બ્રાઝિલમાં એક ગાયે એવી કિંમત મેળવી છે કે સાંભળીને કદાચ તમને વિશ્વાસ નહીં આવે. વિઆટિના-19 નામની આ ગાયની હરાજીમાં કિંમત લગભગ ₹41 કરોડ સુધી પહોંચી છે. ખાસ વાત એ છે કે આ ગાયનું મૂળ ભારતના આંધ્ર પ્રદેશની ઓંગોલે જાતિ સાથે જોડાયેલું છે. 2025ના અહેવાલો મુજબ બ્રાઝિલના મિનાસ ગેરાઇસમાં થયેલી હરાજીમાં વિઆટિના-19 માટે 4.82 મિલિયન અમેરિકી ડોલર એટલે કે આશરે ₹41 કરોડની કિંમત નોંધાઈ હતી. આ સાથે તે વિશ્વની સૌથી મોંઘી ગાય બની.
₹41 કરોડની કિંમત પાછળનું ગણિત
વિઆટિના-19ની કિંમત માત્ર તેના શરીરના કદને કારણે નથી. પશુપાલન ક્ષેત્રમાં તેની સૌથી મોટી કિંમત તેના જિનેટિક ગુણોમાં છે. આ ગાય ઝડપથી માંસપેશીઓ વિકસાવવાની ક્ષમતા, મજબૂત શરીર, ગરમી સહન કરવાની ક્ષમતા અને પોતાના સારા ગુણો સંતાનોમાં પહોંચાડવાની ક્ષમતા માટે જાણીતી છે. આ કારણે તેને સામાન્ય ગાય કરતાં અલગ રીતે જોવામાં આવે છે.
આ ગાય સાથે જોડાયેલા કેટલાક મહત્વના આંકડા:
- કિંમત: આશરે ₹41 કરોડ
- વજન: 1,101 કિલોગ્રામ
- ઉંમર: લગભગ 53 મહિના
- જાતિ: ઓંગોલે મૂળની નેલોર
- હરાજી: મિનાસ ગેરાઇસ, બ્રાઝિલ
- વિશ્વ રેકોર્ડ: સૌથી મોંઘી ગાય
- અંડાણુ મેળવવા માટેની કિંમત: આશરે ₹2 કરોડથી વધુ
અહીં છેલ્લો આંકડો ખાસ ચોંકાવનારો છે. અહેવાલો મુજબ વિઆટિના-19ના અંડાણુ મેળવવાની તક માટે પશુપાલકો લગભગ 2,50,000 અમેરિકી ડોલર ચૂકવવા તૈયાર છે. ભારતીય રૂપિયામાં આ રકમ આશરે ₹2.1 કરોડથી વધુ થાય છે.
1,101 કિલો વજન, સામાન્ય ગાય કરતાં લગભગ બમણું
વિઆટિના-19નું વજન લગભગ 1,101 કિલોગ્રામ છે. આ નેલોર જાતિની સામાન્ય ગાયની સરખામણીમાં લગભગ બમણું વજન છે. તેનું શરીર ખૂબ વિકસિત માંસપેશીઓ ધરાવે છે. સફેદ રંગનું શરીર, ખભા પર મોટો કૂબડ અને ઢીલી ચામડી તેની ઓળખ છે. આ શરીરરચના ગરમ હવામાનમાં અનુકૂળ થવામાં મદદરૂપ થાય છે. એટલે તેની કિંમતને માત્ર “એક ગાયની કિંમત” તરીકે જોવી યોગ્ય નથી. પશુપાલકો માટે તે ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા જિનેટિક્સનું સાધન છે.
2022માં કિંમત ₹7.98 કરોડ, પછી પહોંચી ₹21 કરોડ
વિઆટિના-19ની કિંમત એક જ વખતમાં ₹41 કરોડ થઈ નથી. તેની કિંમત છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં સતત વધી છે. મે 2022માં વિઆટિના-19ના 50% માલિકી હક્કો ₹3.99 કરોડમાં વેચાયા હતા. આ સોદાના આધારે સમગ્ર ગાયનું મૂલ્ય ₹7.98 કરોડ ગણાયું હતું. ત્યારે પણ તે નેલોર જાતિની સૌથી મોંઘી ગાયોમાં સામેલ થઈ હતી. ત્યારબાદ જૂન 2023માં તેના વધુ 33% માલિકી હક્કો ₹6.993 કરોડમાં વેચાયા. આ સોદા પછી વિઆટિના-19નું કુલ મૂલ્ય ₹20.979 કરોડ એટલે કે લગભગ ₹21 કરોડ ગણાયું.
અર્થાત્, લગભગ 1 વર્ષમાં તેની કિંમત:
- 2022: ₹7.98 કરોડ
- 2023: ₹20.979 કરોડ
- 2025: આશરે ₹41 કરોડ
આ આંકડા બતાવે છે કે ઉચ્ચ જિનેટિક ગુણવત્તાવાળા પશુઓની બજારમાં કેટલી મોટી કિંમત થઈ શકે છે.
ભારત સાથે શું છે સંબંધ?
વિઆટિના-19નું સૌથી રસપ્રદ પાસું તેનું ભારતીય મૂળ છે. તે ઓંગોલે જાતિ સાથે જોડાયેલી છે. ઓંગોલે પશુઓનું મૂળ આંધ્ર પ્રદેશના પ્રકાશમ જિલ્લામાં છે. આ જાતિના પશુઓ મજબૂત શરીર, ગરમી સહન કરવાની ક્ષમતા અને રોગો સામે સારી પ્રતિકારક ક્ષમતા માટે જાણીતા છે. 19મી સદીના અંતમાં ભારતીય ઝેબુ પશુઓ બ્રાઝિલ પહોંચ્યા હતા અને ત્યારબાદ ત્યાં તેમની મોટા પાયે સંવર્ધન પ્રક્રિયા શરૂ થઈ. બ્રાઝિલમાં આજે લગભગ 80% પશુઓ ઝેબુ પ્રકારના હોવાનું અહેવાલોમાં જણાવાયું છે. ઝેબુ પશુઓનું મૂળ ભારતીય ઉપખંડ સાથે જોડાયેલું છે.
દૂધ કરતાં જિનેટિક્સની કિંમત વધુ
અહીં એક મહત્વની ગેરસમજ દૂર કરવી જરૂરી છે. વિઆટિના-19ની કરોડોની કિંમત દૂધ ઉત્પાદન માટે નથી. નેલોર જાતિનો મુખ્ય ઉપયોગ માંસ ઉત્પાદન અને ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા પશુ સંવર્ધન માટે થાય છે. એટલે વિઆટિના-19નું સૌથી મોટું મૂલ્ય તેના શરીર, માંસપેશીઓ અને પ્રજનન માટે ઉપયોગી જિનેટિક્સમાં છે. પશુપાલકો તેના અંડાણુ અને ભ્રૂણનો ઉપયોગ કરીને આગામી પેઢીના પશુઓમાં તેના ગુણો લાવવા માંગે છે. એટલે એક ગાયમાંથી માત્ર એક જ પશુ નહીં, પરંતુ તેની જિનેટિક લાઇનમાંથી અનેક ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા પશુ તૈયાર કરવાની શક્યતા રહે છે.
₹2 કરોડથી વધુમાં અંડાણુ મેળવવાની તક
વિઆટિના-19ની કમાણી માત્ર તેની માલિકી વેચવાથી થતી નથી. તેની જિનેટિક સામગ્રી પણ ખૂબ કિંમતી છે. અહેવાલો મુજબ પશુપાલકો તેના અંડાણુ મેળવવા માટે આશરે 2,50,000 અમેરિકી ડોલર એટલે કે ₹2 કરોડથી વધુ ચૂકવવા તૈયાર છે. ત્યારબાદ આ અંડાણુ અને પસંદ કરેલા વીર્યથી ભ્રૂણ તૈયાર કરીને અન્ય ગાયોના ગર્ભમાં સ્થાપિત કરવામાં આવે છે. આ રીતે વિઆટિના-19ના સારા જિનેટિક ગુણો તેની આગામી પેઢીમાં પહોંચાડવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવે છે.
ગાયની સુરક્ષા માટે કેમેરા અને સશસ્ત્ર ગાર્ડ
₹41 કરોડની કિંમત ધરાવતી ગાયને સામાન્ય પશુની જેમ ખુલ્લામાં રાખવામાં આવતી નથી. વિઆટિના-19ની સુરક્ષા માટે સુરક્ષા કેમેરા અને સશસ્ત્ર સુરક્ષાકર્મીની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હોવાનું અહેવાલોમાં જણાવાયું છે. તેનું કારણ માત્ર તેની બજાર કિંમત નથી, પરંતુ તેની કિંમતી જિનેટિક સામગ્રી પણ છે.
‘મિસ સાઉથ અમેરિકા’નો ખિતાબ પણ જીત્યો
વિઆટિના-19 માત્ર હરાજીના રેકોર્ડને કારણે જ ચર્ચામાં નથી આવી. તેણે પશુ સૌંદર્ય અને ગુણવત્તા સાથે જોડાયેલી સ્પર્ધામાં પણ સફળતા મેળવી છે. અહેવાલો મુજબ તેણે ‘ચેમ્પિયન ઑફ ધ વર્લ્ડ’ સ્પર્ધામાં ‘મિસ સાઉથ અમેરિકા’નો ખિતાબ જીત્યો હતો. પશુ સંવર્ધન ક્ષેત્રમાં આવી સ્પર્ધાઓમાં જીતથી પશુની જિનેટિક અને બજાર કિંમત વધુ વધી શકે છે.
ગિનીઝ વર્લ્ડ રેકોર્ડમાં પણ નામ
વિઆટિના-19ને સૌથી મોંઘી ગાય તરીકે ગિનીઝ વર્લ્ડ રેકોર્ડ સાથે પણ જોડવામાં આવી છે. 2023માં તેની માલિકીના એક તૃતીયાંશ હિસ્સાની ₹6.993 કરોડની હરાજી પછી તેનું કુલ મૂલ્ય લગભગ ₹20.979 કરોડ થયું હતું અને તેણે અગાઉના રેકોર્ડને પાછળ છોડ્યો હતો. બાદના વર્ષોમાં તેની કિંમત વધુ વધી અને 2025માં આશરે ₹41 કરોડના સ્તરે પહોંચી.
બ્રાઝિલે ભારતીય જાતિમાંથી બનાવ્યો મોટો બિઝનેસ
આ કહાનીનો સૌથી મહત્વનો ભાગ અહીં છે. જે જાતિનું મૂળ ભારતના આંધ્ર પ્રદેશમાં છે, તેના જિનેટિક્સ પર બ્રાઝિલે મોટા પાયે કામ કર્યું અને તેને વૈશ્વિક પશુપાલન બજારમાં ખૂબ મૂલ્યવાન બનાવ્યું. બ્રાઝિલે પશુ સંવર્ધનમાં કૃત્રિમ ગર્ભાધાન, અંડાણુ સંગ્રહ, ભ્રૂણ પ્રત્યારોપણ અને અન્ય આધુનિક તકનીકોનો ઉપયોગ વધાર્યો છે. આ કારણે શ્રેષ્ઠ ગુણ ધરાવતા પશુઓની જિનેટિક સામગ્રીનું વ્યાપારી મૂલ્ય પણ વધ્યું છે.
ભારત માટે પણ મોટો સંદેશ
વિઆટિના-19ની કહાની માત્ર એક મોંઘી ગાયની કહાની નથી. તે ભારતીય મૂળની દેશી જાતિઓમાં રહેલી જિનેટિક ક્ષમતાનો પણ દાખલો છે. આંધ્ર પ્રદેશમાં ઓંગોલે જાતિના સંરક્ષણ અને વૈજ્ઞાનિક સંવર્ધનને લઈને લાંબા સમયથી ચર્ચા થઈ રહી છે. બીજી તરફ બ્રાઝિલે આ જ પ્રકારના પશુઓના જિનેટિક ગુણોને વિકસાવીને વૈશ્વિક સ્તરે મોટું આર્થિક મૂલ્ય ઊભું કર્યું છે. એટલે ₹41 કરોડની આ ગાયની કહાનીમાં સૌથી મોટો સવાલ તેની કિંમતનો નહીં, પરંતુ એ છે કે એક ભારતીય મૂળની જાતિ કેવી રીતે બ્રાઝિલમાં કરોડો રૂપિયાના જિનેટિક બિઝનેસનું કેન્દ્ર બની ગઈ.
આમ, વિઆટિના-19ની ₹41 કરોડની કિંમત પાછળ માત્ર ગાયનું કદ કે દેખાવ નથી. 1,101 કિલો વજન, ઝડપી માંસપેશી વિકાસ, પ્રજનન ક્ષમતા અને સંતાનોમાં સારા જિનેટિક ગુણો પહોંચાડવાની ક્ષમતાએ તેને પશુપાલન ઉદ્યોગ માટે કરોડોની કિંમતનું બનાવી છે. સૌથી રસપ્રદ વાત એ છે કે આ જિનેટિક વારસો ભારતના આંધ્ર પ્રદેશની ઓંગોલે જાતિ સાથે જોડાયેલો છે.