે લોકોને સાવચેતી રાખવા અને સીધા તડકાથી બચવા અપીલ કરી છે.
નવતપા શું છે?
ભારતીય પરંપરા મુજબ દર વર્ષે મે મહિનાના અંતમાં આવતો નવ દિવસનો સમયગાળો “નવતપા” તરીકે ઓળખાય છે. માન્યતા મુજબ આ સમય દરમિયાન સૂર્યની ગરમી સૌથી વધુ હોય છે અને ચોમાસા પહેલા પ્રકૃતિમાં ભારે ઉષ્ણતા અનુભવાય છે. આ વર્ષે નવતપાની શરૂઆત સાથે જ દેશના અનેક રાજ્યોમાં તાપમાન 45 ડિગ્રીથી વધુ નોંધાઈ રહ્યું છે.
હવામાન વિભાગની ચેતવણી
IMDએ હરિયાણા, દિલ્હી, ઉત્તર પ્રદેશ, રાજસ્થાન, મધ્ય પ્રદેશ અને વિદર્ભ સહિતના વિસ્તારો માટે હીટવેવથી લઈને ગંભીર હીટવેવની ચેતવણી જાહેર કરી છે. અનેક વિસ્તારોમાં રેડ અને ઓરેન્જ એલર્ટ અમલમાં છે. હવામાન વિભાગે જણાવ્યું છે કે 29 મે બાદ કેટલાક વિસ્તારોમાં તાપમાનમાં થોડો ઘટાડો થઈ શકે છે, પરંતુ રાજસ્થાનના કેટલાક ભાગોમાં ગરમી યથાવત રહેવાની શક્યતા છે.
વીજળીની માંગમાં રેકોર્ડ વધારો
ભીષણ ગરમીના કારણે દેશભરમાં વીજળીની માંગમાં પણ જંગી વધારો નોંધાયો છે. એર કન્ડિશનર, કૂલર અને પંખાનો વધેલો ઉપયોગ વીજ ગ્રીડ પર ભારે દબાણ ઉભું કરી રહ્યો છે. કેટલાક વિસ્તારોમાં વીજ પુરવઠા પર અસર પણ જોવા મળી રહી છે.
લોકોને અપાઈ ખાસ સલાહ
હવામાન વિભાગ અને આરોગ્ય નિષ્ણાતોએ લોકોને નીચે મુજબની સાવચેતી રાખવા અપીલ કરી છે:
બપોરે 12 થી 4 વાગ્યા દરમિયાન બિનજરૂરી બહાર ન નીકળવું.
પૂરતું પાણી, લીંબુ પાણી, છાશ અને ORSનું સેવન કરવું.
હળવા અને કોટનના કપડાં પહેરવા.
વૃદ્ધો, બાળકો અને બીમાર વ્યક્તિઓની ખાસ કાળજી રાખવી.
તડકામાં લાંબા સમય સુધી કામ કરવાનું ટાળવું.
આગામી ત્રણ દિવસ રહેશે ભારે
હવામાન નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર આગામી ત્રણ દિવસ સુધી દિલ્હી, રાજસ્થાન, મહારાષ્ટ્ર સહિત ઉત્તર અને મધ્ય ભારતના અનેક વિસ્તારોમાં ગરમીનો પ્રકોપ યથાવત રહેશે. કેટલાક વિસ્તારોમાં પારો 49 ડિગ્રીની નજીક પહોંચી શકે છે, જેના કારણે હીટસ્ટ્રોક અને ડિહાઇડ્રેશનના કેસોમાં વધારો થવાની શક્યતા છે. લોકો માટે આ સમયગાળા દરમિયાન વિશેષ સાવચેતી રાખવી જરૂરી બની છે.
