ઈરાને અમેરિકાનો ’48 કલાકનો યુદ્ધવિરામ’નો પ્રસ્તાવ ફગાવ્યો, તણાવ ચરમસીમાએ
પશ્ચિમ એશિયા (મિડલ ઈસ્ટ) માં ચાલી રહેલો સંઘર્ષ હવે અત્યંત ખતરનાક વળાંક પર પહોંચી ગયો છે. તાજેતરના અહેવાલો મુજબ, ઈરાને યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સ (USA) દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલા 48 કલાકના તાત્કાલિક યુદ્ધવિરામ એટલે કે સીઝફાયરના પ્રસ્તાવને સ્પષ્ટપણે ફગાવી દીધો છે. ઈરાનના આ નિર્ણય બાદ ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચે સીધા યુદ્ધની શક્યતાઓ વધુ પ્રબળ બની છે.
અમેરિકાની મધ્યસ્થતા નિષ્ફળ : સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, અમેરિકાએ રાજદ્વારી ચેનલો દ્વારા ઈરાનને અપીલ કરી હતી કે તેઓ ઈઝરાયેલ પર કોઈ પણ પ્રકારનો મોટો હુમલો કરવાનું ટાળે અને પ્રાદેશિક સ્થિરતા માટે 48 કલાકનો યુદ્ધવિરામ સ્વીકારે. જોકે, ઈરાને આ પ્રસ્તાવને નકારી કાઢતા જણાવ્યું છે કે, તેમના સાર્વભૌમત્વ પર થયેલા હુમલાનો જવાબ આપવો એ તેમનો કાયદેસરનો અધિકાર છે. ઈરાની સત્તાવાળાઓનું માનવું છે કે અમેરિકા માત્ર ઈઝરાયેલને તૈયારી કરવાનો સમય આપવા માટે આ પ્રસ્તાવ લાવી રહ્યું છે.
શા માટે વધ્યો છે તણાવ? : છેલ્લા કેટલાક દિવસોમાં ઈઝરાયેલ દ્વારા ઈરાન સમર્થિત સંગઠનો અને ઈરાની દૂતાવાસ પર થયેલા હુમલા બાદ તેહરાન ગુસ્સામાં છે. ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતાએ અગાઉ જ ચેતવણી આપી હતી કે ‘દુશ્મનને પાઠ ભણાવવામાં આવશે’. બીજી તરફ, ઈઝરાયેલે પણ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો ઈરાન તેના પર સીધો હુમલો કરશે, તો તેનો અંજામ ભયાનક આવશે.
વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર ખતરો : જો ઈરાન અને ઈઝરાયેલ વચ્ચે સીધું યુદ્ધ ફાટી નીકળે, તો તેની અસર માત્ર મિડલ ઈસ્ટ પૂરતી મર્યાદિત નહીં રહે. ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં મોટો ઉછાળો આવવાની ભીતિ છે, જે ભારત સહિત સમગ્ર વિશ્વના અર્થતંત્રને હચમચાવી શકે છે. હોર્મુઝની સામુદ્રધુની (Strait of Hormuz), જે તેલના વેપાર માટે સૌથી મહત્વનો માર્ગ છે, ત્યાં અવરોધ પેદા થવાની આશંકા સેવાઈ રહી છે.
હાઈ એલર્ટ પર સૈન્ય દળો : અમેરિકાએ તેના યુદ્ધ જહાજો અને ફાઈટર જેટ્સને પહેલેથી જ આ પ્રદેશમાં તૈનાત કરી દીધા છે. પેન્ટાગોન પરિસ્થિતિ પર બારીકાઈથી નજર રાખી રહ્યું છે. ઈઝરાયેલમાં પણ નાગરિકોને બંકરો તૈયાર રાખવા અને સાવચેત રહેવાની સૂચના આપવામાં આવી છે. વિશ્વભરના નેતાઓ અત્યારે બંને પક્ષોને સંયમ રાખવાની અપીલ કરી રહ્યા છે, પરંતુ ઈરાન દ્વારા પ્રસ્તાવ ફગાવી દેવાતા હવે આખરી ઘડીની મુત્સદ્દીગીરી પણ નિષ્ફળ જતી દેખાઈ રહી છે. આગામી કલાકો આખા વિશ્વ માટે અત્યંત નિર્ણાયક સાબિત થઈ શકે છે.
