ભારતીય વાયુસેના (IAF) એ સફળતાનો એક નવો અધ્યાય રચ્યો છે. પ્રથમ વખત ભારતીય વાયુસેનાના ભારે લશ્કરી પરિવહન વિમાન, IL-76MD એ ૧૩,૬૨૯ ફૂટની ઊંચાઈએ ઉતરાણ કરીને વિશ્વ વિક્રમ સ્થાપ્યો છે. આ ઉતરાણ લદ્દાખના ન્યોમા એરફિલ્ડ (હવાઈ પટ્ટી) પર કરવામાં આવ્યું હતું, જે વૈશ્વિક સ્તરે આવા વિમાન દ્વારા કરવામાં આવેલું અત્યાર સુધીનું સૌથી ઊંચાઈ પરનું ઉતરાણ છે. આ સિદ્ધિને ભારતની વ્યૂહાત્મક એરલિફ્ટ (હવાઈ પરિવહન) ક્ષમતાઓને મજબૂત કરવાની દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવે છે.
ન્યોમા એરફિલ્ડ: ચીન સરહદ નજીક આવેલું સ્થળ
પૂર્વ લદ્દાખમાં ‘લાઇન ઓફ એક્ચ્યુઅલ કંટ્રોલ’ (LAC) ની નજીક આવેલું ન્યોમા એરફિલ્ડ અત્યંત વ્યૂહાત્મક મહત્વ ધરાવે છે. તેના વિકાસથી સરહદી વિસ્તારોમાં સૈનિકો, લશ્કરી સાધનો અને આવશ્યક સામગ્રીની ઝડપી હેરફેર શક્ય બનશે. આ પ્રદેશ વિશ્વના સૌથી પડકારજનક ઉચ્ચ-ઊંચાઈવાળા વાતાવરણમાંનો એક હોવાથી લશ્કરી કામગીરીને જાળવી રાખવામાં ન્યોમા નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવે છે.
IL-76MD નું સફળ ઉતરાણ માત્ર વિમાનની ક્ષમતાઓને જ નહીં પરંતુ તેના ક્રૂ ની કુશળતા, સચોટતા અને વ્યાવસાયિક ક્ષમતાને પણ દર્શાવે છે. અગાઉ પણ ભારતીય વાયુસેનાએ ન્યોમા ખાતે અન્ય વિવિધ વિમાનો અને હેલિકોપ્ટરો તૈનાત કરીને પોતાની કાર્યકારી ક્ષમતાનું પ્રદર્શન કર્યું છે.
AN-32 થી IL-76MD સુધી: કામગીરીનો પ્રવાસ
ન્યોમા એરફિલ્ડ પર વિમાનોની કામગીરીનો ઇતિહાસ સપ્ટેમ્બર ૨૦૦૯માં શરૂ થયો હતો જ્યારે ભારતીય વાયુસેનાનું AN-32 વિમાન ત્યાં ઉતરાણ કરનાર પ્રથમ ‘ફિક્સ્ડ-વિંગ’ (સ્થિર પાંખવાળું) વિમાન બન્યું હતું. ત્યારબાદ ૧૨ નવેમ્બર, ૨૦૨૫ના રોજ વાયુસેના પ્રમુખ (Chief of the Air Staff) C-130J સુપર હર્ક્યુલિસ વિમાનમાં સવાર થઈને આ એરફિલ્ડ પર ઉતર્યા હતા. આ એક મહત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્ન હતું જેણે એરફિલ્ડના અપગ્રેડેશન અને તેની કાર્યકારી સ્થિતિમાં મોટી પ્રગતિ દર્શાવી હતી.
આ ઉપરાંત આ ઉચ્ચ-ઊંચાઈવાળા પ્રદેશમાં સૈનિકોની હેરફેર અને સામગ્રી પહોંચાડવા માટે Mi-17 હેલિકોપ્ટરો પણ મદદરૂપ થાય છે. CH-47 ચિનૂક હેલિકોપ્ટર ભારે સાધનો અને આવશ્યક સામગ્રીના પરિવહનની ક્ષમતા પૂરી પાડે છે જ્યારે AH-64 અપાચે ભારતીય વાયુસેનાના લડાયક ઉડ્ડયન સંસાધનોનો એક ભાગ છે. ૧૩,૬૨૯ ફૂટની ઊંચાઈ પર IL-76MD વિમાનના સફળ ઉતરાણે વાયુસેનાના ઇતિહાસમાં એક નવો અધ્યાય ઉમેર્યો છે. આ સિદ્ધિ પૂર્વી લદ્દાખમાં ભારતની સૈન્ય લોજિસ્ટિક્સ (સામગ્રી વ્યવસ્થાપન) અને સૈનિકોની ઝડપી તૈનાતી કરવાની ક્ષમતાને વધુ મજબૂત બનાવશે.
ઉલ્લેખનીય છે કે ૨૫ ઓક્ટોબરે વાયુસેનાએ તેનો ૯૪મો સ્થાપના દિવસ ઉજવ્યો હતો. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની ઉપસ્થિતિમાં યોજાયેલા ‘વિંગ્સ ઓવર ગંગા’ (Wings Over Ganga) કાર્યક્રમ દ્વારા ભારતીય વાયુસેનાએ દર્શાવ્યું છે કે તે પરંપરાગત હવાઈ શક્તિની જરૂરિયાતો અને આધુનિક યુદ્ધના બદલાતા પડકારો બંનેને પહોંચી વળવા માટે પોતાની ક્ષમતાઓને સતત વિકસાવી રહી છે.
