મહારાષ્ટ્રના પુણેમાં આયોજિત એક સરકારી કાર્યક્રમ દરમિયાન ભાજપના બે વરિષ્ઠ નેતાઓ વચ્ચે સર્જાયેલા વિવાદે રાજ્યના રાજકારણમાં ભારે ચર્ચા જગાવી છે. ભાજપના રાજ્યસભા સાંસદ મેધા કુલકર્ણીએ પોતાની જ પાર્ટીના ઔસા (લાતૂર)ના ધારાસભ્ય અભિમન્યુ પવાર પર ગંભીર આરોપ લગાવ્યો છે. તેમણે દાવો કર્યો છે કે પુણેમાં યોજાયેલા મરાઠા સમાજના પ્રતિભાશાળી વિદ્યાર્થીઓના સન્માન સમારોહમાં તેમને માત્ર તેઓ બ્રાહ્મણ હોવાના કારણે પ્રથમ હરોળમાં બેસવા દેવામાં આવ્યા નહોતા.આ સમગ્ર ઘટના મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસની હાજરીમાં યોજાયેલા ‘સારથી’ (SARTHI) સંસ્થાના કાર્યક્રમ દરમિયાન બની હતી.
કાર્યક્રમમાં UPSC, MPSC અને અન્ય સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓમાં સફળ થયેલા મરાઠા સમાજના વિદ્યાર્થીઓ અને તેમના વાલીઓનું સન્માન કરવામાં આવી રહ્યું હતું. કાર્યક્રમમાં રાજ્યના અનેક મંત્રીઓ, જનપ્રતિનિધિઓ અને અધિકારીઓ પણ ઉપસ્થિત હતા.મેધા કુલકર્ણીના જણાવ્યા મુજબ તેઓ કાર્યક્રમમાં પહોંચ્યા ત્યારે પ્રથમ હરોળમાં કેટલીક બેઠકો ખાલી હતી. રાજ્યસભાના સાંસદ તરીકે સરકારી પ્રોટોકોલ મુજબ તેમને પ્રથમ હરોળમાં બેઠક મળવી જોઈએ હતી. તેથી તેઓ ત્યાં બેસી ગયા હતા. પરંતુ થોડા સમય બાદ ધારાસભ્ય અભિમન્યુ પવારે તેમને ત્યાંથી ઊભા થવા જણાવ્યું હતું.
મેધા કુલકર્ણીનો આરોપ છે કે અભિમન્યુ પવારે તેમને કહ્યું હતું કે, “આ મરાઠા સમાજનો કાર્યક્રમ છે. તમે આગળ બેસશો તો વિવાદ ઊભો થઈ શકે છે.” આ નિવેદનથી તેઓ અત્યંત દુઃખી થયા હતા. તેમણે કહ્યું કે સરકારના કાર્યક્રમમાં બેઠકો પ્રોટોકોલ મુજબ નક્કી થતી હોય છે, જાતિના આધારે નહીં. તેમ છતાં તેમની સાથે જાતિનો ઉલ્લેખ કરીને વર્તન કરવામાં આવ્યું.મેધા કુલકર્ણીએ મીડિયા સમક્ષ ભાવુક બનીને કહ્યું કે ખુરશીઓને કોઈ જાતિ હોતી નથી. તેઓ કોઈપણ કાર્યક્રમમાં સૌપ્રથમ હિંદુ સમાજની એકતા અંગે વાત કરે છે અને જાતિના નામે ભેદભાવને સમર્થન આપતા નથી. તેમણે પ્રશ્ન કર્યો કે જ્યારે કાર્યક્રમ સરકારનો હતો, ત્યારે તેમાં બ્રાહ્મણ અને મરાઠાનો મુદ્દો શા માટે લાવવામાં આવ્યો?સાંસદે વધુમાં કહ્યું કે અભિમન્યુ પવાર જ્યારે વિધાનસભાની ચૂંટણી લડી રહ્યા હતા ત્યારે તેમણે જાતે ફોન કરીને બ્રાહ્મણ સમાજના કાર્યક્રમોમાં આવીને તેમના પક્ષમાં મત માગવાની વિનંતી કરી હતી.
મેધા કુલકર્ણીએ જણાવ્યું કે તેમની તબિયત સારી ન હોવા છતાં તેઓ બ્રાહ્મણ સમાજના કાર્યક્રમોમાં ગયા હતા અને અભિમન્યુ પવાર માટે મતદાન કરવાની અપીલ કરી હતી. આજે એ જ વ્યક્તિ તેમની સામે જાતિનો મુદ્દો ઉઠાવે છે તે અત્યંત દુઃખદ હોવાનું તેમણે જણાવ્યું.મેધા કુલકર્ણીએ વધુ એક ગંભીર આરોપ લગાવ્યો કે કાર્યક્રમ પહેલાં તેઓ મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસને મળવા માટે VIP લાઉન્જમાં જવા માંગતા હતા. તેમની સાથે કેટલાક મરાઠા સમાજના લોકો પણ હતા, જેઓ એક મહત્વપૂર્ણ મુદ્દે મુખ્યમંત્રીને મળવા ઇચ્છતા હતા. પરંતુ અભિમન્યુ પવારે પોલીસને તેમને અંદર ન જવા દેવા માટે સૂચના આપી હોવાનું તેમણે કહ્યું. તેમણે સવાલ કર્યો કે મુખ્યમંત્રી કોને મળવાના અને કોને નહીં તે નક્કી કરવાનો અધિકાર અભિમન્યુ પવારને કોણે આપ્યો?
આ ઘટનાથી નારાજ મેધા કુલકર્ણીએ કાર્યક્રમ અધવચ્ચે જ છોડી દીધો હતો. બાદમાં તેમણે અલગથી પત્રકાર પરિષદ યોજી પોતાની વ્યથા વ્યક્ત કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે તેઓ શપથપૂર્વક કહી શકે છે કે તેમણે જે કહ્યું છે તે સત્ય છે અને તેઓ આ મુદ્દે પક્ષના વરિષ્ઠ નેતાઓ સાથે પણ ચર્ચા કરશે.બીજી તરફ ધારાસભ્ય અભિમન્યુ પવારે તમામ આરોપોને નકારી કાઢ્યા છે. તેમણે જણાવ્યું કે મેધા કુલકર્ણીને ગેરસમજ થઈ છે. તેમના કહેવા મુજબ તેમણે માત્ર એટલું કહ્યું હતું કે અણ્ણા સાહેબ વિકાસ મહામંડળના અધ્યક્ષ અને પૂર્વ ધારાસભ્ય નરેન્દ્ર પાટીલને આગળ બેસાડવા જોઈએ અને તેઓ તથા મેધા કુલકર્ણી પાછળ બેસી શકે. તેમાં કોઈપણ પ્રકારનો જાતિનો પ્રશ્ન નહોતો.
અભિમન્યુ પવારે વધુમાં કહ્યું કે કાર્યક્રમ તેમનો વ્યક્તિગત નહોતો પરંતુ સરકાર અને ‘સારથી’ સંસ્થાનો હતો. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે તેમણે ક્યારેય મેધા કુલકર્ણીને બ્રાહ્મણ હોવાના કારણે પાછળ બેસવા કહ્યું નથી. જોકે તેમણે એટલું જરૂર કહ્યું કે જો તેમના શબ્દોથી મેધા કુલકર્ણીની લાગણી દુભાઈ હોય તો તેમને તેનો અફસોસ છે.આ સમગ્ર ઘટનાએ ભાજપની અંદર આંતરિક મતભેદોની ચર્ચાને વેગ આપ્યો છે. વિરોધ પક્ષોએ પણ આ મુદ્દે ભાજપ પર નિશાન સાધ્યું છે. તેમનું કહેવું છે કે જો સત્તાધારી પક્ષના પોતાના સાંસદ જ જાતિ આધારિત ભેદભાવનો આરોપ લગાવી રહ્યા હોય તો તે ચિંતાજનક બાબત છે.રાજકીય વિશ્લેષકોના મતે આ વિવાદ માત્ર બેઠક વ્યવસ્થાનો નથી, પરંતુ પક્ષની અંદર સ્થાનિક નેતાઓ વચ્ચેના મતભેદો અને પ્રોટોકોલને લઈને રહેલી અસંમતિને પણ ઉજાગર કરે છે.
ખાસ કરીને મહારાષ્ટ્રમાં મરાઠા અને બ્રાહ્મણ સમાજ વચ્ચે રાજકીય સંતુલન મહત્વનું માનવામાં આવે છે, તેથી આ પ્રકારના નિવેદનોને રાજકીય રીતે પણ ગંભીર માનવામાં આવી રહ્યા છે.કાર્યક્રમ દરમિયાન મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસ પણ હાજર હતા, પરંતુ જાહેરમાં તેમણે આ વિવાદ પર કોઈ ટિપ્પણી કરી નથી. પક્ષના રાજ્ય નેતૃત્વ તરફથી હજુ સુધી કોઈ સત્તાવાર કાર્યવાહી અથવા નિવેદન જાહેર કરવામાં આવ્યું નથી.હાલ આ સમગ્ર મામલો રાજકીય ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે. એક તરફ મેધા કુલકર્ણી પોતાના આરોપો પર અડગ છે તો બીજી તરફ અભિમન્યુ પવાર તમામ આરોપોને ગેરસમજ ગણાવી રહ્યા છે. તેથી ઘટનાને લઈને બંને પક્ષોના અલગ-અલગ દાવા સામે આવ્યા છે અને અત્યાર સુધી કોઈ સ્વતંત્ર તપાસ દ્વારા જાતિ આધારિત ટિપ્પણીના આરોપોની પુષ્ટિ થઈ નથી.આ ઘટનાએ ફરી એકવાર સરકારી કાર્યક્રમોમાં પ્રોટોકોલ, જનપ્રતિનિધિ સન્માન અને જાતિ આધારિત રાજકારણ અંગે ચર્ચા શરૂ કરી છે. હવે સૌની નજર ભાજપના વરિષ્ઠ નેતૃત્વ પર છે કે તેઓ આ આંતરિક વિવાદનો અંત કેવી રીતે લાવે છે.
