વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસે સુરતમાં અનોખી પહેલ: વડાપ્રધાન મોદીના કાર્યક્રમમાં મહેમાનોને માટીના માટલા અને માટીના ગ્લાસમાં પીરસાશે પાણી
વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસના અવસરે 5 જૂનના રોજ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના સુરત પ્રવાસને લઈને સમગ્ર શહેરમાં ઉત્સાહનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે. લાખો લોકોની હાજરી વચ્ચે યોજાનાર આ ભવ્ય કાર્યક્રમ માત્ર વિકાસકાર્યોના લોકાર્પણ અને ખાતમુહૂર્ત પૂરતો મર્યાદિત નહીં રહે, પરંતુ પર્યાવરણ સંરક્ષણ અને ટકાઉ વિકાસનો પણ એક અનોખો સંદેશ દેશભરમાં પહોંચાડશે.
સુરત જિલ્લા વહીવટી તંત્ર દ્વારા વડાપ્રધાનના કાર્યક્રમ માટે એવી વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે જે સમગ્ર દેશ માટે પ્રેરણારૂપ બની શકે. કાર્યક્રમ સ્થળ ઈન્ડોર સ્ટેડિયમ ખાતે ઉપસ્થિત મહેમાનો અને આગેવાનો માટે પીવાના પાણીની વ્યવસ્થા સંપૂર્ણપણે પર્યાવરણમૈત્રી બનાવવામાં આવી છે. પ્લાસ્ટિકનો ઉપયોગ ટાળીને મહેમાનોને માટીના માટલામાં સંગ્રહિત પાણી અને માટીના ગ્લાસમાં પાણી પીરસવામાં આવશે.આ પહેલનો મુખ્ય ઉદ્દેશ માત્ર પાણી પીરસવાનો નથી, પરંતુ પર્યાવરણ પ્રત્યેની જવાબદારી અને ભારતીય પરંપરાગત જીવનશૈલીને પ્રોત્સાહન આપવાનો પણ છે.
સમગ્ર દેશ માટે બનશે પ્રેરણાદાયક મોડેલ
જિલ્લા કલેક્ટર ડૉ. તેજસ પરમાર અને અધિક કલેક્ટર વિજય ખરાડી દ્વારા આપવામાં આવેલી માહિતી મુજબ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીનો આ કાર્યક્રમ “ઇકો-ફ્રેન્ડલી” અને “સસ્ટેનેબલ ડેવલપમેન્ટ”ની થીમ પર આયોજિત કરવામાં આવ્યો છે.
તેમણે જણાવ્યું કે વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસના અવસરે યોજાનાર આ કાર્યક્રમ માત્ર સુરત કે ગુજરાત પૂરતો મર્યાદિત નહીં રહે, પરંતુ સમગ્ર દેશ માટે એક પ્રેરણાદાયક ઉદાહરણ પૂરું પાડશે. આજના સમયમાં પ્લાસ્ટિક પ્રદૂષણ વૈશ્વિક પડકાર બની ગયું છે. આવા સંજોગોમાં જાહેર કાર્યક્રમોમાં પ્લાસ્ટિકનો ઉપયોગ ઘટાડીને કુદરતી અને પર્યાવરણને અનુકૂળ વિકલ્પોને અપનાવવાની જરૂરિયાત વધી રહી છે.
સુરત વહીવટી તંત્ર દ્વારા લેવામાં આવેલો આ નિર્ણય એ દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવી રહ્યો છે. જો કે
પ્લાસ્ટિકને સંપૂર્ણપણે અપાશે ટાળો, સામાન્ય રીતે મોટા જાહેર કાર્યક્રમોમાં પાણીની પ્લાસ્ટિક બોટલો, ડિસ્પોઝેબલ ગ્લાસ અને અન્ય પ્લાસ્ટિક સામગ્રીનો મોટા પ્રમાણમાં ઉપયોગ થતો હોય છે. જેના કારણે કાર્યક્રમ બાદ પ્લાસ્ટિક કચરાનો પણ મોટો પ્રશ્ન ઊભો થાય છે.પરંતુ વડાપ્રધાનના સુરત કાર્યક્રમમાં આ સમસ્યાને ધ્યાનમાં રાખીને પ્લાસ્ટિકના ઉપયોગને લગભગ સંપૂર્ણપણે ટાળવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. મહેમાનો માટે માટીના માટલા અને માટીના ગ્લાસનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે, જે માત્ર પર્યાવરણમૈત્રી જ નથી પરંતુ ભારતીય સંસ્કૃતિ અને પરંપરાની પણ ઝાંખી કરાવે છે.વિશેષજ્ઞોના મતે માટીના વાસણોમાં રાખવામાં આવેલું પાણી સ્વાભાવિક રીતે ઠંડુ રહે છે અને તેમાં કોઈ રાસાયણિક અસર થતી નથી. તેથી સ્વાસ્થ્યની દ્રષ્ટિએ પણ આ વ્યવસ્થા લાભદાયક ગણાય છે.
ઈન્ડોર સ્ટેડિયમમાં ગુંજશે પર્યાવરણ જાગૃતિનો સંદેશ
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની ઉપસ્થિતિમાં યોજાનાર કાર્યક્રમમાં હજારો લોકો ભાગ લેશે. આ કાર્યક્રમમાં માત્ર વિકાસકાર્યોનું લોકાર્પણ જ નહીં પરંતુ પર્યાવરણ સંરક્ષણ અંગે જાગૃતિ ફેલાવવાનો પણ પ્રયાસ કરવામાં આવશે.વહીવટી તંત્રના જણાવ્યા અનુસાર કાર્યક્રમ દરમિયાન વિવિધ સ્થળોએ પર્યાવરણ સંરક્ષણ, સ્વચ્છતા અને ટકાઉ વિકાસ સંબંધિત સંદેશાઓ પ્રદર્શિત કરવામાં આવશે. કાર્યક્રમનું આયોજન પણ શક્ય તેટલું ‘ગ્રીન ઇવેન્ટ’ના ધોરણો મુજબ કરવામાં આવી રહ્યું છે.
‘સ્વચ્છ ભારત’ના વિઝનને મળશે બળ
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા શરૂ કરાયેલા ‘સ્વચ્છ ભારત અભિયાન’ને દેશભરમાં વ્યાપક જનસમર્થન મળ્યું છે. સ્વચ્છતા સાથે હવે પર્યાવરણ સંરક્ષણ અને પ્લાસ્ટિક મુક્ત ભારતનો સંદેશ પણ વધુ મજબૂત બની રહ્યો છે.સુરતનો આ કાર્યક્રમ ‘સ્વચ્છ ભારત’ અને ‘ગ્રીન ઇન્ડિયા’ બંને અભિયાનોને એકસાથે આગળ વધારતો જોવા મળશે. માટીના વાસણોનો ઉપયોગ કરીને સ્થાનિક કારીગરોને પણ પ્રોત્સાહન મળશે અને પરંપરાગત હસ્તકલા સાથે જોડાયેલા લોકો માટે રોજગારીની નવી તકો પણ ઊભી થશે.
સ્થાનિક કારીગરોને પણ મળશે લાભ
માટીના માટલા અને ગ્લાસની માંગ વધવાથી કુંભાર સમાજ અને માટીકામ સાથે સંકળાયેલા સ્થાનિક કારીગરોને સીધો લાભ મળશે. વર્ષોથી આધુનિક જીવનશૈલીના કારણે માટીના વાસણોનો ઉપયોગ ઘટતો ગયો હતો,પરંતુ પર્યાવરણમૈત્રી વિકલ્પ તરીકે ફરી તેની લોકપ્રિયતા વધી રહી છે.સુરતના આ કાર્યક્રમથી સ્થાનિક ઉત્પાદનોને પ્રોત્સાહન મળશે અને ‘વોકલ ફોર લોકલ’ અભિયાનને પણ નવી દિશા મળશે.
વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસે અનોખો સંદેશ
વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસનો મુખ્ય ઉદ્દેશ કુદરતના સંરક્ષણ માટે લોકોમાં જાગૃતિ લાવવાનો છે. સુરતમાં યોજાનાર વડાપ્રધાનનો કાર્યક્રમ આ ઉદ્દેશને વાસ્તવિક સ્વરૂપ આપતો જોવા મળશે.પ્લાસ્ટિકનો ત્યાગ, કુદરતી સાધનોનો ઉપયોગ, પરંપરાગત જીવનશૈલીને પ્રોત્સાહન અને પર્યાવરણ પ્રત્યે જવાબદારીનો સંદેશ – આ તમામ બાબતો કાર્યક્રમને વિશેષ બનાવશે.
દેશ માટે પ્રેરણારૂપ પહેલ
વહીવટી તંત્રનું માનવું છે કે જો આવા પ્રયાસો સરકારી કાર્યક્રમો, સામાજિક પ્રસંગો અને ખાનગી સમારંભોમાં પણ અપનાવવામાં આવે તો પ્લાસ્ટિક પ્રદૂષણમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો કરી શકાય. સુરતમાં શરૂ થયેલી આ પહેલ ભવિષ્યમાં અન્ય શહેરો માટે પણ માર્ગદર્શક બની શકે છે.
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના આગમનને લઈને સમગ્ર સુરત ઉત્સાહિત છે, પરંતુ આ કાર્યક્રમની સૌથી વિશેષ બાબત એ છે કે અહીં વિકાસ સાથે પર્યાવરણ સંરક્ષણને પણ સમાન મહત્વ આપવામાં આવ્યું છે. માટીના માટલા અને માટીના ગ્લાસ દ્વારા પાણી પીરસવાની આ અનોખી વ્યવસ્થા વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસે ‘સસ્ટેનેબલ લાઇફસ્ટાઇલ’નો જીવંત સંદેશ આપશે અને સમગ્ર દેશ માટે એક પ્રેરણાદાયક ઉદાહરણ બની રહેશે.
