વૈશ્વિક બજારમાં એક તરફ ક્રૂડતેલના ભાવમાં જોરદાર ઉછાળો આવ્યો છે, તો બીજી તરફ સોના અને ચાંદી સહિતની કિંમતી ધાતુઓમાં ઝડપી ઘટાડો નોંધાયો છે. ક્રૂડતેલના ભાવમાં લગભગ 4 ટકાનો વધારો થતાં બ્રેન્ટ ક્રૂડ પ્રતિ બેરલ 109 ડોલરની નજીક પહોંચી ગયું હતું. બીજી તરફ વૈશ્વિક બજારમાં સોનાના ભાવ બે મહિનાના તળિયે પહોંચી ગયા હતા. તેની અસર ભારતીય બજારમાં પણ જોવા મળી હતી અને અમદાવાદ તથા મુંબઈમાં સોના-ચાંદીના ભાવમાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો હતો. ક્રૂડતેલના ભાવમાં ઉછાળા પાછળ ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેની મડાગાંઠ વધવાના અહેવાલો મુખ્ય કારણોમાં સામેલ રહ્યા હતા. બ્રેન્ટ ક્રૂડનો ભાવ વધીને દિવસ દરમિયાન 108.83 ડોલરની ઊંચી સપાટીએ પહોંચ્યો હતો અને બાદમાં 107.98 ડોલર આસપાસ રહ્યો હતો. જ્યારે અમેરિકન ક્રૂડ એટલે કે WTIનો ભાવ વધીને 96.54 ડોલર સુધી ગયો હતો અને બાદમાં 95.78 ડોલર આસપાસ રહ્યો હતો.
ક્રૂડતેલના ભાવમાં આટલા મોટા ઉછાળાને કારણે બજારમાં ફરીથી સપ્લાય અને ભૌગોલિક તણાવ અંગે ચિંતા વધી છે. ખાસ કરીને મિડલ ઈસ્ટમાં તણાવ વધે તો ક્રૂડતેલના વૈશ્વિક પુરવઠા પર અસર થવાની આશંકા રહે છે. જેના કારણે બજારના ખેલાડીઓમાં પણ અજંપો જોવા મળ્યો હતો. બીજી તરફ વૈશ્વિક બજારમાં સોનાના ભાવમાં ભારે ઘટાડો નોંધાયો હતો. અગાઉ આશરે 4,284-4,285 ડોલર પ્રતિ ઔંશના સ્તરે રહેલું સોનું ઘટીને 4,140 ડોલર સુધી પહોંચી ગયું હતું. ત્યારબાદ ભાવમાં થોડો સુધારો થયો હતો અને સોનું 4,157-4,158 ડોલર પ્રતિ ઔંશ આસપાસ રહ્યું હતું.
સોનાના ભાવમાં ઘટાડા પાછળ અમેરિકન ડોલર મજબૂત બનવો અને બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો મુખ્ય કારણોમાં રહ્યા હતા. ડોલર ઈન્ડેક્સમાં વધારો થતાં સોનામાં ફંડોની વેચવાલી વધી હતી. સામાન્ય રીતે ડોલર મજબૂત બને ત્યારે અન્ય કરન્સી ધરાવતા રોકાણકારો માટે સોનું મોંઘું બને છે, જેના કારણે તેની માગ પર અસર પડી શકે છે. અમેરિકામાં ફુગાવો ઊંચો રહેતા વ્યાજદરમાં વધુ વધારો થવાની શક્યતા અંગે પણ બજારમાં ચર્ચા ચાલી રહી છે. વ્યાજદર ઊંચા રહેવાની શક્યતા અને બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારાને કારણે સોનાની કિંમત પર દબાણ આવ્યું છે. આ તમામ પરિબળોના કારણે વૈશ્વિક સોનું બે મહિનાના તળિયે પહોંચ્યું હતું.
વૈશ્વિક બજારમાં સોનાની સાથે ચાંદીના ભાવમાં પણ મોટો ઘટાડો થયો હતો. ચાંદીનો ભાવ અગાઉ 64.29-64.30 ડોલર પ્રતિ ઔંશ આસપાસ હતો, જે ઘટીને 60.95 ડોલર સુધી પહોંચી ગયો હતો. બાદમાં ચાંદી 61.53-61.54 ડોલર પ્રતિ ઔંશ આસપાસ રહી હતી. વૈશ્વિક બજારમાં થયેલા ઘટાડાની સીધી અસર સ્થાનિક બજારમાં જોવા મળી હતી. અમદાવાદ ઝવેરીબજારમાં સોનાના ભાવમાં રૂ.2,500નો ઘટાડો થયો હતો. 995 શુદ્ધતાના સોનાનો ભાવ ઘટીને રૂ.1,52,200 પ્રતિ 10 ગ્રામ રહ્યો હતો, જ્યારે 999 શુદ્ધતાના સોનાનો ભાવ રૂ.1,52,500 પ્રતિ 10 ગ્રામ નોંધાયો હતો. અમદાવાદમાં ચાંદીના ભાવમાં પણ મોટો ઘટાડો થયો હતો. ચાંદીનો ભાવ રૂ.5,000 ઘટીને રૂ.2,27,000 પ્રતિ કિલોગ્રામ રહ્યો હતો. વૈશ્વિક બજારમાં ચાંદીના ભાવમાં થયેલા ઘટાડાની અસર સ્થાનિક બજારમાં જોવા મળી હતી.
મુંબઈના બુલિયન બજારમાં પણ સોના-ચાંદીના ભાવમાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો હતો. GST વગર 995 શુદ્ધતાના સોનાનો ભાવ રૂ.3,000 ઘટીને રૂ.1,47,387 પ્રતિ 10 ગ્રામ રહ્યો હતો. જ્યારે 999 શુદ્ધતાના સોનાનો ભાવ પણ રૂ.3,000ના ઘટાડા સાથે રૂ.1,47,980 પ્રતિ 10 ગ્રામ રહ્યો હતો. મુંબઈમાં ચાંદીના ભાવમાં સોનાની સરખામણીએ પણ મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. GST વગર ચાંદીનો ભાવ રૂ.7,800 ઘટીને રૂ.2,23,053 પ્રતિ કિલોગ્રામ રહ્યો હતો. મુંબઈમાં GST સહિતના સોના-ચાંદીના ભાવ સંબંધિત મૂળ ભાવ કરતાં આશરે 3 ટકા ઊંચા રહ્યા હતા.
સોના-ચાંદી ઉપરાંત પ્લેટીનમના ભાવમાં પણ ઘટાડો થયો હતો. મુંબઈ બજારમાં પ્લેટીનમનો ભાવ 10 ગ્રામ દીઠ રૂ.1,000 ઘટ્યો હતો. દિવસ દરમિયાન તેનો નીચો ભાવ રૂ.58,980 રહ્યો હતો અને બાદમાં તે રૂ.59,133 આસપાસ રહ્યો હતો. વૈશ્વિક બજારમાં પણ પ્લેટીનમના ભાવમાં ઘટાડો નોંધાયો હતો. અગાઉ 1,782-1,783 ડોલર પ્રતિ ઔંશ આસપાસ રહેલો પ્લેટીનમ ઘટીને 1,722 ડોલર સુધી પહોંચ્યો હતો અને બાદમાં 1,740-1,741 ડોલર આસપાસ રહ્યો હતો. પેલેડિયમના ભાવ પણ ઘટ્યા હતા. અગાઉ 1,270-1,271 ડોલર આસપાસ રહેલો પેલેડિયમ ઘટીને 1,222 ડોલર સુધી ગયો હતો અને બાદમાં 1,230-1,231 ડોલર આસપાસ રહ્યો હતો.
કોપરના ભાવમાં પણ વૈશ્વિક બજારમાં આશરે 2 ટકાનો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. આમ, કિંમતી ધાતુઓ ઉપરાંત અન્ય કોમોડિટીમાં પણ નબળાઈ જોવા મળી હતી. એક તરફ ક્રૂડતેલના ભાવમાં વધારો અને બીજી તરફ સોના-ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડો થતાં વૈશ્વિક કોમોડિટી બજારમાં વિપરીત દિશામાં હલચલ જોવા મળી છે. મિડલ ઈસ્ટમાં તણાવ, અમેરિકન ડોલરની મજબૂતી, બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો અને અમેરિકાની વ્યાજદર નીતિ અંગેની અપેક્ષાઓ હાલ વૈશ્વિક બજારને અસર કરતા મહત્વના પરિબળો બની રહ્યા છે. હવે રોકાણકારોની નજર આગામી દિવસોમાં ક્રૂડતેલ, ડોલર અને અમેરિકન વ્યાજદર અંગેના સંકેતો પર રહેશે.
Crude oil surges 4% to near $109; sharp drop in gold and silver prices; check today’s rates
