પશ્ચિમ એશિયામાં વધતા યુદ્ધના તણાવ વચ્ચે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ Donald Trump દ્વારા વૈશ્વિક તેલ બજારને સ્થિર કરવા માટે મહત્વપૂર્ણ પગલાં લેવાઈ શકે તેવી સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. મીડિયા અહેવાલો મુજબ ટ્રમ્પ પ્રશાસન રશિયન તેલ પર લાગેલા કેટલાક પ્રતિબંધોમાં કામચલાઉ છૂટછાટ આપવાનો વિચાર કરી રહ્યું છે. મધ્ય પૂર્વમાં વધતા સંઘર્ષને કારણે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં થયેલા ભારે વધારાને કાબૂમાં લેવા માટે આ પગલું મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે. ફ્લોરિડામાં પત્રકારો સાથે વાતચીત દરમિયાન ટ્રમ્પે જણાવ્યું હતું કે તેમનું પ્રશાસન વૈશ્વિક તેલ પુરવઠો વધારવા માટે સક્રિય રીતે કામ કરી રહ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે ‘સ્ટ્રેટ ઑફ હોર્મુઝ’માં સ્થિતિ સામાન્ય ન થાય ત્યાં સુધી તેલ બજારને સંતુલિત રાખવા માટે પ્રતિબંધોમાં રાહત આપવાની શક્યતા પર વિચાર થઈ રહ્યો છે. ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે તેઓ દુનિયામાં તેલની અછત થવા દેશે નહીં.
હાલ પશ્ચિમ એશિયામાં સ્થિતિ અત્યંત તંગ બની ગઈ છે. અહેવાલો અનુસાર ઈરાને બહેરીનના પેટ્રોલિયમ કોમ્પ્લેક્સ સહિત ખાડી વિસ્તારમાં અનેક હુમલા કર્યા છે. બીજી તરફ ઈરાનની સૈન્ય શાખા Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC) એ ચેતવણી આપી છે કે યુદ્ધનો અંત ક્યારે આવશે તે તેઓ નક્કી કરશે. આ વચ્ચે ટ્રમ્પે દાવો કર્યો છે કે ઈરાનની નૌકાદળ શક્તિ હવે લગભગ નષ્ટ થઈ ગઈ છે. તેમના નિવેદનો અને રશિયન તેલ પરના પ્રતિબંધોમાં સંભવિત છૂટછાટના સંકેતો બાદ વૈશ્વિક બજારમાં તરત અસર જોવા મળી હતી. સોમવારે બ્રેન્ટ ક્રૂડના ભાવમાં લગભગ 25%નો ઉછાળો આવીને તે 115 ડોલર પ્રતિ બેરલ સુધી પહોંચ્યા હતા, પરંતુ ટ્રમ્પના નિવેદન બાદ તેમાં ઝડપથી ઘટાડો થયો અને ભાવ લગભગ 91 ડોલર આસપાસ આવી ગયા હતા.
અમેરિકા, ઈઝરાયલ અને ઈરાન વચ્ચે વધી રહેલા તણાવને કારણે વૈશ્વિક તેલ બજારમાં ભારે અનિશ્ચિતતા છે. બીજી તરફ કતાર, કુવૈત અને ઈરાક જેવા મોટા તેલ ઉત્પાદક દેશોએ ઉત્પાદન ઘટાડ્યું હોવાનું પણ કહેવાય છે. સાથે જ ઈરાન દ્વારા Strait of Hormuz વિસ્તારમાં અવરોધો ઊભા થતાં દુનિયાભરમાં તેલ પુરવઠા અંગે ચિંતા વધી છે. આ પરિસ્થિતિમાં ટ્રમ્પ પ્રશાસન વૈશ્વિક બજારમાં સ્થિરતા લાવવા માટે પ્રતિબંધોમાં રાહત સહિતના વિકલ્પો પર વિચાર કરી રહ્યું હોવાનું માનવામાં આવી રહ્યું છે. જો આવું પગલું લેવાશે તો તેલના ભાવમાં વધુ ઉછાળો અટકાવવામાં મદદ મળી શકે છે.
