અમેરિકામાં સૈન્ય સેવા સાથે જોડાયેલા નિયમો વિશે વાત કરીએ તો, હાલમાં અમેરિકામાં કોઈ કમ્પલ્સરી મિલિટરી સર્વિસ નથી. ૧૯૭૩ પછીથી ફરજિયાત ભરતી (ડ્રાફ્ટ) બંધ કરી દેવામાં આવી છે અને સૈન્યમાં જોડાવું સ્વૈચ્છિક છે. જો કે, કાયદા અનુસાર, લગભગ તમામ પુરુષ અમેરિકન નાગરિકો અને ૧૮થી ૨૫ વર્ષની વયના પુરુષ ઇમિગ્રન્ટ્સને સિલેક્ટિવ સર્વિસ સિસ્ટમમાં રજિસ્ટર કરાવવું ફરજિયાત છે. આ રજિસ્ટ્રેશન ૧૮ વર્ષના થતાં જ ૩૦ દિવસની અંદર કરાવવું પડે છે અને તેનું મુખ્ય કારણ એ છે કે જો ક્યારેય રાષ્ટ્રીય કટોકટી કે યુદ્ધની સ્થિતિમાં ડ્રાફ્ટની જરૂર પડે તો સરકાર પાસે યુવાનોની માહિતી તૈયાર હોય. આ રજિસ્ટ્રેશનનો અર્થ સૈન્યમાં જોડાવું એવો નથી, પરંતુ તે કરવું કાયદાકીય રીતે જરૂરી છે. જો કોઈ પુરુષ આ ન કરે તો તેને દંડ, જેલ અથવા સરકારી નોકરીઓ અને આર્થિક સહાય જેવા લાભોમાંથી વંચિત રાખી શકાય છે.
તાજેતરમાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના પુત્ર બેરોન ટ્રમ્પના સૈન્યમાં ન જોડાવા અંગે વિવાદ જાગ્યો છે. બેરોનનો જન્મ ૨૦૦૬માં થયો હતો, તેથી ૨૦૨૬માં તે લગભગ ૨૦ વર્ષનો છે. તાજેતરમાં, ઇરાન સાથેના તણાવ અને અમેરિકા-ઇઝરાઇલના હુમલાઓને કારણે સોશ્યલ મીડિયા પર ‘SendBarron’ જેવા ટ્રેન્ડ્સ ચાલ્યા છે, જેમાં લોકો વ્યંગમાં કહે છે કે ટ્રમ્પના પુત્રને સૈન્યમાં મોકલવો જોઈએ. એક વાયરલ પોસ્ટમાં દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે વ્હાઇટ હાઉસે કહ્યું છે કે બેરોન 6’9” ઊંચો છે તેથી તેને સૈન્ય સેવામાંથી મુક્તિ મળે છે, પરંતુ આ તદ્દન ખોટું અને વ્યંગાત્મક છે, વ્હાઇટ હાઉસે કોઈ આવું નિવેદન આપ્યું નથી.
આ વિવાદનું મુખ્ય કારણ બેરોનની ઊંચાઈ છે. તેની ઊંચાઈ 6’7થી 6’9 વચ્ચે હોવાનું કહેવાય છે અને અમેરિકન આર્મીમાં પુરુષો માટે મહત્તમ ઊંચાઈની મર્યાદા 6’8 (80 ઇંચ) છે. આનાથી વધુ ઊંચાઈવાળા વ્યક્તિઓને સામાન્ય રીતે ભરતીમાં અયોગ્ય ગણવામાં આવે છે, કારણ કે તેઓને ટેન્ક, વિમાન અથવા અન્ય સીમિત જગ્યાઓમાં કામ કરવામાં મુશ્કેલી પડી શકે છે. આ વિવાદમાં બેરોનના પરિવારના ઇતિહાસનો પણ ઉલ્લેખ થાય છે, કારણ કે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પને પોતાને બોન સ્પર્સ (હાડકાની સમસ્યા)ને કારણે વિયેતનામ વોરના ડ્રાફ્ટમાંથી મુક્તિ મળી હતી.
ડેવિડ રોબિન્સન, જેને ‘ધ એડમિરલ’ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તેની ઊંચાઈ 7’1 (લગભગ 216 સેમી) હતી. તે અમેરિકન નેવલ એકેડમીમાં અભ્યાસ કરતો હતો અને તેની કારકિર્દી દરમિયાન તેની ઊંચાઈમાં વધારો થયો હતો. શરૂઆતમાં તે 6’7 હતો, પરંતુ ગ્રેજ્યુએશન વખતે તે 7’0 અથવા 7’1 થઈ ગયો હતો. પણ ડેવિડ રોબિન્સનને તેની અસાધારણ ઊંચાઈને કારણે મુક્તિ મળી નહોતી; પરંતુ તેને તો સુપરિન્ટેન્ડન્ટ તરફથી વેઇવર્સ મળ્યા હતા જેથી તે સૈન્યમાં સેવા આપી શકે. પછી તેની ઊંચાઈ વધીને 7’1” થઈ ગઈ, જેના કારણે તેને નેવીના જહાજો પર સેવા આપવામાં મુશ્કેલી પડી શકે તેમ હતી.
તેથી, તેને સ્ટાફ ઓફિસર તરીકે સિવિલ એન્જિનિયર કોર્પ્સમાં કમિશન આપવામાં આવ્યું અને તેણે બે વર્ષની સેવા પૂરી કરી. તે પછી જ તે એનબીએમાં ગયો. આ કેસ દર્શાવે છે કે ઊંચાઈને કારણે મુક્તિને બદલે અપવાદો આપીને સેવા કરવાની મંજૂરી મળી શકે છે. સારાંશમાં, અમેરિકામાં સૈન્ય સેવા ફરજિયાત નથી, પરંતુ રજિસ્ટ્રેશન જરૂરી છે. બેરોન અંગેનો વિવાદ મુખ્યત્વે વાયરલ મીમ્સ છે અને તેની ઊંચાઈને કારણે તેને મેડિકલ એક્ઝેમ્પ્શન મળી શકે, પરંતુ વેઇવર્સ પણ શક્ય છે, જેમ કે ડેવિડ રોબિન્સનના કેસમાં થયું હતું.
– આ લેખમાં પ્રગટ થયેલાં વિચારો લેખકનાં પોતાના છે.
અમેરિકામાં સૈન્ય સેવા સાથે જોડાયેલા નિયમો વિશે વાત કરીએ તો, હાલમાં અમેરિકામાં કોઈ કમ્પલ્સરી મિલિટરી સર્વિસ નથી. ૧૯૭૩ પછીથી ફરજિયાત ભરતી (ડ્રાફ્ટ) બંધ કરી દેવામાં આવી છે અને સૈન્યમાં જોડાવું સ્વૈચ્છિક છે. જો કે, કાયદા અનુસાર, લગભગ તમામ પુરુષ અમેરિકન નાગરિકો અને ૧૮થી ૨૫ વર્ષની વયના પુરુષ ઇમિગ્રન્ટ્સને સિલેક્ટિવ સર્વિસ સિસ્ટમમાં રજિસ્ટર કરાવવું ફરજિયાત છે. આ રજિસ્ટ્રેશન ૧૮ વર્ષના થતાં જ ૩૦ દિવસની અંદર કરાવવું પડે છે અને તેનું મુખ્ય કારણ એ છે કે જો ક્યારેય રાષ્ટ્રીય કટોકટી કે યુદ્ધની સ્થિતિમાં ડ્રાફ્ટની જરૂર પડે તો સરકાર પાસે યુવાનોની માહિતી તૈયાર હોય. આ રજિસ્ટ્રેશનનો અર્થ સૈન્યમાં જોડાવું એવો નથી, પરંતુ તે કરવું કાયદાકીય રીતે જરૂરી છે. જો કોઈ પુરુષ આ ન કરે તો તેને દંડ, જેલ અથવા સરકારી નોકરીઓ અને આર્થિક સહાય જેવા લાભોમાંથી વંચિત રાખી શકાય છે.
તાજેતરમાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના પુત્ર બેરોન ટ્રમ્પના સૈન્યમાં ન જોડાવા અંગે વિવાદ જાગ્યો છે. બેરોનનો જન્મ ૨૦૦૬માં થયો હતો, તેથી ૨૦૨૬માં તે લગભગ ૨૦ વર્ષનો છે. તાજેતરમાં, ઇરાન સાથેના તણાવ અને અમેરિકા-ઇઝરાઇલના હુમલાઓને કારણે સોશ્યલ મીડિયા પર ‘SendBarron’ જેવા ટ્રેન્ડ્સ ચાલ્યા છે, જેમાં લોકો વ્યંગમાં કહે છે કે ટ્રમ્પના પુત્રને સૈન્યમાં મોકલવો જોઈએ. એક વાયરલ પોસ્ટમાં દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે વ્હાઇટ હાઉસે કહ્યું છે કે બેરોન 6’9” ઊંચો છે તેથી તેને સૈન્ય સેવામાંથી મુક્તિ મળે છે, પરંતુ આ તદ્દન ખોટું અને વ્યંગાત્મક છે, વ્હાઇટ હાઉસે કોઈ આવું નિવેદન આપ્યું નથી.
આ વિવાદનું મુખ્ય કારણ બેરોનની ઊંચાઈ છે. તેની ઊંચાઈ 6’7થી 6’9 વચ્ચે હોવાનું કહેવાય છે અને અમેરિકન આર્મીમાં પુરુષો માટે મહત્તમ ઊંચાઈની મર્યાદા 6’8 (80 ઇંચ) છે. આનાથી વધુ ઊંચાઈવાળા વ્યક્તિઓને સામાન્ય રીતે ભરતીમાં અયોગ્ય ગણવામાં આવે છે, કારણ કે તેઓને ટેન્ક, વિમાન અથવા અન્ય સીમિત જગ્યાઓમાં કામ કરવામાં મુશ્કેલી પડી શકે છે. આ વિવાદમાં બેરોનના પરિવારના ઇતિહાસનો પણ ઉલ્લેખ થાય છે, કારણ કે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પને પોતાને બોન સ્પર્સ (હાડકાની સમસ્યા)ને કારણે વિયેતનામ વોરના ડ્રાફ્ટમાંથી મુક્તિ મળી હતી.
ડેવિડ રોબિન્સન, જેને ‘ધ એડમિરલ’ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તેની ઊંચાઈ 7’1 (લગભગ 216 સેમી) હતી. તે અમેરિકન નેવલ એકેડમીમાં અભ્યાસ કરતો હતો અને તેની કારકિર્દી દરમિયાન તેની ઊંચાઈમાં વધારો થયો હતો. શરૂઆતમાં તે 6’7 હતો, પરંતુ ગ્રેજ્યુએશન વખતે તે 7’0 અથવા 7’1 થઈ ગયો હતો. પણ ડેવિડ રોબિન્સનને તેની અસાધારણ ઊંચાઈને કારણે મુક્તિ મળી નહોતી; પરંતુ તેને તો સુપરિન્ટેન્ડન્ટ તરફથી વેઇવર્સ મળ્યા હતા જેથી તે સૈન્યમાં સેવા આપી શકે. પછી તેની ઊંચાઈ વધીને 7’1” થઈ ગઈ, જેના કારણે તેને નેવીના જહાજો પર સેવા આપવામાં મુશ્કેલી પડી શકે તેમ હતી.
તેથી, તેને સ્ટાફ ઓફિસર તરીકે સિવિલ એન્જિનિયર કોર્પ્સમાં કમિશન આપવામાં આવ્યું અને તેણે બે વર્ષની સેવા પૂરી કરી. તે પછી જ તે એનબીએમાં ગયો. આ કેસ દર્શાવે છે કે ઊંચાઈને કારણે મુક્તિને બદલે અપવાદો આપીને સેવા કરવાની મંજૂરી મળી શકે છે. સારાંશમાં, અમેરિકામાં સૈન્ય સેવા ફરજિયાત નથી, પરંતુ રજિસ્ટ્રેશન જરૂરી છે. બેરોન અંગેનો વિવાદ મુખ્યત્વે વાયરલ મીમ્સ છે અને તેની ઊંચાઈને કારણે તેને મેડિકલ એક્ઝેમ્પ્શન મળી શકે, પરંતુ વેઇવર્સ પણ શક્ય છે, જેમ કે ડેવિડ રોબિન્સનના કેસમાં થયું હતું.
– આ લેખમાં પ્રગટ થયેલાં વિચારો લેખકનાં પોતાના છે.