ચીન જઈ રહેલા જહાજ મામલે આપી સ્પષ્ટતા
ક્રૂડ ઓઈલના પેમેન્ટમાં કોઈ વિવાદ નથી, ભારતે ઈરાન પાસેથી તેલની આયાત બંધ કરી છે, વિદેશ મંત્રાલયનો ખુલાસો : ભારત સરકારે ઈરાન સાથે ક્રૂડ ઓઈલ (કાચા તેલ)ના પેમેન્ટને લઈને ચાલી રહેલા વિવાદોના અહેવાલોને સખત શબ્દોમાં નકારી કાઢ્યા છે. તાજેતરમાં એક મીડિયા રિપોર્ટમાં દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે, પેમેન્ટના પ્રશ્નોને કારણે ઈરાનથી ભારત આવી રહેલું તેલનું જહાજ રસ્તો બદલીને ચીન તરફ વળ્યું છે. ભારત સરકારે આ અહેવાલને ‘તથ્યહીન’ ગણાવ્યો છે.
શું હતો વિવાદ? : તાજેતરમાં કેટલાક આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયા રિપોર્ટ્સમાં એવું જણાવવામાં આવ્યું હતું કે, પેમેન્ટ સેટલમેન્ટમાં મુશ્કેલીને કારણે ઈરાને ભારતને મોકલેલું ક્રૂડ ઓઈલનું કન્સાઇનમેન્ટ અધવચ્ચેથી અટકાવી દીધું છે અને તેને ચીન તરફ ડાયવર્ટ કરી દેવામાં આવ્યું છે. આ સમાચારને કારણે ભારત અને ઈરાનના વ્યાપારી સંબંધો પર સવાલો ઉભા થયા હતા.
ભારત સરકારની સ્પષ્ટતા: ભારતના વિદેશ મંત્રાલયે આ મામલે સ્પષ્ટતા કરતા જણાવ્યું છે કે, આ અહેવાલો સંપૂર્ણપણે ખોટા છે. અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, ભારત હાલમાં ઈરાન પાસેથી ક્રૂડ ઓઈલની આયાત કરી રહ્યું નથી. અમેરિકી પ્રતિબંધોને કારણે ભારત લાંબા સમયથી ઈરાન પાસેથી તેલ ખરીદવાનું ટાળી રહ્યું છે, તેથી પેમેન્ટમાં વિવાદનો પ્રશ્ન જ ઊભો થતો નથી.તો બીજી બાજુ સરકારી સૂત્રોએ વધુમાં ઉમેર્યું કે, “જો અમે કોઈ વસ્તુની ખરીદી જ નથી કરી રહ્યા, તો પેમેન્ટ અટકવાનો કે જહાજ ડાયવર્ટ થવાનો કોઈ પ્રશ્ન જ નથી. જે જહાજ ચીન જઈ રહ્યું છે તેની સાથે ભારતના તેલ પુરવઠાને કોઈ લેવાદેવા નથી.”
કેમ મહત્વના છે આ સમાચાર?
ભારત દુનિયાનો ત્રીજો સૌથી મોટો તેલ આયાતકાર દેશ છે. રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ બાદ ભારતની તેલ વ્યૂહરચનામાં મોટો ફેરફાર આવ્યો છે. હાલમાં ભારત રશિયા પાસેથી મોટા પ્રમાણમાં સસ્તું તેલ ખરીદી રહ્યું છે. ઈરાન સાથે ચાલી રહેલા આ કથિત વિવાદને ભારતે નકારીને એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તે ઊર્જા સુરક્ષા માટે વૈશ્વિક ધોરણો અને આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિબંધોનું પાલન કરી રહ્યું છે.
રાજકીય વિશ્લેષણ: નિષ્ણાતો માને છે કે આવા સમાચારો ઘણીવાર ભારતની આંતરરાષ્ટ્રીય છબીને ખરડવા અથવા મધ્ય-પૂર્વના દેશો સાથેના ભારતના સંબંધોમાં તિરાડ પાડવા માટે ફેલાવવામાં આવતા હોય છે. જોકે, ભારતે સમયસર સ્પષ્ટતા કરીને આ અટકળો પર પૂર્ણવિરામ મૂકી દીધું છે.