ભારત સરકારના નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલયે એક ચોંકાવનારો નિર્ણય લેતા વિમાની મુસાફરો માટે જાહેર કરેલા ‘ફ્રી સીટ એલોકેશન’ના આદેશને રદ કરી દીધો છે. માત્ર થોડા અઠવાડિયા પહેલા જ સરકારે એરલાઇન્સ કંપનીઓને આદેશ આપ્યો હતો કે તેમણે વિમાનની કુલ સીટોમાંથી 60 ટકા સીટો મુસાફરો માટે મફત (કોઈપણ વધારાના ચાર્જ વગર) ફાળવવી પડશે. જોકે, હવે આ આદેશને સત્તાવાર રીતે પાછો ખેંચી લેવામાં આવ્યો, જેનાથી મુસાફરોમાં મિશ્ર પ્રતિસાદ જોવા મળી રહ્યો છે.
શું હતો જૂનો આદેશ? : થોડા સમય પહેલા નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલયે મુસાફરોની સુવિધા માટે એક માર્ગદર્શિકા જારી કરી હતી. જેમાં જણાવાયું હતું કે એરલાઇન્સ કંપનીઓ વેબ ચેક-ઇન દરમિયાન તમામ સીટો માટે ચાર્જ વસૂલી શકશે નહીં. નિયમ મુજબ, એરલાઇન્સે વિમાનની ઓછામાં ઓછી 60 ટકા સીટો એવી રાખવાની હતી કે જે મુસાફરો કોઈપણ વધારાની ફી ચૂકવ્યા વગર પસંદ કરી શકે. આ નિર્ણયનો હેતુ મુસાફરો પર વધારાનો આર્થિક બોજ ઘટાડવાનો હતો.
કેમ લેવાયો રોલબેકનો નિર્ણય? સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, એરલાઇન્સ કંપનીઓએ આ નિયમ સામે ભારે વિરોધ નોંધાવ્યો હતો. કંપનીઓનું કહેવું હતું કે સીટ સિલેક્શન ચાર્જ તેમની આવકનો એક મહત્વનો ભાગ છે અને 60 ટકા સીટો મફત આપવાથી તેમના બિઝનેસ મોડલ પર વિપરીત અસર પડે છે. એરલાઇન્સના દબાણ અને ઓપરેશનલ પડકારોને ધ્યાનમાં રાખીને કેન્દ્ર સરકારે આ નિર્ણય પર ફરી વિચારણા કરી અને અંતે તેને પાછો ખેંચી લીધો છે.
મુસાફરો પર શું અસર થશે? આ રોલબેક બાદ હવે એરલાઇન્સ કંપનીઓ ફરીથી જૂની પદ્ધતિ મુજબ સીટ ફાળવણી કરી શકશે. એટલે કે, મુસાફરોએ તેમની મનપસંદ સીટ (જેમ કે વિન્ડો સીટ અથવા વધુ લેગ-રૂમ વાળી સીટ) માટે વધારાનો ચાર્જ ચૂકવવો પડી શકે છે. જો મુસાફર કોઈ ખાસ સીટ પસંદ ન કરે, તો તેમને ચેક-ઇન સમયે ઉપલબ્ધ સીટ ફાળવવામાં આવશે, જે મફત હોઈ શકે છે, પરંતુ તે મનપસંદ સીટ હશે તેની ગેરંટી રહેશે નહીં.
નિષ્ણાતોનો મત : ઉડ્ડયન ક્ષેત્રના નિષ્ણાતો માને છે કે સરકારના આ યુ-ટર્નથી એરલાઇન્સ કંપનીઓને તો રાહત મળશે, પરંતુ સામાન્ય મુસાફરો માટે હવાઈ મુસાફરી ફરી થોડી મોંઘી બની શકે છે. સોશિયલ મીડિયા પર પણ લોકો સરકારના આ નિર્ણયની ટીકા કરી રહ્યા છે અને તેને એરલાઇન્સ કંપનીઓના ફાયદા માટે લેવાયેલો ગણાવી રહ્યા છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે આગામી સમયમાં મંત્રાલય મુસાફરોના હિતમાં અન્ય કોઈ નવી નીતિ લાવે છે કે નહીં.
